Συμπληρώθηκαν από την ίδρυσή τους  90 χρόνια η Κ.Α.Ι.Ρ. και 70 χρόνια η Ε.Γ.Σ.Δ.

Γράφει ο Κυριάκος Μιχ. Χονδρός

 

Συμπληρώθηκαν ήδη δύο αξιόλογα και αξιομνημόνευτα γεγονότα. Δύο επέτειοι, σταθμοί στην οικονομία, στον πολιτισμό και στην ιστορικότητα αυτού του τόπου.

Πρόκειται για τα 90 χρόνια που συμπληρώθηκαν από την ίδρυση της Κ.Α.Ι.Ρ. και για τα 70 χρόνια που επίσης συμπληρώνονται από την ίδρυση της Ένωσης Γεωργικών Συνεταιρισμών Δωδεκανήσου (Ε.Γ.Σ.Δ.).

Η ίδρυση της C.A.I.R. έγινε επί Ιταλικής κατοχής (1928), όταν Διοικητής των Νησιών ήταν ο Μάριο Λάγκο και η ίδρυση της Ένωσης έγινε όταν ελευθερώθηκαν τα Δωδεκάνησα με Διοικητή  τον Περικλή Ιωαννίδη.

Κατά τα χρόνια της σκλαβιάς, η περίοδος του Governatore (1924 – 1936) ήταν η αρχή της εφαρμογής ενός προγράμματος εθνολογικής αλλοίωσης των κατοίκων της Δωδεκανήσου. Μόλις επικράτησε η φασιστική δικτατορία του Μουσολίνι, γίνεται η πλήρης εξάρτηση της εκπαίδευσης από το Ιταλικό κράτος. Δεν ήθελε να αλλάξει μόνο την ιστορία, αλλά και την οικονομία και τον πολιτισμό και τις παραδόσεις.

Ανάμεσα στα κτίρια που ιδρύθηκαν ήταν και η Ιταλική Τράπεζα, όπου καλούσε τους γεωργούς να γίνουν πελάτες της. Οι γεωργοί αντιμετώπιζαν πάρα πολλά προβλήματα εξαιτίας των διαταγμάτων του τα οποία σχεδόν όλα ήταν απαγορευτικά για μια σειρά ενεργειών των αγροτών αλλά και των άλλων επαγγελμάτων. Οι Ιταλοί της κατοχής δημιούργησαν 4 χωριά με αποίκους από τη  χώρα τους, σε βάρος του αγροτικού πληθυσμού. Πολλά προϊόντα της Ρόδου τα έκαναν εξαγωγή όπως σταφύλια, κρασιά, πατάτες, κρεμμύδια, σύκα, ακόμα και το νερό της Καλλιθέας. Μέσα σ’ αυτό το κλίμα ίδρυσαν την C.A.I.R. με Ιταλούς μετόχους, με ιταλικά χέρια, με εξαγωγές στην Ιταλία και σε άλλες χώρες.

Αναπτύχθηκαν, οι βιομηχανίες του καπνού με τη Τ.Ε.Μ.Ι., των ξηρών καπνών και της οινοπνευματοποιίας με τη S.A.I.F.E., του λαδιού, της ταπητουργίας με τη SAITIR, της αλευροβιομηχανίας με τη S.A.M.I.C.A., της κεραμοποιίας και της αγγειοπλαστικής με την I.C.A.R.O. και άλλων.

Καθοριστική υπήρξε η δημιουργία ενεργειακής υποδομής  με την  ίδρυση της Ηλεκτρικής εταιρίας S.I.E.R. Όλα αυτά προς όφελος των Ιταλών.
 Κατά την  περίοδο του Μάριο Λάγκο, έγινε τομή στην αμπελουργία. Υποχρεώθηκαν οι αμπελουργοί να καλλιεργούν κλήματα αμερικανικού τύπου και ακόμα να εγκαταλείψουν πατροπαράδοτες συνήθειες και μεθόδους αμπελουργίας.

Η Κ.Α.Ι.Ρ. πέρασε από πολλές περιπέτειες, αλλά γνώρισε και πολλές επιτυχίες, με διεθνείς διακρίσεις για τα εξαιρετικά κρασιά της και ακόμα προέβαλε τη Ρόδο σε όλο τον κόσμο.

Η Ένωση Γεωργικών Συνεταιρισμών ιδρύθηκε το 1948. Ήταν τότε που οι πατέρες μας και οι παππούδες μας έζησαν το μεγάλο γεγονός της Ενσωμάτωσης με την Ελλάδα. Εκείνη την περίοδο όπου ιδρύθηκε η Ένωση, έγιναν μια σειρά από άλλα γεγονότα που αξίζει να τα αναφέρουμε: Έγινα εγκαίνια ηλεκτροφωτισμού στη Λίνδο. Επανεκδίδεται η εφημερίδα «Ροδιακή». Άρχισαν διαπραγματεύσεις για σύναψη Ελληνοϊταλικού συμφώνου φιλίας. Έγιναν τα εγκαίνια των ιερών ναών Ευαγγελισμού και  Αγίου Παντελεήμονος Μεσαιωνικής Πόλης.

Η Ρόδος συνδέεται αεροπορικώς με την Αθήνα τρεις φορές την εβδομάδα (Δευτέρα, Τετάρτη και Παρασκευή), με την ΤΑΕ.

Η Αθήνα, η Κρήτη και άλλες πόλεις, τιμούν τη μνήμη του μεγάλου άνδρα Ελευθέριου Βενιζέλου.                

Σήμερα τόσο η εταιρία, όσο και η ένωση,  βαδίζουν σε δρόμους προόδου και αναζητούν να  ανοίξουν νέα μονοπάτια που θα ξαναφέρουν το χαμόγελο και την ελπίδα στους γεωργούς. Οι επικεφαλής αυτών των φορέων παλεύουν να αντιμετωπίσουν πολλά προβλήματα και να συγχρονιστούν με τις απαιτήσεις της εποχής και ακόμα αποσκοπούν στην εξυγίανση και ανασυγκρότηση των φορέων τους. 

Εξάλλου, ο συνεταιρισμός για πολλά χρόνια αποτελούσε πρωταρχικό ρόλο στην παραγωγική δραστηριότητα και κύριος πυλώνας κοινωνικής συνοχής αλλά και κυρίως τεράστια συμβολή στη διατροφή του πληθυσμού, υπηρετώντας τα συμφέροντα του αγροτικού πληθυσμού.