Κοιλάδα Πεταλούδων: Θα αλλάξει κάτι επιτέλους;

Ο Σύλλογος Προστασίας Περιβάλλοντος με συνεχείς παρεμβάσεις του επισημαίνει τα κακώς κείμενα του νησιού της Ρόδου στον τομέα του περιβάλλοντος και ζητάει βιώσιμες λύσεις. Έτσι έχει ασχοληθεί πολλές φορές και με την Κοιλάδα των Πεταλούδων. Από την άλλη πλευρά,  η στήλη “Οικολογικά Ροδιακά” με αρθρογραφία και άλλες παρεμβάσεις έχει ζητήσει από τους αρμόδιους τη βελτίωση της κατάστασης στην Κοιλάδα,  η οποία δεν είναι καθόλου ικανοποιητική.

Στην τελευταία δημοσίευση για το θέμα, στις 16 Ιουλίου του 2016, για μια ακόμη φορά επισημάναμε την ανάγκη για ένα άλλο μοντέλο διαχείρισης της Κοιλάδας. Δυστυχώς οι θέσεις μας δεν φαίνεται να εισακούονται από τους αρμόδιους

Διαβάσαμε λοιπόν πρόσφατα στον τοπικό τύπο ότι καταγράφεται αύξηση στα έσοδα του Δήμου από την Κοιλάδα των Πεταλούδων,  την οποία από την αρχή της τουριστικής περιόδου μέχρι και 23/8/2018 είχαν επισκεφθεί περίπου 240.000 επισκέπτες με τα έσοδα να αναμένονται φέτος να φτάσουν ή και να ξεπεράσουν το 1,5 εκατομμύριο ευρώ (Εφημερίδα “Δημοκρατική” 23/08/2018).

Από την άλλη πλευρά,  βλέπουμε την προκήρυξη του πρώτου υποέργου από τα δύο του έργου  «Δράσεις για την προστασία και διατήρηση του οικοσυστήματος της Κοιλάδας των Πεταλούδων Ρόδου» που σκοπό έχουν την προστασία της Κοιλάδας με μια σειρά έργων. Το δεύτερο υποέργο που θα ακολουθήσει φιλοδοξεί να φυτευτούν  ενδημικά  δέντρα, κυρίως ζητιές, εντός της Κοιλάδας. 

Το συνολικό κόστος του έργου είναι €605.906  και ο κωδικός της πράξης που εγκρίθηκε στις 27 Μαρτίου 2018 από το Δημοτικό Συμβούλιο είναι ΟΠΣ 5008133.
Μπορούν όμως αυτά τα έργα να είναι αποδοτικά και να προστατεύσουν τον βιότοπο  όταν η καθημερινή λειτουργία στην ουσία υποβαθμίζει και απειλεί αυτόν και το ευρύτερο οικοσύστημα;

Για παράδειγμα πώς θα επιζήσουν τα νεαρά δέντρα που θα φυτευτού αν δεν απομακρυνθούν τα κατσίκια; Ή πώς θα επιβιώσει το ίδιο το έντομο όταν δεν υπάρχει επαρκής φύλαξη εντός της Κοιλάδας αφού ξέρουμε ότι ο θόρυβος είναι η πρωταρχική απειλή για το έντομο Panaxia Quantripunctaria;  

Για μια ακόμη μια φορά λοιπόν επιχειρούμε να εστιάσουμε στα προβλήματα μήπως και ιδρώσει το αυτί κάποιου υπευθύνου, πράγμα μάλλον δύσκολο.

Υπεύθυνοι στην Κοιλάδα
Εδώ υπάρχει ένα φανερό έλλειμμα καθώς ο αιρετός δημοτικός σύμβουλος που είναι υπεύθυνος για την Κοιλάδα θα πρέπει να μας ενημερώσει πόσες φορές έχει επισκεφτεί την Κοιλάδα  φέτος και τι πρωτοβουλίες έχει αναλάβει. Από την άλλη πλευρά, ο καθημερινός υπεύθυνος δεν έχει καμία αρμοδιότητα που να προκύπτει από ένα θεσμικό ρόλο και βέβαια βρίσκεται εκεί μόλις λίγες ώρες την ημέρα και η μοναδική του ασχολία είναι τα εισιτήρια και οι εισπράξεις. Φυσικά υπάρχουν και διάφοροι άλλοι υπεύθυνοι, ανάμεσά τους και ο αντιδήμαρχος Οικονομικών,  με αποτέλεσμα τελικά να μην είναι κανένας πραγματικά υπεύθυνος.  

Διακίνηση εισιτηρίων
Από πέρσι τον Αύγουστο έχουν τοποθετηθεί αυτόματοι πωλητές εισιτηρίων,  οι οποίοι όμως δεν χρησιμοποιούνται από τους επισκέπτες και τις περισσότερες ώρες δεν λειτουργούν καθόλου. Να σημειωθεί ότι δεν υπάρχει πρόβλεψη για πληρωμή με κάρτα, ούτε στους αυτόματους πωλητές ούτε στα ταμεία. Όσοι επισκέπτες δεν έχουν μετρητά,  αναγκάζονται να πάνε στο κοντινότερο ΑΤΜ που είναι επτά περίπου χιλιόμετρα μακριά (στην ξενοδοχειακή περιοχή Θεολόγου) για να κάνουν ανάληψη μετρητών.

Κατσίκια
 Τα κατσίκια αποτελούν τον πρωταρχικό κίνδυνο για το οικοσύστημα της Κοιλάδας για πολλούς λόγους που έχουν αναλυθεί χιλιάδες φορές. Ο Δήμος Ρόδου αδυνατεί ή δεν επιθυμεί  να τα απομακρύνει από την ευρύτερη περιοχή κυρίως γιατί δεν αναλαμβάνει την πολιτική ευθύνη να στραφεί εναντίον των ιδιοκτητών τους και περιορίζεται στο να συλλαμβάνει μερικά από αυτά και μερικές φορές να τα επιστρέφει κιόλας!!

Τρίτη φορά που τοποθετούνται κάμερες ασφαλείας. Αυτή τη φορά δεν ξέρουμε τι ακριβώς κάνουν και ποιος  τις παρακολουθεί
Τρίτη φορά που τοποθετούνται κάμερες ασφαλείας. Αυτή τη φορά δεν ξέρουμε τι ακριβώς κάνουν και ποιος τις παρακολουθεί



Φύλαξη – Ασφάλεια –Ενημέρωση
Η φύλαξη στην Κοιλάδα είναι για ακόμη μια χρονιά πλημμελής. Οι υπάλληλοι της εταιρείας ασφαλείας (security) που προσλήφθηκαν (με τι κριτήρια και από ποιον άραγε;) για αυτό το σκοπό είναι άνθρωποι που δεν έχουν καμία εκπαίδευση και τελικά κατέληξαν στα ταμεία και στο περίπτερο πληροφοριών και μόνο ένας υπάρχει  για φύλαξη και αυτός  συγκεκριμένες ώρες και μέρες. Μέσα στην Κοιλάδα η κατάσταση δεν ελέγχεται φυσικά μόνο από ένα άτομο όταν μπορεί να υπάρχουν και πάνω από 3.500 επισκέπτες την ημέρα όταν και  η σήμανση, ώστε οι επισκέπτες να μην ενοχλούν τα έντομα, είναι ελλιπής.

Ως αποτέλεσμα καθημερινά υπάρχουν παράπονα από ευαισθητοποιημένους επισκέπτες που διαμαρτύρονται για την κατάσταση που επικρατεί μέσα στην Κοιλάδα, όπου στα σημεία που υπάρχουν πολλές πεταλούδες, ενοχλούνται για να πετάξουν και να ληφθούν οι ανάλογες φωτογραφίες.

Φυσικά δεν υπάρχει κάποιο σχέδιο για περίπτωση έκτακτης ανάγκης και την πυρασφάλεια την χειρίζεται ένα άτομο με φιλότιμες προσπάθειες,  το οποίο όμως εργάζεται και στην καθαριότητα και φυσικά αν απουσιάζει, δεν υπάρχει δεύτερος να χειριστεί το σύστημα πυρασφάλειας. Η είσοδος των επισκεπτών μέσα από τουρνικέ κάνει την κατάσταση πιο επικίνδυνη αφού η μοναδική διέξοδος κινδύνου είναι μια στενή ξύλινη πόρτα.

Η ενημέρωση των επισκεπτών κάθε άλλο από καλή είναι αφού τα άτομα που υποτίθεται ότι κάνουν αυτή τη δουλειά δεν έχουν καλή γνώση ξένων γλωσσών. Εντύπωση επίσης προκαλεί το γεγονός ότι οι εργαζόμενοι εκεί δεν φοράνε κάποια στολή ή κάποιο διακριτικό ώστε να μπορούν να αναγνωρίζονται από τους επισκέπτες. 

Αντίθετα πολύ καλά πάει η άγρα πελατών από επιτήδειους που μοιράζουν φυλλάδια ακόμα και για ψαροταβέρνες στην Αρχαία Κάμειρο.
Ανησυχία εξάλλου προκαλεί η από 4/7/2018 αναφορά του δασοφύλακα (ΑΠ εισερ. Δ/νσης Δασών 39449)  που καταλήγει στο συμπέρασμα ότι λόγω των ξερών και επικίνδυνων δέντρων υπάρχει επικινδυνότητα στο επισκέψιμο μέρος της Κοιλάδας και ζητάει τη λήψη διοικητικών μέτρων για να αποσοβηθεί ο κίνδυνος πιθανού ατυχήματος.

Οχήματα σταθμευμένα και στις δύο πλευρές του δρόμου δυσχεραίνουν την κυκλοφορία
Οχήματα σταθμευμένα και στις δύο πλευρές του δρόμου δυσχεραίνουν την κυκλοφορία
“Κομφούζιο” στα σημεία στάθμευσης
“Κομφούζιο” στα σημεία στάθμευσης

Καθαριότητα – Ανακύκλωση–  Στάθμευση
Η καθαριότητα στην Κοιλάδα είναι σε ικανοποιητικό επίπεδο αλλά υπάρχει κάλυψη μέχρι τις 2.00 μμ οπότε και οι υπάλληλοι σχολάνε. Μετά από εκείνη την ώρα δεν υπάρχει καμία πρόβλεψη ούτε για καθαριότητα ούτε για φύλαξη. Για ανακύκλωση των χιλιάδων συσκευασιών από τους επισκέπτες ούτε λόγος βέβαια.

Η στάθμευση των οχημάτων είναι προβληματική καθώς τις ώρες αιχμής πολλά οχήματα σταθμεύουν στον κεντρικό δρόμο και αν υπάρξει επείγουσα κατάσταση (πχ πυρκαγιά)  θα είναι δύσκολο να διέλθει κάποιο μεγάλο όχημα όπως πυροσβεστικό. Επίσης επειδή δεν υπάρχει υπάλληλος για τη στάθμευση στο κεντρικό parking και καθόλου σήμανση,  τα οχήματα παρκάρουν ανάποδα, δηλαδή «βλέποντας» το λόφο, οπότε σε περίπτωση πυρκαγιάς θα είναι εξαιρετικά δύσκολο, αν όχι αδύνατον, να διαφύγουν.  Η κατάσταση θα είναι πιο τραγική καθώς ο κεντρικός δρόμος έχει οχήματα σταθμευμένα και στις δύο πλευρές και μάλιστα με μέτωπο προς την Κοιλάδα. Ευνόητο είναι ότι τα τουριστικά λεωφορεία πολλές φορές δεν  μπορούν να διέλθουν.  

Φαίνεται και από τις φωτογραφίες που δημοσιεύουμε η ανάγκη να δημιουργηθεί ένας ακόμη χώρος στάθμευσης ώστε να αποσυμφορηθεί η κατάσταση και φυσικά να τοποθετηθεί σήμανση και μερικές ώρες την ημέρα να υπάρχει ένας αρμόδιος υπάλληλος.

Μουσείο Φυσικής Ιστορίας
Το Μουσείο θα ήταν προτιμότερο να μην είναι ανοικτό αφού δεν έχει και πολλά να προσφέρει στον επισκέπτη. Τα σχέδια για την αναβάθμισή του είναι στα συρτάρια και απλώς υπάρχει για να υπάρχει.  

Νέοι τρόποι προστασίας του ταμείου για να μην επαναληφθεί η κλοπή
Νέοι τρόποι προστασίας του ταμείου για να μην επαναληφθεί η κλοπή
Τα συμπεράσματα δικά σας
Τα συμπεράσματα δικά σας

Συμπερασματικά
Ο Σύλλογος Προστασίας Περιβάλλοντος εκτιμάει πως η Κοιλάδα των Πεταλούδων είναι ένα σπάνιο οικοτουριστικό αξιοθέατο και αξίζει τη συστηματική και ολοκληρωμένη προστασία από το Δήμο Ρόδου που πλέον είναι ο κύριος του τουριστικού ακινήτου. Δυστυχώς η αποστολή αυτή τα τελευταία δεκατρία χρόνια κυρίως δεν έχει την αντιμετώπιση που θα έπρεπε να είχε, ούτε στην καθημερινή του λειτουργία του βιοτόπου ούτε  στις ουσιαστικές επεμβάσεις που πρέπει να γίνουν ώστε να συνεχίσει να αποτελεί έναν πόλο έλξης για εκατοντάδες χιλιάδες επισκέπτες κάθε χρόνο.

Η αειφορία που περιγράφεται στα τεχνικά δελτία του Δήμου Ρόδου που διεκδίκησε και πέτυχε την ένταξή του στο συγκεκριμένο πρόγραμμα που αναφέρουμε στην αρχή, δεν μπορεί να είναι κενό γράμμα και η Κοιλάδα δεν μπορεί να είναι τόπος πειραματισμών διαφόρων άσχετων με το αντικείμενο ανθρώπων που δεν έχουν ούτε τη γνώση ούτε  την ευαισθησία για να διαφυλάξουν τον οικότοπο.

Από την άλλη πλευρά, ο Δήμος Ρόδου γεμίζει τα ταμεία του με εκατομμύρια ευρώ αλλά δυστυχώς δεν είναι σε θέση να φροντίσει την Κοιλάδα. Ξέρουμε πως οι αναφορές μας ενοχλούν αλλά δεν θα σταματήσουμε να τις κάνουμε αν δεν δούμε συγκεκριμένες ενέργειες για την πραγματικά αειφορική διαχείριση της Κοιλάδας.

Το  ΔΣ του Συλλόγου

Ξερά και επικίνδυνα δέντρα μέσα στην Κοιλάδα
Ξερά και επικίνδυνα δέντρα μέσα στην Κοιλάδα