Πόσο εγκλωβίζεσαι στα «πρέπει» σου;

Γράφει η ψυχολόγος, Msc
Μαρία Καρίκη

Όλοι έχουμε τη ρουτίνα μας και τις καθημερινές μας υποχρεώσεις. Ο μικρόκοσμός μας είναι προγραμματισμένος έτσι ώστε να διεκπεραιώνουμε, να τακτοποιούμε, να προλαβαίνουμε, να μεριμνούμε, να προνοούμε και ... να ζούμε! Ψάχνουμε να βρούμε λίγο «χωροχρόνο» ώστε να απολαύσουμε στιγμές, να επικοινωνήσουμε ουσιαστικά με τους αγαπημένους μας ανθρώπους, να αγκαλιαστούμε, να αγαπηθούμε, να μοιραστούμε σκέψεις και συναισθήματα.

Όσο και να το έχεις στο νου, δεν είναι πάντα τόσο εύκολο να βρεις αυτό τον χρόνο. Σαν πάντα να μας προλαβαίνει κάτι άλλο. Σαν να προκύπτει πάντα κάτι που φαίνεται πιο «επείγον» από τη συναισθηματική μας ανάγκη.

Και γίνεται μια καθημερινή μάχη μέσα μας. Από τη μια θέλουμε να είμαστε συνεπείς κι από την άλλη νιώθουμε ότι μας λείπουν όλες εκείνες οι στιγμές που δεν ζήσαμε.

Όλοι εκείνοι οι άνθρωποι που δεν συναντήσαμε. Όλα όσα δεν βρήκαμε το χρόνο να κάνουμε. Και συνεχώς αναβάλλουμε... Περιμένουμε εκείνο το «μετά» όπου όλα ως δια μαγείας θα τα χωρέσουμε. Ζούμε με την ψευδαίσθηση ότι αναδρομικά θα φερθούμε στον εαυτό μας καλύτερα. Υποσχόμαστε να σταματήσουμε να δίνουμε σε όλα τα άλλα προτεραιότητα εκτός από τις επιθυμίες και τις ανάγκες μας. Και ο χρόνος κυλάει... και η υπόσχεση μένει υπόσχεση...
Τα «πρέπει» που υπάρχουν παντού γύρω μας, μας ζητούν όλο και περισσότερη δέσμευση και αφοσίωση.

Αναρωτιόμαστε πότε θα τελειώσουν οι υποχρεώσεις για να ξεπροβάλλει επιτέλους εκείνο το «κενό», το «διάλειμμα» που θα μπορέσουμε να εκμεταλλευτούμε όπως θα θέλαμε οι ίδιοι. Κάνουμε υπομονή και ανυπομονούμε για αυτές τις στιγμές όπου θα είμαστε περισσότερο ο εαυτός μας και λιγότερο τα «πρέπει» μας.

Ωστόσο, με μεγάλη λύπη διαπιστώνουμε ότι οι εκτονώσεις αυτές όλο και μειώνονται, η ενασχόληση με τον εαυτό ολοένα και περισσότερο βιώνεται ενοχικά, γιατί «κάτι άλλο μένει πίσω»... Η απογοήτευση και η εξάντληση είναι το μόνο που μένει τελικά σαν αίσθηση μετά από κάθε κοπιαστικό 24ωρο που περνάει.

Κι όταν συναντιέσαι το βράδυ με τον βαθύτερο εαυτό σου δεν ξέρεις τι να του πεις. Δεν ξέρεις τι να απαντήσεις όταν σε ρωτάει «τι διαφορετικό έκανες σήμερα;», «πόσο χαμογέλασες;», «πόσο αφέθηκες;», «πόσο έζησες;». Ντρέπεσαι να τον αντικρύσεις, γιατί του τάζεις χωρίς στην πράξη να αλλάζεις κάτι από την ρουτίνα σου. Προσπαθείς να αποφύγεις την αντιπαράθεση. Ξέρεις, ωστόσο, ότι δεν μπορείς να κρυφτείς από τον εαυτό σου, από τις ερωτήσεις που θέτει, από το θυμό του...

Αγχώνεσαι, καταπιέζεσαι, θυσιάζεσαι για να τα προλάβεις όλα. Και κυρίως τα των άλλων!
Σε σημείο που η καθημερινότητα βιώνεται ως καταπίεση, ως αγγαρεία. Η κάθε μέρα σου, όμως, είναι εκείνη που διαμορφώνει την ποιότητα της ζωής σου. Όλες οι αναβολές σου είναι οι χαμένες ευκαιρίες σου. Όλες οι ανεκπλήρωτες ανάγκες σου είναι τα απωθημένα που θα κουβαλάς. Όλες οι συναντήσεις που θυσίασες είναι οι μνήμες που έχασες. Όλα τα ανείπωτα λόγια προς τους αγαπημένους σου είναι τα συναισθήματα που δεν άφησες να βιωθούν.

Αν δεν είσαι ικανοποιημένος από τη ζωή σου, αποκωδικοποίησέ την, αποδόμησέ την πρώτα. Δες την κάθε σου μέρα, τι σου στερεί και τι σου προσφέρει. Ζύγισέ την, άλλαξέ την. Σταμάτα συνήθειες που σε αγχώνουν και ξεκίνα καινούρια πράγματα που σε ευχαριστούν. Δεν είναι ποσοτικά, αλλά ποιοτικά τα κριτήρια των αλλαγών. Μικρά πράγματα, αλλά ουσιαστικά. Μην γυρεύεις ευθύνες από άλλους. Μην βασανίζεσαι μέσα στους περιορισμούς και τις απαγορεύσεις που εσύ ο ίδιος θέτεις. Τίποτα και κανείς δεν θα σε βγάλει από τα «πρέπει» σου αν εσύ δεν αναστοχαστείς, αν δεν επαναπροσδιορίσεις και αν δεν επαναϊεραρχίσεις το πώς θέλεις να είναι η ζωή σου.

Οι υποχρεώσεις φοβάμαι πως θα είναι πάντα εκεί. Το ερώτημα είναι ποια αναλογία θα έχει η καθημερινότητά σου: περισσότερες διεκπεραιώσεις ή περισσότερες ανθρώπινες στιγμές; Περισσότερες έγνοιες και άγχη ή περισσότερη επαφή με ό,τι μέσα σου σε κάνει αυτό που είσαι;  
Εύκολες απαντήσεις δεν υπάρχουν...γιατί πάντα θα υπάρχουν δικαιολογίες! Όσο χρόνο κι αν σου πάρει, όμως, το «ουσιαστικό» θα το αναγνωρίσεις στο τέλος... Δεν είναι αριθμοί, δεν είναι χαρτιά, δεν είναι προθεσμίες! Είναι η φύση σου που ζητά την αυτοπραγμάτωσή της... Είναι τα όνειρά σου που ζητούν δικαίωση... Είναι οι άνθρωποι που θέλεις να ενωθείς μαζί τους...