Προτάσεις για αντιμετώπιση του νέου κύματος προσφύγων από το Αντιρατσιστικό Παρατηρητήριο του Πανεπιστημίου Αιγαίου

Να προχωρήσει η κυβέρνηση σε σειρά άμεσων παρεμβάσεων για να αντιμετωπιστεί η κατάσταση που έχει δημιουργηθεί με το νέο κύμα προσφύγων ζητά το Αντιρατσιστικό Παρατηρητήριο του Πανεπιστημίου Αιγαίου.

Όπως επισημαίνει σε ανακοίνωσή του το φετινό καλοκαίρι θυμίζει πολύ εκείνο του 2015, οπότε τα νησιά του Αιγαίου (κυρίως, Λέσβος, Χίος, Κως, Λέρος, Σάμος) δέχθηκαν ένα τεράστιο κύμα προσφύγων, που ξεπερνούσε κατά πολύ τις υπάρχουσες δυνατότητές τους σε υποδοχή και φιλοξενία.  Μάλιστα υπογραμμίζει ότι τα Κέντρα Υποδοχής και Ταυτοποίησης (Κ.Υ.Τ., ή αλλιώς «hotspots») στα νησιά είναι υπερπλήρη, ορισμένα υπερβαίνοντας κατά πολύ τις δυνατότητες φιλοξενίας

Το Αντιρατσιστικό Παρατηρητήριο του Πανεπιστημίου Αιγαίου εξαπολύσει επίθεση στην κυβέρνηση της ΝΔ αναφέροντας: «Η κυβέρνηση της Ν.Δ. εγκλωβισμένη στην ακροδεξιά και ρατσιστική ρητορική πάνω στην οποία στήριξε την επανεκλογή της, βασιζόμενη στα ξενοφοβικά αντανακλαστικά μιας κοινωνίας σε βαθιά οικονομική και πολιτική κρίση, επιμένει στο δόγμα «Νόμος και Τάξη», προχωρώντας εσπευσμένα σεβήματα αφαίρεσης από την ελληνική έννομη τάξη της προστασίας ουσιωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Όχι μόνο δεν έχει σχέδιο αποφόρτισης των ΚΥΤ που βρίσκονται στα νησιά του Αιγαίου και δεν έχει δεσμευτεί για δημιουργία και επαρκή στελέχωση της δομών υποδοχής φιλοξενίας, αλλά προχώρησε επίσης σε μέτρα αποδόμησης των στοιχείων ενός σύγχρονου κράτους δικαίου, ερχόμενη σε αντίθεση με τις διεθνείς συμβάσεις για τα δικαιώματα του ανθρώπου και, φυσικά, με το ίδιο το Κοινοτικό Δίκαιο».

Όπως τονίζει σε πρακτικό επίπεδο, χρειάζονται άμεσες παρεμβάσεις από την ελληνική κυβέρνηση (παρεμβάσεις που έχουν προτείνει και μια πληθώρα άλλων φορέων και εκπροσώπων της Κοινωνίας Πολιτών) και συγκεκριμένα:

1. Η κυβέρνηση θα πρέπει να μεριμνήσει για την κατάργηση της διοικητικής κράτησης και της απέλασης των ασυνόδευτων ανηλίκων, την άμεση μεταφορά  των ασυνόδευτων ανηλίκων σε ανοιχτές δομές φιλοξενίας, τη δημιουργία εκπαιδευτικών δομών με διερμηνείς που θα λαμβάνουν υπόψη τις ιδιαιτερότητες τους, το διορισμό για κάθε ανήλικο Επιτρόπου το ταχύτερο δυνατόν (άλλως από την ταυτοποίηση όπως προβλέπει ο νόμος) και φυσικά την παροχή σε κάθε ασυνόδευτο ανήλικο ψυχολογικής, ιατρικής και νομικής υποστήριξης από ειδικά εκπαιδευμένο προσωπικό, δωρεάν από την Πολιτεία και με τη συνδρομή πιστοποιημένου διερμηνέα, ανεξαρτήτως του καθεστώτος διαμονής του παιδιού.

2. Η κυβέρνηση θα πρέπει να διασφαλίσει το δικαίωμα πρόσβασης στο άσυλο για όλους όσους το επιθυμούν, χωρίς υπέρμετρη καθυστέρηση και εμπόδια, και να φροντίσει για την ταχεία και απρόσκοπτη διεκπεραίωση των αιτήσεων διεθνούς προστασίας σε κάθε στάδιο της διαδικασίας, με γνώμονα τη διασφάλιση της ποιότητας των διοικητικών αποφάσεων, ώστε η διαδικασία να πληροί τους όρους της αποτελεσματικότητας.

3. Η κυβέρνηση θα πρέπει να εξασφαλίσει τη διασφάλιση της διοικητικής και οικονομικής αυτοτέλειας της Υπηρεσίας Ασύλου και της Αρχής Προσφυγών, και τη θεσμική θωράκιση του β’ βαθμού και της ανεξαρτησίας των Επιτροπών Προσφυγών, οι οποίες ασκούν δικαιοδοτικές αρμοδιότητες και αποτελούν τον β’ βαθμό επανεξέτασης, νόμω και ουσία, των αιτήσεων διεθνούς προστασίας.

4. Παράλληλα, η χωροθέτηση των οικισμών και γενικότερα των κατοικιών των προσφύγων – μεταναστών που θα μείνουν τελικά στην Ελλάδα δεν θα πρέπει να γίνει με ευκαιριακά κριτήρια που μπορεί να οδηγήσουν είτε στην γκετοποίηση είτε στην βίαιη ενσωμάτωσή τους στην τοπική κοινωνία αλλά μέσα από διαδικασίες συμμετοχικού – συνεργατικού χωροταξικού και πολεοδομικού σχεδιασμού που θα λαμβάνει υπόψη τις ανάγκες και τη γνώμη των ίδιων των προσφύγων – μεταναστών και των κατοίκων των περιοχών όπου θα εγκατασταθούν.  

5. Η ελληνική και η ευρωπαϊκή δικαιοσύνη πρέπει να χαρακτηρίσουν την Τουρκία ως χώρα μη ασφαλή, με την ίδια λογική που, πριν λίγα χρόνια, Γερμανικά δικαστήρια χαρακτήρισαν την Ελλάδα χώρα «μη ασφαλή για τους πρόσφυγες».