Λεξιστορείν: Θέλω μια εξήγηση!

Το νεοελληνικό ρήμα εξηγώ προέρχεται από τον  σύνθετο τύπο έξ + ηγούμαι.

Μια από τις  σημασίες  του ρήματος ηγούμαι στην αρχαιότητα ήταν «είμαι ηγέτης, κυβερνώ».

Αυτός που ηγούνταν λοιπόν (ή εξηγούνταν) ήταν αυτός που εξουσίαζε. Αυτός  που  υπαγόρευε στους άλλους  τι πρέπει να γίνει  εκθέτοντας αναλυτικά τους νόμους ή τη βούλησή του, δηλαδή εξηγώντας τα.

Έτσι το ρήμα εξηγούμαι πέρασε από τη σημασία του «υπαγορεύω - δίνω εντολή» στη σημασία  του «ερμηνεύω - εξηγώ» με ταυτόχρονη αλλαγή φωνής (από εξηγούμαι σε εξηγώ).