Να ανακαλύψουμε τη γνώση  στο νέο έτος. Αλλιώς  θα μηχανοποιηθούμε …από φόβο

Γράφει ο αρχιτέκτονας
Αγαπητός Ξάνθης

Η νέα χρόνια ανατέλλει. Όμως ο φόβος παραμένει άκαμπτος πίσω από το μίσος των φονταμενταλιστών που επιζητούν ένα κόσμο της βίας και της ασυμμετρίας.

Με κραυγές υπέρ του Αλλάχ πηγάζει η ιστορική και σημασιολογική πολλαπλότητα της έννοιας η οποία ποικίλλει και εγκολπώνεται την ένθερμη επιθυμία για πνευματική ανύψωση, για ομολογία της πίστης μέσω της υποταγής στις εντολές του Θεού, στο κάλεσμά του για υποταγή και έρωτα: αυτό είναι το «μεγάλο τζιχάντ». Η κραυγή «Allah Akbar!» (Ο Θεός είναι ο μέγιστος! Θεός μοναδικός, ο μόνος μέγας!) που ακούγεται από τη φωνή του μουεζίνη, όταν καλεί σε προσευχή από τον μιναρέ, είναι η κραυγή των επιτιθέμενων μουσουλμανικών στρατευμάτων για την κατάκτηση του κόσμου.

Εδώ στηρίζεται το ISIS (Ισλαμικό κράτος) για να φτιάξει ένα δικό του «μύθο» για τον προσηλυτισμό του δικού του «παραδείσου» αμφισβητώντας τις αξίες της ελευθερίας, ειρήνης, της δημοκρατίας και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.   
Ζούμε σε ένα περιβάλλον φόβου.

Όλες οι πράξεις ερμηνεύονται με όρους φόβου. Η παγκοσμιοποίηση άνοιξε το κουτί της Πανδώρας καταρρίπτοντας τις σταθερές και παράλληλα εφηύρε τη θεωρία των παγκόσμιων υπηρεσιών άνευ συνόρων. Όμως η πλειονότητα δεν ωφελήθηκε, μάλιστα λέγεται ότι το 1% και μόνο του πληθυσμού διαχειρίζεται την τύχη του πλανήτη.
Τα πάντα αλλάζουν με ραγδαίο και ξαφνικό τρόπο.

Το μεγάλο δίλημμα που γεννιέται είναι: πόση αλλαγή μπορούν να χωνέψουν οι λαοί της οικουμένης;
Το μότο της παγκοσμιοποίησης «ανάπτυξη παντού, ευημερία σε όλους» ήταν θελκτικό στις αρχές του ’90. Σήμερα, όμως η πραγματικότητα είναι ότι το 25% των νέων σε μέσο βαθμό είναι άνεργοι ή εργάζονται με part time. Η φτώχεια επεκτείνεται με ραγδαίους ρυθμούς και η μετανάστευση απλώνεται σε όλα τα μήκη. Τα περιβαλλοντικά ζητήματα κατάντησαν συνεχή μάστιγα.

Η τεχνολογία και η ρομποτική αντικατέστησε χιλιάδες θέσεις εργασίας και η ανάγνωση του «νέου κόσμου» είναι αναγκαία όσο ποτέ άλλοτε, γιατί οι σημερινές κοινωνικές απειλές δεν είναι φανερές όπως παλαιοτέρα αλλά άυλες και ασύμμετρες. Το άγνωστο αφήνει φόβο και έτσι οι λαοί νοσταλγούν το σίγουρο του χθες. Αλλά αυτό προκαλεί μια ψευδεπίγραφη εντύπωση αναπολώντας τα ωραία του χθες λησμονούμε τα δύσκολα του σήμερα και τις αγωνίες του αύριο.

Η χώρα μετά τον Πόλεμο ήταν σε δεινή θέση. Λίγα σχολεία, ελάχιστα νοσοκομεία, ανύπαρκτοι δρόμοι,  μερικά αυτοκίνητα, δεν υπήρχε μετρό και σύγχρονα αεροδρόμια και τα λιμάνια μας με υποτονικό εξοπλισμό. Η Ελλάδα της ανάπτυξης του ‘50 και ‘60 άλλαξε ριζικά τη μίζερη εκείνη ρότα. Παρά τα δομικά προβλήματα υπήρχε ελπίδα, υπήρχε μέλλον, υπήρχε εξέλιξη.

Η δυτική κοινωνία βασίστηκε σ’ αυτό το μέλλον της συνεργασίας και της αλληλεγγύης ως αντιστάθμισμα στον οδυνηρό Πόλεμο και ίδρυσε την τότε ΕΟΚ. Ήταν το θεμέλιο της νέας  πορείας του δυτικού, ευρωπαϊκού πολιτισμού. Ήταν το «ποδήλατο» της ανάπτυξης, το οποίο έχει την απαίτηση όλο και περισσότερο ορθοπεταλιά για να στέκεται όρθιο με προωθητική δύναμη για το αύριο.

Σήμερα δυστυχώς με την έλλειψη οραμάτων και την απειλή ενός πυρηνικού ή και απροσδιόριστου χημικού πολέμου τα πάντα βρίσκονται σε αναβρασμό. Η οικονομική κρίση του 2008 άφησε ανεξίτηλα τα χνάρια της στη σκέψη και στις πρωτοβουλίες των ηγετών.
Στην πολιτική το κενό συμπληρώνεται με ελπίδα, σε περίπτωση που δεν βρίσκεται ίχνος της, τότε έρχεται η φοβία με την αδυναμία σκέψης.   

Συρόμαστε πίσω από τα γεγονότα, δεν διαμορφώνουμε γεγονότα.
Η βλέψη και η αναπόληση του παρελθόντος δεν είναι απάντηση στις σημερινές προκλήσεις. Το να αναφέρεις συνεχώς το χθες, παροπλίζεις το σήμερα από τη μαχητικότητα της οικοδόμησης ενός νέου περιβάλλοντος συμβατού με τις δικές μας (ανθρωπινές) προωθητικές παρεμβάσεις.

Η ραγδαία πρόοδος της τεχνολογίας και της επιστήμης, ο άνθρωπος-μηχανή, η κβαντομηχανική με την ανακάλυψη των μυστικών του σύμπαντος, των μαύρων τρυπών και των πολλών διαστάσεων, υποστηρίζουν το γύρισμα της σελίδας της ιστορίας. Οι προηγούμενες σελίδες ήταν γεμάτες από τον homo sapiens, τα θεμέλια της δημοκρατικής σκέψης, τη σωτηρία της ψυχής, την ελευθερία και την ισότητα, την ισχύ και την εθνική κυριαρχία, τη γεωπολιτική με τον πόλεμο-ειρήνη.

Τώρα γεμίζουν με τη διαχείριση, τον ανταγωνισμό, το management και το μάρκετινγκ των αγορών. Η σημερινή στάση στένεψε στα γρανάζια των αριθμών και των δεικτών της μεγέθυνσης και της υπερτροφίας των logistics.

Έπεσε το μάτι μου σ’ ένα μεταπτυχιακό τίτλο σπουδών στο Βέλγιο για «Διαχείριση του Πολιτισμικού Κεφαλαίου» και διερωτήθηκα σε τι μπορεί να υποστηρίξει τις ανθρωπιστικές σπουδές μια γνώση που εδράζεται στη διαχείριση και απορρίπτει (τουλάχιστον στον τίτλο) τη φιλοσοφία, την έρευνα της ύπαρξης και των νοημάτων, τις αξίες, τα ήθη και έθιμα
Οι «εποχή των μηχανών» ήδη ξεκίνησε.

Και το λυπηρό είναι ότι δεν το έχουμε καταλάβει εμείς οι human being ή ό,τι προσποιούμαστε ότι δεν το έχουμε αντιληφθεί.

Οφείλουμε να ανανεώσουμε το ραντεβού μας με την ιστορία σε μια αληθινή νεωτερικότητα  που θα μιλάει με τη γλώσσα της γνώσης και δεν θα πατάει μόνο το κουμπί του εξαρτήματος του P/C ή iphone.

Γιατί η γνώση είναι παράμετρος ανάπτυξης, είναι βαγόνι επιτυχίας, είναι ο ιμάντας για το αύριο.  
Η μόνη άμυνα έναντι στο φοβικό σημερινό  κόσμο είναι η βαθιά γνώση γι’ αυτόν.