«Ημερολόγιο του Αρχιπελάγους – 2019»

Επί 21 χρόνια ο Οίκος «Φιλιππότη-Ερίννη» εκδίδει τον ετήσιο τόμο «Ημερολόγιου του Αρχιπελάγους» και επί 30 χρόνια το «Αθηναϊκό Ημερολόγιο».

Ο αείμνηστος εκδότης Στρατής Φιλιππότης, είχε γεννηθεί στην Τήνο το 1933, ξεκίνησε την επαγγελματική του καριέρα το 1949 από το βιβλιοπωλείο «ΕΣΤΙΑ», το 1978 άνοιξε τον δικό του εκδοτικό οίκο «Φιλιππότη», με σήμα τον «Ξυλοθραύστη» και το 1992 άρχισε σειρά εκδόσεων με την επωνυμία «ΕΡΙΝΝΗ» -ποιήτρια της Τήνου- με σήμα το αρχαίο νόμισμα της Τήνου.

Για τα 70 και πλέον χρόνια βιβλιοπωλικής και εκδοτικής προσφοράς ποιοτικού βιβλίου, τιμήθηκε το 2004 με έπαινο από την Ακαδημία Αθηνών. Στενοί, άξιοι συνεργάτες του, και συνεχιστές του έργου του, μετά τον απρόσμενο θάνατό του, οι γιοι του Γιώργος και Ανδρέας.

Τόσο το «Ημερολόγιο του Αρχιπελάγους» όσο και το «Αθηναϊκό Ημερολόγιο», αποτελούν συλλεκτικά βιβλία με διεθνή κυκλοφορία.

Στο εικονογραφημένο με σπάνιες φωτογραφίες, «Ημερολόγιο του Αρχιπελάγους – 2019», δημοσιεύονται κείμενα 29 επώνυμων συγγραφέων, όπως είναι ο Βουλευτής Αθηνών και πρώην αν. Υπουργός Πολιτισμού Νίκος Ξυδάκης, ο π. Μάρκος Φώσκολος, οι:  Στρατής Μολίνης, Θανάσης Απέργης, Αντουανέττα Καλλέγια, Γιώργος Βιδάλης, Μάρω Βαμβουνάκη, Τίτσα Πιπίνου, Μαίρη Παπανδρέου, Ευθυμία Μαυρομιχάλη, Γιώργος Μεταξάς κ.α.

Στον τόμο του 2019, ο Λάκης Δολγεράς, στο κείμενό του «Η εκπαίδευση στην Ικαρία από τα μέσα του 18ου αιώνος», δίνει πολύτιμες πληροφορίες και για εθνική προσφορά Ροδίτη, καθώς δημοσιεύει  και το «Ψήφισμα των Ικαρίων το 1827, ως δείγμα γραφής του Διακο-Γεώργιου του Ρόδιου», ο οποίος υπογράφει το ιστορικό κείμενο: «Γεώργιος ιερεύς, Ρόδιος επίτροπος του Αγίου Σάμου», και συμπληρώνει: «Εις την αρχήν του 18ου αιώνος, ανώτερος εν τη νήσω «διάκος» ήτο ο Διακο-Γεώργιος Ρόδιος ιερεύς όστις προάλειφε με τα στοιχειώδη γράμματα τους επιθυμούντας να γίνωσι «διάκοι». Το όνομά του  δηλοί ότι κατήγετο εκ Ρόδου».

 Στο πεντασέλιδο λυρικό κείμενό της «Το φοβερό Θοδωρού», η  Μάρω Βαμβουνάκη διατυπώνει: «Υπάρχουν άραγε σε άλλες θάλασσες της γης τόσοι θρύλοι, μύθοι, γοργόνες, στοιχειά, τέρατα, δράκοι, όσοι στη δικιά μας θάλασσα;» Για το «Κρητικό Αιγαίο», μεταξύ άλλων, αναφέρει: «…τα υπέροχα γρι-γρί, σαν λαμπερό κολιέ, που σέρνει το πιο μεγάλο τα άλλα». «Σαν όνειρο σχίζουν τον ορίζοντα της ζεστής νύχτας και μοιάζουν με αστέρια της θάλασσας».

Ενδεκασέλιδο το κείμενο της Μαίρης Παπανδρέου με τίτλο «Η Ρόδος Χθες και Σήμερα», με εντυπωσιακές φωτογραφίες, αναφέρεται στους μύθους που «κρύβουν» αλήθειες, όπως στη «γέννηση της Ρόδου», στην ένδοξη και εντυπωσιακή ιστορία της με τις εξέχουσες γυναικείες προσωπικότητες του «χθες», αλλά και του σήμερα, στις μοναδικότητές της, αλλά και στις πρωτοποριακές διεθνούς εμβέλειας δραστηριότητες που προγραμματίζουν και επιτυχώς πραγματώνουν, τόσο η Αυτοκέφαλη Ορθόδοξη Εκκλησία της Ρόδου, όσο και ο Δήμος Ροδίων.

Έχει την πλουσιότερη αρχαιολογική βιβλιοθήκη της Ανατολικής Μεσογείου, την καλύτερα διατηρημένη Μεσαιωνική Πόλη στην υφήλιο, το  νομαδικό παγκοσμίως «Ινστιτούτο  Δικαίου της Θάλασσας», την παλαιότερη εφημερίδα της Δωδεκανήσου και μια από τις τέσσερεις παλαιότερες της επικράτειας, τη «ΡΟΔΙΑΚΗ» (κυκλοφόρησε στις 3 Σεπτέμβριου 1915) και είναι βραβευμένη  με το πανελλήνιο χρυσό βραβείο «Best original reporting» για ρεπορτάζ και «Αργυρό Βραβείο» στην Κατηγορία «Innovation» από διεθνή θεσμό και σήμερα έχει 3.000.000 πιστούς αναγνώστες (κυκλοφορεί και σε ηλεκτρονική μορφή), έχει το μοναδικό στην Ευρώπη «Διεθνές Κέντρο Συγγραφέων & Μεταφραστών», που ανήκει στο Δήμο, την πλουσιότερη Δημοτική Πινακοθήκη μετά της Αθήνας, κ.α.

Επτασέλιδο το κείμενο της Τίτσας Πιπίνου, με τίτλο «Η μοίρα των γυναικών είναι γεωγραφική» και τεκμηριώνει με τις «μελέτες που υπάρχουν, ιστορικές, λαογραφικές και κοινωνιολογικές», γράφει: «Η μοίρα των γυναικών δεν είναι μόνο γεωγραφική, αλλά εξαρτάται και από την εποχή».

Αναφερόμενη στο πρόσφατο παρελθόν, γράφει: «Στη Ρόδο, το Καστελόριζο και άλλα νησιά, ο γαμπρός ακόμη και πριν παντρευτεί, μπορούσε να δώσει μέρος των χρυσών λιρών που λάμβανε σας προκαταβολή με την υπόσχεση γάμου στη δική αδελφή, ώστε να τα δώσει σαν προίκα». Αναφέρει επίσης, «...Το φαινόμενο της πρωτότοκης από όλα τα νησιά απαντάται πιο έντονα στην Κάρπαθο» και επεξηγεί: «Εδώ, πέρα από το χάσμα που χώριζε τη μοίρα των κοριτσιών από των αγοριών, ένα άλλο βαθύτερο χάσμα ανοιγόταν ανάμεσα στην πρώτη κόρη και τις υπόλοιπες της ίδιας οικογένειας».

Η συγγραφέας Γιολάντα Πατεράκη, στο δεκασέλιδο συγκινητικό της κείμενο «Σύμη, η σεμνή βασίλισσα της Δωδεκανήσου», ζωντανεύει τις αναμνήσεις της, με μοναδική γραφή, καθώς περιγράφει το ξεχωριστό νησί: «Θα νόμιζε κανένας πως απέναντί του ακριβώς, ήταν στημένο αμφιθεατρικά, ένα σκηνικό θεάτρου με νεοκλασικά κτήρια κολλητά σκαρφαλωμένα πάνω στο βράχο, και από στιγμή σε στιγμή θα πετάγονταν από τα μπαλκόνια κάποιοι ηθοποιοί να παίξουν τους ρόλους τους».

Τρυφερές περιγραφές, ιστορικές αναφορές, λογοτεχνικά δοσμένες, με ανείπωτη αγάπη και σεβασμό στην ιστορία και στον πολιτισμό του νησιού.  «Πανέμορφο λιμάνι ο Γιαλός! Αξέχαστη εικόνα. Νεοκλασικά κτίσματα και σπίτια όλο αρχοντιά ως πέρα, πολλά σκαρφαλωμένα πάνω στο λόφο με εκκλησιές, που στέκονται φρουροί της πίστης και της κατάνυξης, που φαίνεται πως διαθέτουν οι κάτοικοι, όπως άλλωστε και όλοι οι νησιώτες».
Συλλεκτικές και οι φωτογραφίες αρχαίων και νεότερων ελληνικών πλοίων, όπως και η αναφορά του Νίκου Ξυδάκη, στον «Πρόλογο»: «Αρχιπέλαγος ανοιχτό στο μέλλον», «Πόλεις είναι τα νησιά και δρόμοι τα βαπόρια».

Μ. Κ-Π.