Ο Γιάννης Νιωτάκης στον Κώστα Ε. Σκανδαλίδη

Φίλτατε Κώστα.

Σου εύχομαι Καλή Χρονιά με υγεία και κάθε καλό στην οικογένειά σου. Να είσαι πάντα δημιουργικός και δραστήριος για να πλουτίζεις τον τόπο μας με την πνευματική σου δημιουργία.

Σ’ ευχαριστώ που πάντα με συμπεριλαμβάνεις στους φίλους και αποδέκτες των πονημάτων σου και γίνομαι έτσι κοινωνός του ξεχωριστού έργου που κάθε φορά δημιουργείς.

Η βιογραφία του Τσαμπίκου Παλλά που είχα την ευκαιρία να διαβάσω πρώτο από τα δύο τελευταία σου βιβλία σε καθηλώνει από την πρώτη σελίδα. Παρά το γεγονός ότι αναφέρεται στη ζωή ενός συγκεκριμένου ανθρώπου και στην ιστορία της οικογένειάς του ο δικός σου λόγος του δίνει την αρετή λογοτεχνήματος με συναρπαστική πλοκή και δράση. Τα προσόντα που έχουν όλα σου τα πνευματικά δημιουργήματα είναι κι εδώ από την αρχή διακριτά.

Μερικά απ’ αυτά είναι η εμβάθυνση στο θέμα, η ιστορική παράθεση και τοποθέτηση των ανθρώπων στον χρόνο που αναφέρεται η ζωή τους, η καταγραφή των συμβάντων και γεγονότων που καθορίζουν την πορεία τους, το γενικότερο πλαίσιο του τοπικού, πανελλήνιου αλλά και παγκόσμιου γίγνεσθαι, δημιουργούν τον καμβά που απλώνεις και πάνω του κινούνται οι ήρωες – βιογραφούμενοι.

Το πόσο υπεύθυνα χειρίζεσαι τους ανθρώπους και τη διαδρομή της ζωής τους καταφαίνεται από την παράθεση των πληροφοριών αλλά και τις παραπομπές στις πηγές που έχεις χρησιμοποιήσει. Το βιβλίο αυτό υπήρξε ιδιαίτερα συγκινητικό για μένα αλλά και τη Χρυσούλα, τη γυναίκα μου, δεδομένου ότι ο Μανώλης Αδαμάκης και η γυναίκα του, η Ευαγγελία, μας είναι γνωστοί και αγαπητοί.

Το δεύτερο βιβλίο σου «Αοιδοί και Ραψωδοί του Ομήρου ζουν και σήμερα στο νησί της Κω», μου άρεσε εξαιρετικά. Ίσως γιατί έχει ως αντικείμενο την παράδοση και τις λαϊκές καταγραφές που χαρακτηρίζουν την ψυχή του λαού μας.
Είναι υπέροχη η αναφορά σου, στην αρχή, στο δημοτικό τραγούδι, την ιστορική του πορεία γενικότερα και ειδικότερα στα Δωδεκάνησα και στην ευρύτερη νησιωτική περιοχή του ανατολικού Αιγαίου.  Η επιστημονική προσέγγιση που έχεις κάνει πλουτίζει τη γραμματεία της λαϊκής μας κληρονομιάς με ένα πόνημα που έχει ιδιαίτερη αξία για τις γενιές του μέλλοντος και τον τόπο μας.

Είναι ξεχωριστές οι αναφορές που έχεις όπως στον S. Baud – Bovy ο οποίος έχει καταγράψει, σε εκείνες τις δύσκολες εποχές για τον τόπο μας τη μοναδική μουσική κληρονομιά των νησιών όπως και της Κρήτης (1953-54)..

Βλέπουμε όμως πόση συγγένεια έχουν οι ριμαδόροι του τότε και του σήμερα στον ευρύτερο αυτό χώρο. Της Καρπάθου, της Κάσου, της Χάλκης, της Νισύρου, της Κω με της Κρήτης, ιδιαίτερα των Ανωγείων και άλλων περιοχών της.

Ένα άλλο στοιχείο που περιέχεται είναι η αναφορά στα τραγούδια που έχουν διασωθεί και που διαπιστώνει κανείς ότι συναντώνται πολλά κοινά ή συγγενικά όπως ο Διγενής, η Σούσα, η Λυγερή, τα Εκατόλογα της αγάπης, το Μικρό ναυτόπουλο, ο Προσφύρης κ.α. στα νησιά του Αιγαίου όπως και στην Κρήτη.

Το γεγονός βέβαια ότι η οικογένεια του Μάμμη κατάγεται από την Κρήτη δίνει και το στίγμα της ρίζας που αξιοποιεί με το τάλαντο που έχει παρέα με τους συνοδοιπόρους του.

Είναι εξαιρετική η συλλογή που έχεις προσθέσει στο τέλος με τις ποιητικές δημιουργίες των δυο αοιδών – ραψωδών γιατί έτσι δεν θα χαθούν και θα μείνουν, ως καταγραφή, στο αρχείο της μνήμης του τόπου μας.

Είναι πολύ σημαντικό σήμερα, που τα περισσότερα, απ’ όσα μας συνδέουν με την παράδοση του τόπου μας, έχουν σχεδόν χαθεί, να βρίσκονται άνθρωποι οι οποίοι θα έχουν την ευαισθησία, αλλά κυρίως τη γνώση, το μεράκι και την αγάπη να καταγράψουν, συλλέξουν, διαφυλάξουν και εν τέλει αφήσουν ως παρακαταθήκη στις γενιές του μέλλοντος πρωτογενές υλικό που θα  συνδέει το παρόν με τις ρίζες και τις πηγές της παράδοσης και της λαϊκής μας κληρονομιάς.

Πάντα θαύμαζα και εκτιμούσα απέραντα τους λαογράφους – ερευνητές – καταγραφείς των στοιχείων αυτών. Και το έχω εκφράσει με πολλούς τρόπους σ’ αυτούς που έχουν ασχοληθεί με την κληρονομιά της Κρήτης. Τώρα βρίσκω την ευκαιρία να εκφράσω και σε σένα αυτή την ευγνωμοσύνη μου για ό,τι κάνεις στον χώρο των Δωδεκανήσων. Κάτι αντίστοιχο έχω πει και στον κοινό μας πνευματικό φίλο τον Μανώλη Μακρή για το σπουδαίο έργο που έχει δημιουργήσει.

Εύχομαι να σε έχει ο Θεός πάντα καλά να συνεχίσεις αυτήν την πολύτιμη για τον τόπο μας πνευματική προσφορά.

Με εκτίμηση και αγάπη,
Γιάννης Νιωτάκης