Δώδεκα προτάσεις για την ανάδειξη του τουρισμού σε δομικό  αναπτυξιακό πυλώνα

Η πολύ θετική πορεία του ελληνικού τουρισμού την τελευταία πενταετία δεν είναι τυχαία και συνδέεται με σειρά θετικών εξελίξεων και παρεμβάσεων στις οποίες συνοπτικά αναφέρομαι:

- Θετικές κινήσεις των πρόσφατων πολιτικών ηγεσιών του υπουργείου Τουρισμού στην προβολή του ελληνικού τουριστικού προϊόντος και στην αναζήτηση νέων αγορών.

- Παρεμβάσεις αναβάθμισης των προσφερόμενων τουριστικών προϊόντων της χώρας από το κράτος, τις επιχειρήσεις και τις περιφέρειες αλλά και αύξηση του αριθμού των τουριστικών προορισμών.

- Πολιτική αναβάθμιση του τουρισμού: διακομματική αναγνώριση της συμβολής του τουρισμού ως βασικού τομέα της προσπάθειας εξόδου της χώρας από την κρίση, ανάδειξη του ΣΕΤΕ σε κοινωνικό εταίρο, αλλαγή του θεσμικού πλαισίου με κατεύθυνση τη διευκόλυνση της τουριστικής ανάπτυξης.

- Συστηματικότερες καινοτόμες και σύγχρονες προσπάθειες προβολής της χώρας στο εξωτερικό.

- Καταγραφή της χώρας ως προορισμού ασφαλούς με ποιότητα και ποικιλία προσφερόμενων προϊόντων όλο τον χρόνο. Βρισκόμαστε άρα σήμερα σε μια κρισιμότατη ιστορική καμπή όπου απαιτούνται δομικού χαρακτήρα πολιτικές και αναπτυξιακές παρεμβάσεις οι οποίες, μετά από μια πολυετή πορεία αμφισβήτησης και παλινωδιών για τη σημασία του τουρισμού, θα καταγράψουν πλέον με σαφήνεια τον τουρισμό ως καθοριστικό τομέα για την αναπτυξιακή πορεία της χώρας.

Συγκεκριμένα:
1. Το υπουργείο Τουρισμού πρέπει να αναβαθμιστεί πολιτικά - ουσιαστικά και όχι συμβολικά - γενόμενο το πρώτο τη τάξη παραγωγικό υπουργείο.

2. Προώθηση και ψήφιση ενός Στρατηγικού Σχεδίου Ανάπτυξης του Τουρισμού, σε βασικά σημεία του οποίου θα επιδιωχθεί η μέγιστη δυνατή συναίνεση - ένα είδος Διακομματικού Πολιτικού Συμβολαίου - που θα εξασφαλίσει την απαραίτητη σταθερότητα στις αναπτυξιακές επιλογές και στις επενδύσεις.

3. Σε άμεση συνέχεια του παραπάνω, να ενεργοποιηθεί η παλιά πρόταση για την εκλογή γενικού γραμματέα με πενταετή θητεία, η οποία έχει υποστηριχθεί και από τους θεσμικούς και επαγγελματικούς φορείς του τουρισμού.

4. Αμεση προώθηση ενός Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τον Τουρισμό με το οποίο θα επιδιωχθεί η συστηματική ενίσχυση πολυεπίπεδων και χωρικά εξειδικευμένων επενδύσεων και η αναβάθμιση και προστασία του περιβάλλοντος και του πολιτισμού.

5. Μέτρα ενίσχυσης της ανταγωνιστικής λειτουργίας της τουριστικής αγοράς σε συνεργασία με τους φορείς του τουρισμού (ΣΕΤΕ, ΞΕΕ, ΗΑΤΤΑ κ.ά.) (συνολική επαναξιολόγηση της φορολογίας των τουριστικών επιχειρήσεων, εξειδικευμένες ρυθμίσεις για τα «κόκκινα» δάνεια, αναπτυξιακός νόμος φιλικότερος στις τουριστικές επιχειρήσεις, συστηματική επέκταση της χρήσης του πλαστικού χρήματος).

6. Στοχευόμενα μέτρα ενίσχυσης της απασχόλησης και κατάρτισης των εργαζομένων στον τουρισμό σε έναν τομέα ο οποίος ενώ προσφέρει θέσεις εργασίας, έχει μικρό ποσοστό εργαζομένων με τουριστική εκπαίδευση.

7. Συγκρότηση πλέον ενός δυναμικού Συστήματος Τουριστικής Εκπαίδευσης - οι πρόσφατες αποφάσεις για τη δημιουργία τριών προπτυχιακών Τμημάτων Τουρισμού κλείνουν μια πολυετή και παράλογη εκκρεμότητα - στο οποίο να υπάρχουν θεσμικές και λειτουργικές διασυνδέσεις των διαφορετικών σχολών και βαθμίδων.

8. Προώθηση Εξειδικευμένου Πεδίου Πολιτικής - στα πλαίσια του Στρατηγικού Σχεδιασμού - το οποίο με μέτρα θεσμικού και αναπτυξιακού χαρακτήρα θα ενισχύει δομές και υπηρεσίες του ειδικού και εναλλακτικού τουρισμού, τα προϊόντα του οποίου έχουν δυναμική και ζήτηση και συμβάλλουν στις πολιτικές βιωσιμότητας των προορισμών και αμβλύνουν την εποχικότητα.

9. Ανάδειξη της Ελλάδας ως χώρας «Βιώσιμων Τουριστικών Προορισμών» με μέτρα και πολιτικές οι οποίες θα επικεντρώνονται στην προώθηση καλών πρακτικών στη διαχείριση και προβολή π.χ. δημιουργία DMO (Φορείς Διαχείρισης και Προβολής Προορισμών) στο Marketing και το Branding.

10. Ειδικό πρόγραμμα, σε εθνικό επίπεδο, «Καινοτομικών Τεχνολογικών Εφαρμογών στον Τουρισμό» για τους καταναλωτές, για τις επιχειρήσεις και τους προορισμούς. Στόχος να ενισχυθούν η επιχειρηματικότητα, ο ανταγωνισμός και οι βιώσιμες πολιτικές για τους ελληνικούς τουριστικούς προορισμούς.

11. Ειδικό πρόγραμμα, σε εθνικό επίπεδο, «Η Ελλάδα προορισμός για όλο τον χρόνο» με βραχυπρόθεσμο στόχο την άμβλυνση της εποχικότητας σε συνδυασμό με πολιτικές προσέλκυσης διαφορετικών ομάδων τουριστών αναφορικά με τα χαρακτηριστικά, τα κίνητρα και την εθνικότητα.

12. Συντονισμένη πολιτική marketing σε εθνικό επίπεδο αλλά και σε επίπεδο τουριστικών προορισμών. Ενίσχυση λειτουργικών διασυνδέσεων στην πολιτική marketing ανάμεσα σε φορείς όπως ο ΕΟΤ, η Marketing Greece, οι περιφέρειες αλλά και συγκεκριμένοι τουριστικοί προορισμοί.

Συμπερασματικά πρέπει να γίνει κατανοητό ότι ο τουρισμός για την Ελλάδα είναι το «πετρέλαιο» μιας νέας εποχής. Ο κατάλληλος σχεδιασμός δημιουργεί τουριστικά προϊόντα που δεν επιβαρύνουν το περιβάλλον, προσφέρουν ευημερία και πολλές θέσεις απασχόλησης. Τα παραπάνω - πλέον - προφανή απαιτούν κοινό νου και πολιτική βούληση. Υπάρχουν;

Τσάρτας Πάρις

(Ο κ. Πάρις Τσάρτας είναι καθηγητής Τουριστικής Ανάπτυξης στο Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο).