O Ροδίτης που βραβεύεται από τους φοιτητές του στην Αγγλία ως ο καλύτερος!

Για τον γιό του Μιχάλη Μπαλάνου και της Σούζυς που τα καλοκαίρια τους τα περνούν πια στα Βληχά, με τα ψαράκια και τη βαρκούλα τους, είχα ακούσει παλιότερα.

«Είναι πολύ δυνατός επιστήμονας στην Αγγλία μου είπαν, στο πανεπιστήμιο τον λατρεύουν, κι οι φοιτητές τον εκλέγουν ως τον καλύτερο στη διδασκαλία, σχεδόν κάθε χρόνο...»!

Ο Γιώργος Μπαλάνος, που άφησε για λίγο τα Βληχά να ΄ρθει στο κέντρο της πόλης να με συναντήσει γι’ αυτή την κουβέντα και να φύγει σήμερα Τρίτη τ΄ απόγευμα για τη Βρετανία-  μέχρι να ξανάρθει- είναι σεμνός και γλυκός άνθρωπος.

Καμιά σχέση με τους «σοβαρούς» καθηγητές που ίσως έχουμε στο μυαλό μας. Ένας νέος άντρας, αφιερωμένος στην επιστήμη του και την έρευνα που ανοίγει δρόμους και δίνει ελπίδα για καλύτερη ποιότητα ζωής σε ασθενείς με υπνική άπνοια, όπως είναι η τελευταία έρευνα την οποία διενεργεί. 

Με πολλές δεκάδες δημοσιεύσεις, με λαμπρές σπουδές στη Νέα Υόρκη και την Οξφόρδη, με θέση επίκουρου καθηγητή στη Σχολή Φυσιολογίας της Βρετανίας που είναι από τις καλύτερες του κόσμου και δημοφιλία μεγάλη, τόσο μεγάλη που συγκινείται όταν ο πρύτανης του πανεπιστημίου του Μπέρμιγχαμ, κι ο πρόεδρος των φοιτητών για τέταρτη φορά το 2019 τον τιμούν ως τον καλύτερο. 

Στη Ρόδο πού τελειώσατε το σχολείο;
Γυμνάσιο τελείωσα στην Καπνοβιομηχανία, Λύκειο στο Καζούλειο. 

Καλός μαθητής;
Άτακτος μαθητής. Αυτοί που με θυμούνται από το σχολείο, θα καταλάβουν τι λέω. Στις πανελλήνιες δεν πήγα καλά. Το σχολείο στην Ελλάδα εμένα δεν κατάφερε ποτέ να με εμπνεύσει, επομένως η απόδοσή μου στις πανελλήνιες, αντικατοπτρίζει την ψυχολογία μου ως έλληνα μαθητή. Αλλά αυτό που μου συνέβη στις πανελλήνιες είχε την καλύτερη εξέλιξη που θα μπορούσε να υπάρξει στη ζωή μου.

Το ότι ταξίδεψα, και έζησα σε σημαντικά μέρη του κόσμου, δημιούργησε αυτό που είμαι σήμερα. Έγινα επίκουρος καθηγητής στο πανεπιστήμιο του Μπέρμινχαμ, αφού πρώτα έκανα Bachelor και Master στο Brooklyn College του City University of New York και διδακτορικό στην Οξφόρδη. Στο Μπέρμινχαμ, διδάσκω στη Σχολή της Επιστήμης της Άσκησης και της Αποκατάστασης, η οποία είναι μέσα στις πέντε καλύτερες σχολές του κόσμου.

Το πιο πρόσφατο αριστείο σας ποιο είναι; Έχετε πάρει πολλά! 
Θα πρέπει να πω ότι η δουλειά μου ως ακαδημαϊκός έχει τρία μέρη: την έρευνα καταρχήν που είναι το σημαντικότερο κομμάτι της, τη διδασκαλία και το διοικητικό κομμάτι στο Πανεπιστήμιο. Το βραβείο της διδασκαλίας που πήρα για το 2019 το έχω κερδίσει τέσσερις φορές. Από το 2007 που το πανεπιστήμιο ξεκίνησε να δίνει αυτά τα βραβεία έχω προταθεί κάθε χρόνο και έχω μπει στην πεντάδα. 

Πώς αισθάνεστε γι’ αυτό, τι σκέφτεστε γι’ αυτή τη μεγάλη τιμή που σας κάνουν οι φοιτητές σας;
  Είναι πολύ σημαντικό γιατί ως ακαδημαϊκός είναι πολύ εύκολο να δώσεις όλη την έμφαση στην έρευνα και πολύ συχνά το κομμάτι της διδασκαλίας να το αφήσεις σε δεύτερη μοίρα. Για να είσαι καλός και στα δύο, χωρίς να έχεις αφήσει σε δεύτερη μοίρα τίποτα θα πρέπει να δουλέψεις πολύ σκληρά.

Τα βραβεία αυτά είναι βραβεία που προτείνονται από τους φοιτητές τους ίδιους και είναι πολύ σημαντικό όταν καταλαβαίνουν πόσο σκληρά έχεις δουλέψεις γι’ αυτούς. Είναι ό,τι πιο σημαντικό να σε αναγνωρίζουν οι φοιτητές σου. Οι χρηματοδοτήσεις για την έρευνα και οι δημοσιεύσεις είναι σημαντικές, σου προσφέρουν μεγάλη ικανοποίηση, έχω περισσότερες από 50, αλλά τίποτα δεν με συγκινεί περισσότερο από την αναγνώριση που λαμβάνω από τους φοιτητές.

Τι είναι η Φυσιολογία ως επιστήμη, στην Ελλάδα οι περισσότεροι δεν τη γνωρίζουμε καν!
Η Φυσιολογία, είναι μια επιστήμη, η οποία ερευνά το ανθρώπινο σώμα, με στόχο να αναλύσει τους μηχανισμούς και τους τρόπους με τους οποίους αυτό λειτουργεί. Η γνώση που αποκτάται, μέσω της έρευνας που εξελίσσεται στο πλαίσιο της φυσιολογίας, προσφέρει τις πληροφορίες που χρειάζονται για την κατανόηση των λόγων για τους οποίους οι μηχανισμοί του σώματος δεν λειτουργούν στις ασθένειες, όπως θα έπρεπε. Αυτό βοηθά στο να βρεθούν οι απαραίτητες θεραπείες. 

Εσείς ως προς την έρευνα με τι ακριβώς ασχολείστε;
Στο ερευνητικό επίπεδο, όπως σε όλες τις επιστήμες υπάρχει μεγάλη εξειδίκευση, κι έτσι κι εγώ ασχολούμαι ιδιαίτερα με την αναπνευστική και την πνευμονολογική φυσιολογία. Το θέμα του διδακτορικού μου ήταν πάνω στη λειτουργία του κυκλοφορικού συστήματος των πνευμόνων όταν τα αέρια του αίματος (το οξυγόνο και το διοξείδιο του άνθρακα) επηρεάζονται από ασθένειες ή από περιβαλλοντικές συνθήκες.

Πρόσφατα ασχολήθηκα σοβαρά με την ασθένεια, η οποία προκαλεί τη διακοπή της αναπνοής κατά τη διάρκεια του ύπνου (υπνική άπνοια), σε ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού. Το εργαστήριο μου έχει δημοσιεύσει μέσα στα τελευταία χρόνια στοιχεία που ενημερώνουν σε ό,τι αφορά τις αιτίες που προκαλεί το κλείσιμο των αεραγωγών όταν οι ασθένειες κοιμούνται και παράλληλα προτείνει μηχανισμούς και φαρμακευτικούς τρόπους με τους οποίους μπορεί να αντιμετωπιστεί η ασθένεια.

Η κλασική θεραπεία της υπνικής άπνοιας είναι αποτελεσματική και κατά πόσον υπάρχουν εξελίξεις στην έρευνα;
Επειδή η άσκηση είναι όχι μόνο το πάθος μου, αλλά και το βασικό ερευνητικό ενδιαφέρον της Σχολής στην οποία εργάζομαι, μου έχει δοθεί ερευνητική άδεια έξι μηνών, ώστε να καταθέσω μια πρόταση για τη χρηματοδότηση μιας έρευνας που θα αντικαταστήσει την κλασική θεραπεία της υπνικής άπνοιας, με ένα προσεκτικά σχεδιασμένο πρόγραμμα άσκησης. Τα πιλοτικά στοιχεία από την έρευνα του εργαστηρίου μου έχουν δείξει ότι η άσκηση μπορεί να αντιστρέψει την ασθένεια στους περισσότερους ασθενείς, ενώ η κλασική θεραπεία δεν μπορεί να καταφέρει κάτι τέτοιο.

Είναι ιατρική αυτό που κάνετε, στην πραγματικότητα είστε γιατρός;
Από εκεί ξεκίνησα. Πήγα στη Νέα Υόρκη, όπου ξεκίνησα να κάνω προ-ιατρική, αλλά γρήγορα κατάλαβα ότι το νοσοκομείο δεν ήταν για εμένα. Προτίμησα την έρευνα και την ακαδημαϊκή απασχόληση.

Είναι εύκολα τα πράγματα έξω;
Καθόλου εύκολα δεν είναι. Για ν’ αναγνωριστείς στο εξωτερικό θα πρέπει να δουλέψεις πολύ σκληρά. Αλλά αυτό που αγαπάω πολύ, ειδικά στη Βρετανία είναι ότι υπάρχει αξιοκρατία. Στη Βρετανία ξέρω ότι αν δουλέψω σκληρά θα πάρω τους καρπούς της δουλειάς μου. Στη σχολή μας έχουμε πέντε Έλληνες καθηγητές. Η ελληνική παρουσία στις Σχολές μας είναι φανερά αναγνωρίσιμη και οι φοιτητές μας τα πάνε πολύ καλά. Έχω διδάξει μάλιστα αρκετά ελληνόπουλα, κι ένα απ’ αυτά είναι από τη Ρόδο.

Έρχεστε συχνά στη Ρόδο μου λένε, δεν την ξεχνάτε ποτέ!
Ερχόμαστε συχνά με τη σύζυγό μου, η Λουίζ που είναι καθηγήτρια σε παιδαγωγική ακαδημία. Ερχόμαστε κάθε Αύγουστο στη Ρόδο για να περάσουμε μαζί με τους γονείς μου τις διακοπές μας και κάποιες χρονιές ερχόμαστε και για Πάσχα. Ό,τι κι αν μου έχει προσφέρει το εξωτερικό στην καριέρα μου δεν μπορεί να αναπληρώσει το έλλειμμα της οικογένειας και ούτε τα αεροπλάνα ούτε τα τηλέφωνα μπορούν να κλείσουν αυτό το χάσμα.

Τους λατρεύετε τους γονείς σας, είναι ολοφάνερο τώρα που μιλάτε!
 Οι γονείς μου ήτανε πάντα το στήριγμά μου. Μετά τις πανελλήνιες πήγα στον Στρατό. Εκείνο το διάστημα είναι που με βοήθησε να ξεκαθαρίσω στο κεφάλι μου τι θέλω να κάνω. Όταν απολύθηκα πήγα να επισκεφτώ το θείο μου στη Νέα Υόρκη, ο οποίος έχει μια εργολαβική εταιρεία και αποφάσισα να σπουδάσω στην Αμερική δουλεύοντας ταυτόχρονα στον θείο μου. Οι γονείς μου πάντα με στήριζαν, με βοήθησαν, χωρίς αυτούς δεν θα τα είχα καταφέρει κυρίως όταν έκανα το διδακτορικό μου στην Οξφόρδη και δεν είχα τη δυνατότητα να δουλέψω. Κι αυτό που πάντα εκτιμώ στους γονείς μου είναι που εκείνοι πάντα εκτιμούν και αποδέχονται κι εμένα και τις επιλογές μου.

Την επιστροφή στην Ελλάδα κάποτε την έχετε στο μυαλό σας;
Στο μυαλό κάθε Έλληνα του εξωτερικού υπάρχει η επιστροφή στην Ιθάκη. Μάλιστα, στον πρόλογο του διδακτορικού μου έγραψα για τους γονείς μου την  «Ιθάκη» του Καβάφη. Το περιβάλλον που δουλεύω ωστόσο είναι αυτό που πάντα ήθελα και η Βρετανία είναι η χώρα που μ΄ έχει αγκαλιάσει και μου πρόσφερε αυτό που λέω «δεύτερη πατρίδα».

Στη Νέα Υόρκη έμεινα οκτώ χρόνια και ποτέ δεν αισθάνθηκα ότι ανήκω εκεί. Πέρασα καλά στην ηλικία που ήμουν και έμαθα πολλά όμως στη Βρετανία ένιωσα διαφορετικά από την πρώτη μέρα που πάτησα το πόδι μου στην Οξφόρδη. Μάλιστα, όταν ήμουν μικρότερος στη Ρόδο, είχα ένα πολύ σοβαρό ατύχημα, με μηχανάκι. Στο ΚΑΤ μου έσωσαν τη ζωή, αλλά εξακολουθούσα να έχω προβλήματα στα πόδια.

Με το Βρετανικό σύστημα υγείας, το οποίο θεωρώ ως ένα από τα καλύτερα στον κόσμο, υποβλήθηκα σε δύο μεγάλες εγχειρήσεις, οι οποίες διορθώσανε τα πόδια μου και αυτή τη στιγμή είμαι σε θέση να τρέχω σε μαραθώνιους, ενώ έχω αρχίσει να ασχολούμαι και με το τρίαθλο. Κι επειδή μέχρι τον Δεκέμβρη είμαι σε ερευνητική άδεια δηλαδή ασχολούμαι μόνο με το γράψιμο και με την έρευνα, το Νοέμβριο θα έρθω στην Αθήνα να τρέξω στο μαραθώνιο, για δεύτερη φορά και μετά θα εκπληρώσω ένα όνειρο που είχα από μικρό παιδί: να μαζέψω τις ελιές με τους γονείς μου.

Βουρκώνει όταν μιλάει για τους γονείς του, για το νησί του, για την αύρα του Αιγαίου. Δίνουμε ραντεβού για το επόμενο καλοκαίρι, με τη Λουίζ να συναινεί με έμφαση. Είναι ωραίο να γνωρίζεις ότι υπάρχουν κι αυτοί οι αγνοί, πολιτισμένοι άνθρωποι που αγωνίζονται σκληρά και η ζωή τους ανταποδίδει.