Την Παρασκευή 13 Οκτωβρίου, θα γνωρίσουμε τον “Θεοφάνη τον Έλληνα”

Η γνωριμία με τον μεγάλο Βυζαντικό Ζωγράφο – Αγιογράφο «ΘΕΟΦΑΝΗ ΤΟΝ ΕΛΛΗΝΑ», σε πρώτη εκτέλεση, θα γίνει μέσα από το μουσικό οδοιπορικό του Σάββα Καρατζιά, στον Ιερό Ναό Ευαγγελισμού Ρόδου.

Συνδιοργανώνεται από την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου Τμήμα Πολιτισμού Δωδεκανήσου, τον Δήμο Ρόδου Τμήμα Τουρισμού και το Ωδείο Corelli.  Η εκδήλωση τελεί υπό την Αιγίδα της Βουλής των Ελλήνων στο πλαίσιο των εκδηλώσεων για τα 70 χρόνια από την Ενσωμάτωση των Δωδεκανήσων  με την Ελλάδα και υλοποιείται με την υποστήριξη της Ιεράς Μητροπόλεως Ρόδου. Πραγματοποιείται στα πλαίσια του έτους τουρισμού Ελλάδας – Ρωσίας 2017- 2018, ενώ αποτελεί πολιτιστική κληρονομιά και των δύο χωρών.

Είναι συναρπαστική η ζωή του Θεοφάνη που ενέπνευσε τον Σάββα Καρατζιά, μοιάζει με θρύλο της εποχής εκείνης.

Απόσπασμα από τα κείμενα της Αναστασίας Ζέππου για να γνωρίσουμε την προσωπικότητά του.

«Σ΄ αυτήν ακριβώς την περίοδο, τον 14ο αιώνα μεταξύ των ετών 1325 ή 1330 περίπου γεννιέται στην Κωνσταντινούπολη και ο Θεοφάνης ο Έλληνας.
Η ταραγμένη εποχή του, τα προβλήματα (θεολογικά, ηθικά, πολιτικοκοινωνικά) της Βασιλεύουσας αποτυπώνονται στη ζωή και στο έργο του. «Αφού κόσμησε εκκλησίες της Κωνσταντινουπόλεως και των περιχώρων, στον Γαλατά, στην Χαλκηδόνα, στην Κάφφα (Θεοδοσία – περιοχή Νοτιοανατολικά της Κριμαίας), περίπου το 1363 καταφθάνει στο Νόβγκοροντ, όπου φιλοτέχνησε το 1378 τις τοιχογραφίες της μητροπόλεως της Μεταμορφώσεως». (Ch. Delvoye, σ. 413).

«Αφήνει ελεύθερη την ορμητική και παθιασμένη ιδιοσυγκρασία του. ... Οι ρωμαλέες φόρμες δίνουν όλη τη δύναμη μιας πραγματικής παρουσίας στις μορφές του. Χρησιμοποιεί το λευκό με δραστήριες πινελιές ... για να τονίσει την οραματιστική πλευρά των παράξενων προσώπων του (αυτόθι, σ. 413). Το έργο του αποπνέει ζωντάνια και οι μορφές του τραγικό μεγαλείο. Το 1395 κόσμησε την εκκλησία της Γεννήσεως της Παναγίας σε συνεργασία με τον Συμεών Τσέρνι, το 1399 στη Μόσχα τη Μητρόπολη του Αγίου Μιχαήλ και το 1405 την μητρόπολη του Ευαγγελισμού μαζί με τον Πρόχορο του Γκόροντετς και τον ίδιο τον Αντρέϊ Ρουμπλιέφ. Μετά το 1406 χάνονται τα ίχνη του. Ίσως έφυγε από τον μάταιο τούτο κόσμο σε ηλικία 80 με 85 ετών περίπου στα 1409 ή 1410 περίπου.

Ο Θεοφάνης ο Έλληνας ιστόρησε πάνω από 40 εκκλησίες στην Κωνσταντινούπολη, τις γύρω περιοχές και στην Ρωσία.

Δεν είχε προσχέδια ή μοντέλα, όταν ζωγράφιζε. Ήταν, επίσης, και μινιατουρίστας, εικονογράφος βιβλίων, κοσμικός και λαϊκός ζωγράφος με έμφυτο ταλέντο και αισθητική δεινότητα συνυφασμένη με καλωσύνη και σεμνότητα, γνωρίζοντας τα όρια της καλλιτεχνικής του δημιουργίας.»

Υπήρξε θεμελιωτής της Ρωσικής αγιογραφίας και δάσκαλος του σημαντικότερου Ρώσου αγιογράφου (Αγίου) Αντρέι Ρουμπλιώφ.