Οι Επενδύσεις, μοναδική διέξοδος από την οικονομική κρίση

Γράφει ο  Γιάννης  Σαμαρτζής
Οικονομολόγος
giansamar@gmail.com

Οι Επενδύσεις σε μία χώρα, όπως και η Κατανάλωση, αποτελούν μέρος της συνολικής ζήτησης της οικονομίας και παράλληλα, αποτελούν τον κύριο παράγοντα δημιουργίας του εθνικού της πλούτου και της αύξησης του εθνικού εισοδήματός της.

Οι ιδιωτικές επενδύσεις εγχώριων και ξένων επενδυτών, στην παρούσα φάση, μετά από εφτά χρόνια διαρκούς ύφεσης και απώλειας του 25% του ΑΕΠ αποτελούν, ως μοναδική λύση, τον κύριο μοχλό ανάπτυξης της οικονομίας μας.

Το ερώτημα που τίθεται σήμερα, στην εποχή των παγκοσμιοποιημένων αγορών, δηλαδή στην εποχή της  υψηλής τεχνολογίας, της πληροφοριακής τεχνολογίας, των επικοινωνιακών υποδομών, της ελεύθερης διακίνησης κεφαλαίων, των χρηματοοικονομικών και χρηματιστηριακών συναλλαγών κ.ά, είναι το ποιο θα πρέπει να είναι το είδος των επενδύσεων ώστε να αυξάνεται το παραγόμενο προϊόν και να δημιουργούνται νέες θέσεις εργασίας.

Σαφώς, οι νέες τεχνολογίες διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στον αυξητικό ρυθμό των επενδύσεων, δεδομένου ότι με αυτές επιτυγχάνεται παραγωγή μεγαλύτερης ποσότητας και καλύτερης ποιότητας των προϊόντων.

Ωστόσο, η αναθέρμανση του ιδιωτικού, ντόπιου και ξένου επενδυτικού ενδιαφέροντος εξαρτάται σε κάποιο μέγεθος από το βαθμό του κατάλληλου επενδυτικού κλίματος που επικρατεί στη χώρα μας, όπως π.χ. η ύπαρξη ευνοϊκού νομικού καθεστώτος για τις επενδύσεις, με αναπτυξιακούς νόμους, με συστήματα επενδυτικών κινήτρων, με χαμηλή (ανταγωνιστική) φορολόγηση κερδών κ.ά., στοιχεία που ενθαρρύνουν την επιβίωση των επιχειρήσεων και συμβάλλουν θετικά στον ρυθμό αύξησης των επενδύσεων.

Ακόμα, η σταθερότητα του πολιτικού περιβάλλοντος και ο κίνδυνος της πολιτικής αστάθειας, καθώς και ο απόηχος εξόδου της χώρας μας από το ευρώ – το οποίο αποτελεί σύμβολο ενότητας και εγγύηση σταθερότητας των λαών της Ευρώπης - επιδρούν θετικά ή αρνητικά στο κλίμα των επενδυτών, δεδομένου ότι τα διεθνή κεφάλαια και οι επενδύσεις αναζητούν ασφαλείς προορισμούς.

Η εισροή ξένων κεφαλαίων για επενδύσεις σε τομείς που παρουσιάζουν εξωστρέφεια, υψηλής προστιθέμενης αξίας, ειδικότερα οι άμεσες ξένες επενδύσεις σε τομείς των διεθνώς εμπορεύσιμων αγαθών και υπηρεσιών – οι οποίοι παρουσιάζουν υψηλότερη παραγωγικότητα, επειδή ενδεχομένως δέχονται πιο έντονες πιέσεις του διεθνούς ανταγωνισμού – επιβάλλονται, γιατί πρωτίστως δημιουργούν νέες θέσεις εργασίας, διευρύνουν τις ευκαιρίες προσέλκυσης και απασχόλησης εξειδικευμένου εργατικού δυναμικού και συγχρόνως τονώνουν την ανταγωνιστικότητα στην εγχώρια αγορά, καθώς οι νέες καινοτόμες εταιρίες που δημιουργούνται, συμβάλλουν στη διαμόρφωση χαμηλότερων τιμών στην αγορά και παράλληλα, συμβάλλουν σημαντικά και στην αύξηση του όγκου και της χρηματικής αξίας των εξαγωγών, βελτιώνοντας έτσι το ελλειμματικό από το 1948 Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών της χώρας μας.

Παράλληλα, οι εταιρείες (θυγατρικές κυρίως) που θα προκύψουν, μέσω των συνεργασιών με ξένους επιχειρηματικούς ομίλους, οι οποίοι κατέχουν και προσφέρουν υψηλή τεχνολογία, θα αυξήσουν τον όγκο πώλησης των προϊόντων τους στην εγχώρια αγορά, με αποτέλεσμα την υποκατάσταση των εισαγωγών, δηλαδή τη μείωση ενός σημαντικού μέρους των εισαγωγών μας.

Κατά συνέπεια, οι άμεσες επενδύσεις από το εξωτερικό θα συμβάλλουν σημαντικά στην χρηματοδότηση των ελλειμμάτων του Ισοζυγίου Τρεχουσών Συναλλαγών, περιορίζοντας έτσι την επιβάρυνση που προκύπτει και από τον εξωτερικό δανεισμό της χώρας μας.

Δεν πρέπει, ωστόσο, να μας διαφεύγει το γεγονός ότι η προσέλκυση ξένων άμεσων επενδύσεων στη χώρα μας είναι ιδιαίτερα χαμηλή και αναλογικά με τον πληθυσμό η πατρίδα μας είναι ουραγός στη ευρωπαϊκή ένωση, δηλαδή κατέχει την τελευταία θέση μεταξύ των χωρών-μελών της ΕΕ.

Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι η χώρα μας δυστυχώς υστερεί σε μία σειρά από σημαντικούς παράγοντες προσέλκυσης επενδυτών, όπως π.χ. είναι το γενικό θεσμικό πλαίσιο, η ποιότητα των υπηρεσιών, λόγω της αυστηρής- δυσκίνητης στη χορήγηση αδειών και  μη αποτελεσματικής Δημόσιας Διοίκησης και γενικά της  μη ευνοϊκής νομοθεσίας για τις εγχώριες και ξένες επενδύσεις ,όπως π.χ. οι περιορισμοί στην απόκτηση ιδιοκτησίας από τους αλλοδαπούς, καθώς και  τα περιστατικά ασύδοτης συμπεριφοράς ορισμένων επιχειρηματικών κλάδων και μεμονωμένων επιχειρήσεων, με αποτέλεσμα, όλα τα φαινόμενα αυτά να βάζουν την αρνητική τους σφραγίδα στους επενδυτές.

Βέβαια, οι εισροές ξένων κεφαλαίων που εμφανίζονται στη χώρα μας αφορούν κυρίως εξαγορές υπαρχουσών επιχειρήσεων, ενώ οι εισροές για άμεσες επενδύσεις, δηλαδή οι επενδύσεις για τη δημιουργία νέων παραγωγικών μονάδων είναι ελάχιστες.

Όμως, η γεωγραφική θέση της Ελλάδος είναι ιδιαίτερα πλεονεκτική γιατί βρίσκεται πολύ κοντά με τις χώρες της Μέσης Ανατολής και της Βόρειας Αφρικής και αυτό λειτουργεί θετικά, ως πύλη εισόδου των μεγάλων επιχειρήσεων των χωρών αυτών στη μεγάλη ευρωπαϊκή αγορά, δεδομένου ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι ένας από τους σημαντικότερους οικονομικούς παίκτες σε παγκόσμιο επίπεδο και αντιπροσωπεύει το 30% περίπου του παγκόσμιου ΑΕΠ (είναι πρώτη παγκοσμίως και ακολουθούν οι ΗΠΑ) και το 20% περίπου του παγκόσμιου εμπορίου.

Παράλληλα, το ευρώ έχει αναδειχθεί μέσα σε λίγα μόνο χρόνια ένα βασικό διεθνές αποθεματικό νόμισμα, κατέχοντας τη δεύτερη θέση παγκοσμίως, μετά από το δολάριο.

Συνοψίζοντας, διαπιστώνουμε ότι οι επενδύσεις γενικώς εγχώριων και ξένων επενδυτών και ειδικότερα οι ξένες άμεσες επενδύσεις σε τομείς που παρουσιάζουν εξωστρέφεια, υψηλής προστιθέμενης αξίας, καθώς και οι συνεργασίες μεταξύ εγχώριων και αλλοδαπών επιχειρήσεων, προσφέρουν συσσώρευση γνώσεων και δεξιοτήτων (τεχνογνωσία) στον εγχώριο ανθρώπινο παράγοντα και διευρύνουν το ανθρώπινο «κεφάλαιο», ενώ παράλληλα ενισχύουν το εισόδημα και δημιουργούν νέες θέσεις εργασίας, που τόση ανάγκη έχει η πατρίδα μας, δεδομένου ότι κατέχουμε την πρωτιά στην Ευρωπαϊκή Ένωση με 23%ανέργους.

Εν κατακλείδι, μοναδική απάντηση στην οικονομική κρίση αποτελούν οι επενδύσεις, οι οποίες μπορούν να δημιουργήσουν νέες θέσεις εργασίας και να λειτουργήσουν ως μοχλός ανάπτυξης της χώρας μας – μέσω της αύξησης του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ).