Πλημμύρες, στάχτες κι αποκαΐδια

Γράφει ο
Θάνος Ζέλκας

 

Το έργο το έχουμε δει δεκάδες φορές. Μερικά λεπτά μιας ισχυρής καταιγίδας αρκούν για να σχηματίσουν μια εικόνα βιβλικής καταστροφής, με χείμαρρους να παρασύρουν ό,τι βρουν στο πέρασμά τους και με αριθμό νεκρών που θυμίζει πεδίο μάχης. Από τη μια η Σύμη που υπέστη ανυπολόγιστες ζημιές και από την άλλη η Δυτική Αττική που θρηνεί ήδη δεκαεπτά ανθρώπους, φέρνουν και πάλι στο προσκήνιο λάθη και παραλείψεις χρόνων που μια συντεταγμένη πολιτεία όφειλε να είχε διευθετήσει προ πολλού.

Τη δεκαετία του ‘80 υπήρχε μια κρατική διαφήμιση που έλεγε “αν το δηλώσεις, μπορείς να το σώσεις” και αναφερόταν στη νομιμοποίηση αυθαιρέτων που είχαν χτιστεί μέσα σε δάση και ρεματιές. Κι ενώ μετά από κάθε μεγάλη πυρκαγιά που κατέστρεφε ένα τμήμα της χώρας, έσπευδαν οι κυβερνώντες να δηλώσουν ότι “όπου δάσος, θα παραμείνει δάσος”, το ίδιο το κράτος φρόντιζε με την ολιγωρία του να πυροδοτήσει ένα νέο γύρο αυθαίρετης δόμησης, προκειμένου μετά από λίγα χρόνια να βγει μια νέα ρύθμιση για να εισπράξει χρήματα από τους παραβάτες. Αυτή η λογική είναι η κύρια αιτία αυτών των καταστροφών, σε συνδυασμό με τις πρόχειρες μελέτες που στήθηκαν κατά εκατοντάδες για να “απορροφήσουν” τα ευρωπαϊκά κονδύλια και στο τέλος όχι μόνο δεν μας προστάτευσαν από τις πλημμύρες αλλά σε αρκετές περιπτώσεις τις επιδείνωσαν και προκάλεσαν χάος. Τσιμεντώθηκαν οι ρεματιές, κλείστηκαν οι δρόμοι του νερού, κάηκαν τα δάση που συγκρατούσαν τον υδάτινο όγκο και το αποτέλεσμα από κει και πέρα φαίνεται στην πρώτη σοβαρή νεροποντή. Ανεύθυνο κράτος γεννά ανεύθυνους πολίτες κι αυτοί με τη σειρά τους διαιωνίζουν την ανευθυνότητα.

Αυτός ο φαύλος κύκλος είναι η μεγάλη κατάρα της χώρας μας. Η ειρωνεία είναι πως αυτή η χώρα έχτισε κάποτε Παρθενώνα και κτίσματα που αποτελούν πρότυπα αρχιτεκτονικής σε ολόκληρο τον κόσμο. Με τα πενιχρά μέσα της τότε εποχής γινόταν σοβαρές μελέτες και σχεδιασμοί που νίκησαν το χρόνο. Στον αντίποδα, σήμερα με όλη αυτή τη γνώση που κατέχουμε και με όλη αυτή την τεχνολογία φτιάχνουμε προχειρότητες, τις οποίες στο τέλος πληρώνουμε ακριβότερα απ’ ότι θα πληρώναμε μια ορθολογική κατασκευή.

Δυστυχώς και πάλι το μόνο που βλέπουμε είναι οργή και αντιπαραθέσεις πάνω από τα ερείπια. Δεν υπάρχει η στοιχειώδης ευθιξία απ’ όλους τους υπευθύνους να κρατήσουν το στόμα τους κλειστό και να καθίσουν σ’ ένα τραπέζι να βάλουν τις βάσεις για να γίνει το κράτος μας τουλάχιστον πιο υπεύθυνο και να μην ευνοεί την αυθαιρεσία.

Ως σκεπτόμενο πολίτη με ενοχλεί η “αντισφαίριση” ευθυνών παλιών και νέων, όπως με ενοχλεί και η νομιμοποίηση της απάτης, η νομοθεσία που ευνοεί τους κατ’ επάγγελμα απατεώνες και ταλαιπωρεί τους νομοταγείς πολίτες, η γραφειοκρατία και οι σφραγιδοκράτορες, η επιλεκτική μνήμη και όλο εκείνο το φαγοπότι που είχε στηθεί σε βάρος της τωρινής γενιάς, η οποία καλείται να πληρώσει πολύ ακριβά το λογαριασμό. Πνίγηκαν και πάλι άνθρωποι και τόνοι λάσπης έθαψαν τους κόπους και τα όνειρα μιας ζωής. Δεν είναι αρκετά αυτά για να βάλουμε μπροστά το σχέδιο σοβαρής ανοικοδόμησης της χώρας; Ως πότε θα δεχόμαστε να είμαστε έρμαια των οικοπεδοφάγων, των απατεώνων και των κερδοσκόπων;  Δεν είναι τα φυσικά φαινόμενα ο μεγάλος μας εχθρός. Η φύση υπήρχε και θα υπάρχει με ή χωρίς εμάς κι ίσως τα καταφέρει καλύτερα και χωρίς εμάς με όλο το κακό που της προκαλέσαμε. Το πρόβλημα δεν ήταν ποτέ οι καταιγίδες, το πρόβλημα είμασταν πάντοτε εμείς οι ίδιοι. Όσο πιστεύουμε ότι τα κέρδη μπορούν να υπερισχύσουν έναντι όλων των υπολοίπων και δεν δείχνουμε το δέοντα σεβασμό στη φύση, τόσο εκείνη θα φροντίζει να μας υπενθ