Μια νέα πρόκληση για τον τουριστικό κλάδο:  Ενοικιάσεις κατοικιών

Του Δημήτρη Προκοπίου

Η πρακτική της ενοικίασης σπιτιών από ιδιώτες είναι αμοιβαίως επωφελής τόσο για τον εκμισθωτή ιδιοκτήτη, όσο και τον ενοικιαστή.

Σήμερα η δυνατότητα ενοικίασης  παραθεριστικών κατοικιών αλλά και κατοικιών στις πόλεις είναι μια νεοσύστατη  ακμάζουσα εμπορική δραστηριότητα παγκοσμίως. Μέσω επιχειρηματικών ιστοτόπων, που παρέχουν ακριβώς αυτή τη δυνατότητα, ιδιώτες από οποιοδήποτε μέρος του κόσμου με απλές κινήσεις προσφέρουν προς ενοικίαση τα σπίτια τους και κλείνουν κρατήσεις  με τουρίστες σε κοινά αποδεκτούς όρους και τιμές.

Η πιο γνωστή τέτοια επιχειρηματική ιστοσελίδα  βραχείας  ενοικίασης κατοικιών  είναι η airbnb.com, που ιδρύθηκε το 2009 και σήμερα διαθέτει πάνω από 500.000 προσφορές για ενοικίαση σε 33.000 πόλεις και 192 χώρες. Μεγάλο επίπεδο αγορά έχει η expedia, η booking.com και άλλοι.  Στην Αθήνα υπολογίζουμε ότι είναι πάνω από 20.000 κατοικίες  που διακινούνται μέσω διαδικτύου.

Μία τέτοια όμως πρακτική διαταράσσει τα κυρίαρχα εμπορικά μοντέλα του τουρισμού κλάδου της οικονομίας. Υπάρχουν πολλά νομικά ζητήματα   παγκοσμίως για φορολικά θέματα και μη. Έτσι και στην Ελλάδα, μολονότι η πρακτική της ενοικίασης διαμερισμάτων πολυκατοικιών από ιδιώτες μέσω διαδικτύου είναι ευρέως διαδεδομένη, μόνο προσφάτως εντός του 2015 κατέστη νόμιμη και μόνο κατά μέρος, δηλαδή για την εκμίσθωση ακινήτων για χρονικό διάστημα μέχρι τριών μηνών ανά έτος.

Οι ενοικιαστές μπορούν να κλείσουν ένα σπίτι με πρωινό με ελάχιστο κόστος μπορεί και 70% πιο φθηνό από ένα ξενοδοχείο που θα διέμεναν. Είναι δυνατό ένα δίκλινο να νοικιασθεί και με 20 ευρώ τη μέρα σε μια μεγάλη πόλη.

Η υπάρχουσα κατάσταση περιγράφεται ως εξής
1. Επιπλέον εισόδημα για ιδιοκτήτες εξοχικών κατοικιών που παλιότερα έμεναν ανεκμετάλλευτα πολλούς μήνες

2. Απασχόληση ιδιοκτητών  χωρίς σημαντικές γνώσεις αρκεί να υπάρχει συνείδηση,  καλή πρόθεση  και στοιχειώδεις γνώσεις

3. Αυστηρότητα στα σχόλια  και δημοσιοποίηση σχολίων επισκεπτών δηλαδή διαδικτυακό δυναμικό έλεγχο ποιότητας

4. Επιχειρηματική ευκαιρία για επαγγελματίες που θέλουν να δραστηριοποιηθούν στον τουρισμό, πολλά τουριστικά  γραφεία ασχολούνται με ενοικιάσεις κατοικιών

5. Επιπλέον εισόδημα για ιδιοκτήτες  μονίμων κατοικιών

6. Αύξηση γενικότερη της τουριστικής  ζήτησης με τουρίστες που υπό άλλες συνθήκες δεν θα ταξίδευαν μια και το κόστος διαμονής μειώνεται αρκετά

7. Επιπλέον έσοδα από το κράτος

8. Οι τουρίστες που νοικιάζουν σπίτια καταναλώνουν περισσότερο εκτός του δωματίου από αυτούς που μένουν σε ξενοδοχεία all inclusive

9. Μείωση εσόδων ξενοδοχείων

10. Πρόβλημα στα χαμηλής ποιότητας ξενοδοχεία μια και οι υπηρεσίες που παρέχονται δεν είναι θελκτικές μια και οι ίδιες υπηρεσίες στις κατοικίες είναι φθηνότερες

11. Εύνοια ποιοτικών ξενοδοχείων που ασφαλώς έχουν ανταγωνιστικό πλεονέκτημα
για τουρίστες μεσαίων και υψηλών απαιτήσεων

12. Στις νοικιαζόμενες επαύλεις και εξοχικές κατοικίες έρχονται τουρίστες υψηλού εισοδήματος που υπό άλλες συνθήκες  δεν  έμεναν όλοι σε ξενοδοχεία

13. Αύξηση τουρισμού πολυτελείας

14. Μείωση εσόδων ασφαλιστικών ταμείων

15. Μείωση εσόδων τουριστικών  γραφείων αν και πολλά δραστηριοποιούνται πλέον στον νέο κλάδο

16. Αύξηση τουριστικής σαιζόν μια και το σταθερό κόστος των κατοικιών είναι ελάχιστο

17. Αύξηση διαθέσιμων κλινών σε περιοχές που η τουριστική προσφορά ήταν μικρή

18. Προβλήματα αδειοδότησης . Σύμφωνα με το νόμο όλα τα καταλύματα –οικίες που ενοικιάζονται πρέπει να δηλώνονται στην εφορία. Σε περίπτωση που τα διαχειρίζονται εταιρείες οι διαδικασίες είναι πιο απλές.

Στις αρχές της τουριστικής ανάπτυξης στην Ελλάδα τη δεκαετία του 60 οι ενοικιάσεις κατοικιών ήταν πολύ διαδεδομένες μια και δεν υπήρχαν ξενοδοχεία. Μήπως υπό άλλες συνθήκες μερικώς γυρίζουμε στο παρελθόν; Μήπως η φιλοξενία τείνει να γίνεται φιλικότερη τιμολογιακά και πιο φιλική; Μήπως η φιλοξενία γίνεται πάλι προσωπική για πελάτες χαμηλού ή πολύ υψηλού προϋπολογισμού; Μήπως τα ξενοδοχεία fast food all inclusive απειλούνται; Αν ναι ξενοδόχοι και εργαζόμενοι τι πρέπει να κάνουν μπροστά στον κίνδυνο τα καταλύματα στη χώρα να  είναι εκατομμύρια;