Σχετικά με τον νέο  κυβερνητικό σχεδιασμό  για την εκπαίδευση

Της Αμαλίας Μουστάκη


Ο Εκπαιδευτικός Σχεδιασμός δεν είναι καινούριο φρούτο και σίγουρα δεν ευδοκιμεί μόνο στην Ελλάδα. Υπάρχουν σημαντικά παραδείγματα στην ιστορία της εκπαίδευσης ανά τον κόσμο που μαρτυρούν την παρουσία του. Ο Ξενοφώντας στο έργο του “Λακεδεμονίων Πολιτεία” περιγράφει τον τρόπο που στη Σπάρτη ήταν σχεδιασμένη η εκπαίδευση προκειμένου να συνάδει με την στρατιωτική και οικονομική πορεία της πόλης ενώ ο Πλάτωνας , στο έργο “Δημοκρατία”, προτείνει οι εκπαιδευτικοί στόχοι να συμφωνούν με τους πολιτικούς στόχους της Αθήνας και με τα συμφέροντα του κράτους. Αναφορές υπάρχουν από την Κίνα, την περίοδο της δυναστείας του Χαν, μέχρι τους Ίνκας στο Περού, σχετικά με την προσπάθεια σύνδεσης των εκπαιδευτικών με τους κοινωνικούς στόχους.

Σε κάθε περίπτωση, τα όποια εκπαιδευτικά πλάνα είναι αλληλένδετα με τα άλλα πλάνα και στόχους που θέτει η κάθε κοινωνία ή η χώρα για ανάπτυξη. Με άλλα λόγια, τα εκπαιδευτικά πλάνα είτε μπορεί να είναι διαμορφωμένα με βάση την κύρια πολιτική που ασκεί το κράτος σε όλους τους τομείς είτε μπορεί να λειτουργήσουν ως πρόδρομος για την αλλαγή πολιτικής καθώς μέσω της εκπαίδευσης εξομαλύνονται οι μεγάλες αλλαγές που θέτει το κράτος (πχ η μεγάλη έμφαση που δόθηκε στη Σοβιετική Ένωση για ένα εκπαιδευτικό σύστημα που θα ικανοποιούσε τους γενικότερους στόχους για ανάπτυξη).   

Για να έρθουμε στα καθ'ημάς, οι αλλαγές στον εκπαιδευτικό σχεδιασμό μετά τη Μεταπολίτευση είναι τόσο συχνές, όσο σχεδόν και οι εναλλαγές στον θώκο του υπουργείου Παιδείας. Το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι, όμως, ότι αυτές δίνουν βάση στην οικονομικά συμφέρουσα λύση και όχι στην εκπαιδευτικά ωφέλιμη. Κανένας δεν αμφισβητεί πως οι προθέσεις των εκάστοτε υπουργών είναι αγαθές, σε κάθε περίπτωση δεν έγινε, όμως, το βασικότερο: να μπει λίγο πιο βαθιά το χέρι στον εθνικό προϋπολογισμό.  Από εκεί και πέρα, και με βασική προϋπόθεση την αύξηση των δαπανών, οι εκπαιδευτικές αλλαγές θα έπρεπε να εκμεταλλευθούν τα οφέλη της παγκοσμιοποίησης.

Πλέον, εκπαιδευτικοί ανά τον κόσμο μπορούν να μοιράζονται τους προβληματισμούς και τις καινοτόμες εφαρμογές στη διδασκαλία τους , άρα και οι σχεδιαστές της εκπαίδευσης βλέποντας τα άλλα κράτη θα μπορούσαν να αποσπάσουν τα θετικά στοιχεία, να δούνε τυχόν αστοχίες του ελληνικού εκπαιδευτικού συστήματος και να ανοίξουν τα εκπαιδευτικά σύνορα σε γνώσεις, ιδέες και προβληματισμούς. Θετική, επίσης, θα ήταν κατά τη γνώμη μου η εφαρμογή αποκεντρωτικών μεθόδων διοίκησης και άσκησης ελέγχου απαλλαγμένων από ιδεολογικά πλαίσια που έχουν ως στόχο την κομματική-κυβερνητική ενδυνάμωση.

Επιτέλους, αφήστε αλλαγές που επέρχονται από τα πιο υψηλά διοικητικά, σχεδιαστικά στρώματα της εκπαίδευσης και ρωτήστε τους ίδιους τους καθηγητές. Τους ενεργούς, μάχιμους καθηγητές της τάξης. Αυτοί είναι που διαπιστώνουν τυχόν ελλείψεις και προβλήματα στην καθημερινότητα, αυτοί αποτελούν τον ζωντανό μηχανισμό ανατροφοδότησης ως προς την υλοποίηση των όποιων σχεδιασμών. Εκμεταλλευτείτε τους!