Άμεσης προτεραιότητας η αρχαιολογική αναβάθμιση της Λίνδου

Γράφει ο Κυριάκος Ι. Φίνας

«...Το σπουδαιότερο από τα μεγάλα Ροδιακά ιερά σε όλη την ιστορική πορεία της Ρόδου είναι το Ιερό της Λινδίας Αθηνάς».
Ηώ Ζερβουδάκη, Αρχαιολόγος

 

«...Το σπουδαιότερο
από τα μεγάλα Ροδιακά ιερά
σε όλη την ιστορική πορεία
της Ρόδου είναι το Ιερό
της Λινδίας Αθηνάς».
Ηώ Ζερβουδάκη, Αρχαιολόγος


Α’ ΜΕΡΟΣ
Κατά τη χρονική περίοδο 1995-1998, υπό την ιδότητα του αιρετού Προέδρου της Κοινότητας Λίνδου της γενέτειράς μου, ασχολήθηκα συστηματικά με την πολιτιστική αξιοποίησή της, τόσο με ανάλογα υπομνήματα, όσο και προσωπικές παραστάσεις στην Αθήνα στους κατά διαστήματα Υπουργούς Πολιτισμού, καθώς και με υπόμνημα στον τότε Πρωθυπουργό Κώστα Σημίτη.

Και αργότερα, στις 12.1.2005, υπό την ιδότητα, πλέον, του πρώην Προέδρου της Κοινότητας Λίνδου, επωφελούμενος της πραγματοποιηθείσας διήμερης επίσκεψης του Πρωθυπουργού Κώστα Καραμανλή στην Όλυμπο της Καρπάθου, όπου με χαιρετισμό του, τόνισε, μεταξύ των άλλων: «...Για νέα πολιτιστική ανάπτυξη της Περιφέρειας εντοπίζουμε τη στήριξη των δράσεων που αποβλέπουν στην ποιοτική αναβάθμιση του τουρισμού, στα πλαίσια ανάδειξης της πολιτιστικής μας κληρονομιάς...», και του ανέπτυξα τα προβλήματα της Λίνδου.

Η Λίνδος έπρεπε αμέσως μετά την Απελευθέρωση να είχε κηρυχθεί σε Δήμο, έστω και αν δεν συγκέντρωνε τον απαιτούμενο πληθυσμό.

Εξάλλου, το Πολιτιστικό Ίδρυμα Δωδεκανήσου “Κλεόβουλος ο Λίνδιος”, που ίδρυσε ο αείμνηστος Λίνδιος Γιάννης Ζίγδης, μετά την υπογραφή της “Διακήρυξης του Αιγαίου”, στη Πολίχνη της Λήμνου (17/9/1994) από το Ελληνικό Υπουργείο Πολιτισμού και την UNESCO, με την οποία το Αιγαίο αναγορεύεται «σε σύμβολο του Ευρωπαϊκού Παγκόσμιου Πολιτισμού», θεωρώντας ότι πρέπει και η Λίνδος, χωρίς καθυστέρηση πια, να ανακηρυχθεί από την UNESCO, ως “Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς”, υπέβαλε στο Υπουργείο Πολιτισμού και την UNESCO, σχετικό υπόμνημα για την ανακήρυξη της Λίνδου, ως “Μνημείο Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς”.

Δυστυχώς, όμως, παραμελήθηκε το αίτημα, και έκτοτε παρέμεινε στάσιμο.

Εξάλλου, στις 24.3.1997, πραγματοποιήθηκε στη Ρόδο συγκέντρωση αυτοδιοικητικών παραγόντων της Δωδεκανήσου υπό την Προεδρία του τότε Υπουργού Εσωτερικών Αλ. Παπαδόπουλου για το σχέδιο “Καποδίστριας” και ο Υπουργός άκουσε τις απόψεις των αυτοδιοικητικών παραγόντων, μεταξύ των οποίων και τη δική μου.

Στη δευτερολογία ο Υπουργός Εσωτερικών αναφέρθηκε στα πλεονεκτήματα του Νόμου “Καποδίστριας” ταυτόχρονα τόνισε ότι, έχει δίκαιο ο Κοινοτάρχης της Λίνδου, ο Κυριάκος Φίνας και ανέφερε, «...ότι η Λίνδος για ιστορικούς κ.λπ. λόγους πρέπει να γίνει Δήμος...».

Δυστυχώς τότε, για πολιτικούς-κομματικούς καθαρά λόγους, οι βουλευτές του ΠΑΣΟΚ αντέδρασαν και δεν άφησαν τον Υπουργό να πραγματοποιήσει τη διαπίστωσή του, αν και την ίδια διαπίστωσή του την είχε εκφράσει και στον αείμνηστο Κωνσταντίνο Μητσοτάκη, στον οποίο ως δημοτική αρχή Λίνδου καταφύγαμε.

• • •

Η Λίνδος εξακολουθεί να είναι ένα από τα λίγα κέντρα, που συγκεντρώνουν πολυτιμότατους θησαυρούς πολιτιστικής κληρονομιάς: την αρχαιοτάτη Ακρόπολη, το Ναό της Λινδίας Αθηνάς, τον Τύμβο του Κλεόβουλου, Αρχαίο Θέατρο και Πάρκο Αγίου Στεφάνου, Αρχαίο Υδραγωγείο, δώρα του Μεγάλου Αλεξάνδρου στη Λινδία Αθηνά, Μοναστήρι του Αποστόλου των Εθνών Παύλου, Βυζαντινή Εκκλησία, αρχαία παραδοσιακά σπίτια κ.λπ.

Επίσης, από τα στοιχεία που ανακοίνωσε το Υπουργείο Πολιτισμού προκύπτει ότι, επί συνόλου οκτώ αρχαιολογικών χώρων που είναι επισκέψιμοι στο νησί της Ρόδου, η Ακρόπολη της Λίνδου έρχεται πρώτη στη σειρά κατάταξης.

• • •

Ο μακαρίτης Γιάννης Ζίγδης, κατά την τελετή της 14ης Αυγούστου 1994, όταν του απονομήθηκε από την Κοινότητα το “Χρυσό Κλειδί” της Λίνδου, στο λόγο που εκφώνησε, αναφέρθηκε και σ’ ένα περιστατικό, αναφέροντας τα ακόλουθα:

«...Στα 1960, βρισκόμουνα στο Βερολίνο, προσκαλεσμένος με 15 άλλους βουλευτές από τον τότε Δήμαρχο Βίλλο μπράντ, τον μετέπειτα Πρόεδρο της Γερμανικής Δημοκρατίας. Το Βερολίνο, την εποχή εκείνη, ήταν ανεξάρτητη Πολιτεία και η λοιπή Γερμανία ήταν χωρισμένη σε δύο τμήματα.

«Στο επίσημο τραπέζι κάθισε δίπλα μου ο Υπουργός Προεδρίας της τότε Δυτικής Γερμανίας. Κουβεντιάζαμε για διάφορα θέματα διεθνούς ενδιαφέροντος και ανταλάσσαμε τις απόψεις μας πάνω σε αυτά. Κάποια στιγμή μου λέει: «κύριε Ζίγδη», θα σας πω κάτι για την Ελλάδα, που ίσως να μην το ξέρετε!...».

Του λέω, «Τι»... Πήγα πρόσφατα στην πατρίδα σας και ανακάλυψα το ωραιότερο μέρος του κόσμου. Τέτοιο δεν υπάρχει πουθενά αλλού. Αλλά δεν θα το ξέρετε, γιατί είναι κάπως παράμερο!.. Του λέγω: «Ποιο είναι αυτό το μέρος; Δεν ήθεε να μου πει. Στο τέλος, όμως, μου λέγει: «Η Λίνδος». «Του είπα, φυσικά, ότι είμαι Λινδιακός. Έμεινε έκπληκτός για τη σύμπτωση και όπως διαπίστωσα από τη συνέχεια δεν υποκρινόταν. Η παρατήρησή του δεν ήταν απλά ένα ευγενικό κοπλιμέντρο, αλλά μία ειλικρινής και ευγενική διαπίστωση. Κολακεύτηκα πολύ...».

• • •

Ωστόσο, παρόλο που η Λίνδος προσφέρει ανελλιπώς πάνω από 2.800.000 ευρώ κάθε χρόνο, ήτοι το 50% και πάνω των Ροδιακών εισπράξεων από τα εισιτήρια, εντούτοις κανένα ποσό δεν διατίθεται για τα αρχαιολογικά προβλήματα της Κωμόπολης.

Και αυτά ακόμη τα επί χρόνια εκτελούμενα έργα με ρυθμούς χελώνας αναστήλωσης των αρχαιολογικών Μνημείων της Ακρόπολης, επιχορηγούνται από τα κονδύλια της Ευρωπαϊκής Ένωσης, παρόλο που και Νομοθετικά είναι κατοχυρωμένα για τοπική χρήση. Σύμφωνα, ωστόσο, με το Νομοθετικό Διάταγμα 131/10.8.1961 ΦΕΚ Α’, όπως συμπληρώθηκε μεταγενέτερα, στο άρθρο 22 προβλέπεται:«... τα πάσης φύσεως έσοδα, ως και οι λοιποί αρχαιολογικοί πόροι Δωδεκανήσου διατίθενται αποκλειστικώς δια τας αρχαιολογικάς ανάγκας της περιοχής Δωδεκανήσου...».

Έτσι, με βάση τον προαναφερθέντα Νόμο, ως και τη λογική η Ρόδος νομιμοποιείται να απαιτεί αν όχι ολόκληρο το ποσοστό, ο οπίο εκ των αρχαιολογικών εισπράξεων θα πρέπει να παίρνει, αλλά τουλάχιστον ανάλογο μέρος, που πραγματικά τα έχει ανάγκη για την αξιοπρεπή συνεχή συντήρηση των Αρχαίων Μνημείων της, αλλά και παράλληλων που ανάγονται στην εμφάνιση ως αναντικατάστατου Πολιτιστικού Μνημείου των 3.000 και πάνω χρόνων.

Η Λίνδος, ιδιαίτερα, ενώ εισέπραξε, σύμφωνα με τα στοιχεία που αναφέρει το Υπουργείο Πολιτισμού στον ερωτώντα βουλευτή Δωδεκανήσου κ. Μάνο Κόνσολα την 10ετία 2005-2014 το ποσό των 27.476.811 ευρώ από εισιτήρια από την Ακρόπολή της, το Κράτος, το Υπουργείο Πολιτισμού, δαπάνησε για την Λινδιακή Αρχαιότατη και γεμάτη Ιστορία Ακρόπολή της και γενικά για την Κωμόπολη συνομικά το αστείο ποσό των 192.500 ευρώ. Δηλαδή, μια τρύπα στο νερό...

Και ενώ επί τέσσερα χρόνια, 1995-1998, αγωνιζόμασταν να διαθέσει το Υπουργείο Πολιτισμού ανάλογο ποσό ετήσιας συντήρησης κ.λπ. των αρχαιολογικών Μνημείων και 3-4 παραδοσιακών σπιτιών ιδιοκτησίας του Δημοσίου, κανένας αρμόδιος δεν συγκινιόταν· χωρίς, ωστόσο, να μας δώσουν, επί του προκειμένου και κάποια πειστική απάντηση για την άρνηση.

Να γίνει, δε, πεποίθηση σε κάθε αρμόδιο παράγοντα ότι η πολιτιστική ανάκαμψη της Λίνδου αποτελεί προτεραιότητα και επιβάλλεται προγραμματισμένα να προχωρήσει, χωρίς αναβολή.

• • •

Κατόπιν των προαναφερθέντων αναμφισβήτητων διαπιστώσεων, ανακύπτει το ερώτημα τι πρέπει να γίνει. Κατά την ταπεινή μας γνώμη εννέα (9) είναι οι κύριοι άξονες στους οποίους πρέπει να επικεντρωθούν και οι αποφάσεις.

ΑΥΡΙΟ ΤΟ Β’ ΜΕΡΟΣ