Κορωνοϊός: Καραντίνα, κοινωνική  απομάκρυνση και το αγγλικό μοντέλο

Γράφει ο  Δρ Μιχαήλ Σ. Κούρκουλος*
MDMScFRCS, Χειρουργός Γαστρεντερικού και  Παχυσαρκίας  


Οι μέρες που ζούμε ξεπερνάνε τη φαντασία. Η πανδημία του κορωνοϊού είναι εντελώς αναπάντεχη, και θα αλλάξει τον κόσμο μας για τα επόμενα χρόνια.

Όλος ο κόσμος θα βγει λαβωμένος και με οικονομία σε ύφεση. Και ο τρόπος με τον οποίο θα αντιμετωπιστεί, θα καθορίσει τον τρόπο ζωής μας για τα επόμενα χρόνια.

Διαφορετικά κράτη έχουν επιλέξει διαφορετικούς τρόπους αντιμετώπισης. Αυτό δημιουργεί απορίες και ερωτήματα στον πληθυσμό, που δεν ξέρει τι να πιστέψει και ποιον να εμπιστευθεί. Η υπερπληθώρα fake news δυσκολεύει τα πράγματα ακόμα περισσότερο.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, ο Κορωνοϊός ή COVID-19 ή SARS-COV-2 ήρθε για να μείνει. Ορίζεται ως πανδημία που σημαίνει ότι πλέον υπάρχει σε όλο τον κόσμο σε αρκετά ψηλά ποσοστά. Πολλά είναι αυτά που δεν ξέρουμε. Ξέρουμε σίγουρα ότι δεν αδρανοποιείται σε ψηλές θερμοκρασίες, άρα δεν μπορούμε να ελπίζουμε σε μείωση της εξάπλωσης το καλοκαίρι.

Ξέρουμε ότι μεταδίδεται με σταγονίδια δια της αναπνοής και μέσω επαφής με μολυσμένα αντικείμενα. Γι’ αυτό οι συστάσεις είναι για διατήρηση αποστάσεων και αυστηρή υγιεινή. Η θνησιμότητα υπολογίζεται στο 1% των βαριά πασχόντων ανάλογα με τη φροντίδα που θα τους παρασχεθεί.

Συνήθως πρόκειται για υπερήλικες ή άτομα με πολλαπλές άλλες νόσους, αλλά υπάρχουν και θύματα νέα σε ηλικία. Τα παιδιά μπορεί να μην εμφανίσουν καθόλου συμπτώματα και να μεταδώσουν τον ιό σε ευπαθείς ομάδες. Υπάρχουν αναφορές για φάρμακα που βοηθούν. Εμβόλια θα υπάρχουν μετά από ένα χρόνο. Άρα η μόνη μας ελπίδα είναι η ανάπτυξη ανοσίας.

Σύμφωνα με τον Ηλία Μόσιαλο, Καθηγητή Πολιτικής Υγείας του London School of Economics, 30 με 60% του πληθυσμού μιας χώρας θα κολλήσει τον ιό. Για την Ελλάδα μιλάμε για 3 με 6 εκατομμύρια. Απ’ αυτούς, το 80% θα εμφανίσει πολύ ήπια συμπτώματα σχεδόν σαν απλό κρυολόγημα. Μόνο 1 στους 7 θα εμφανίσει σοβαρά συμπτώματα και θα χρειαστεί νοσηλεία και απ’ αυτούς 1 στους 5 μπορεί να χρειαστεί νοσηλεία σε ΜΕΘ.

Και πάλι μιλάμε για ένα πολύ μεγάλο αριθμό ασθενών που σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα θα χρειαστεί νοσοκομειακή φροντίδα, και μερικές φορές κρεβάτι σε μονάδα εντατικής θεραπείας. Αν οι ανάγκες είναι πολύ μεγαλύτερες από τις δυνατότητες του ΕΣΥ, υπάρχει ο κίνδυνος να υπάρξουν ασθενείς που δε θα μπορέσουν να νοσηλευτούν και να λάβουν την απαραίτητη φροντίδα. Γι’ αυτό το λόγο κάθε κράτος αποφασίζει πώς θα αντιμετωπίσει την επιδημία. Οι κυριότερες επιλογές είναι η πλήρης καραντίνα, η κοινωνική απομάκρυνση και το Αγγλικό μοντέλο κανενός περιορισμού.

Το Αγγλικό μοντέλο της ελεύθερης διασποράς, επιτρέπει την ταχύτατη διάδοση της νόσου (καφέ καμπύλη στο γράφημα) και ταχύτατη ανάπτυξη ανοσίας απ’ όλο τον πληθυσμό. Το αποτέλεσμα είναι να λήγει νωρίτερα η επιδημία. Το πρόβλημα είναι ότι θα εισρεύσουν απότομα στα νοσοκομεία πάρα πολλοί ασθενείς, με αποτέλεσμα πολλοί να μην μπορούν να λάβουν την απαραίτητη φροντίδα. Παρόλο που το National Health System είναι διάσημο για τις ικανότητές του να παρέχει υψηλού επιπέδου φροντίδα, υπάρχουν φόβοι για υπερβολικά μεγάλο αριθμό νεκρών.

Στα υπέρ είναι το ότι οι ηλικιωμένοι στην Αγγλία μένουν μόνοι τους, όχι με την οικογένεια όπως στις μεσογειακές χώρες, και είναι πιο εύκολο να απομονωθούν. Ο πιο σημαντικός λόγος για να ακολουθηθεί αυτή η στρατηγική είναι να υπάρξουν οι ελάχιστες επιπτώσεις στην οικονομία, καθώς είναι προφανές ότι η πανδημία θα προκαλέσει παγκόσμια ύφεση.

Η πλήρης καραντίνα από την άλλη, βοηθάει την καθυστέρηση της έναρξης της επιδημίας και είναι μόνο προσωρινό μέτρο. Και πάλι ο αριθμός ασθενών που θα εισρεύσουν μαζικά στα νοσοκομεία είναι πολύ μεγάλος, και εκτός της Κίνας όπου μπορούν να χτιστούν νοσοκομεία σε 10 μέρες, δεν έχει κανένα πλεονέκτημα εφαρμογής.

Η κοινωνική απομάκρυνση είναι η τακτική που ακολουθούν οι περισσότερες χώρες, μαζί και η Ελλάδα. Η τακτική αποσκοπεί στην επιβράδυνση της διάδοσης του ιού, με αποτέλεσμα την περίφημη «επιπέδωση της καμπύλης διάδοσης» (καφέ καμπύλη).
 


Θεωρείται δεδομένο ότι ένα αρκετά μεγάλο μέρος του πληθυσμού φέρουν ήδη τον ιό και είτε νοσούν ήδη είτε θα νοσήσουν στο μέλλον, και τα μέτρα αποσκοπούν στη μείωση των επαφών μεταξύ φορέων και υγειών, ώστε η μετάδοση να γίνει με πολύ πιο αργό ρυθμό. Ο συνολικός αριθμός ασθενών που θα νοσήσουν παραμένει ο ίδιος, όπως και η ανάπτυξη ανοσίας.

Όμως αυτά διαχέονται σε βάθος χρόνου, και ενώ συνολικά το ΕΣΥ θα χρειαστεί να νοσηλεύσει τον ίδιο αριθμό ασθενών, η προσέλευση είναι πολύ πιο αργή, επιτρέποντας την αποθεραπεία κάποιων ασθενών προτού εμφανιστούν οι επόμενοι. Η ελπίδα είναι ότι με αυτό τον τρόπο δε θα ξεπεραστούν οι δυνατότητες του ΕΣΥ, και όσο το δυνατόν περισσότεροι πάσχοντες θα έχουν όσο το δυνατόν καλύτερη φροντίδα. Δυστυχώς και πάλι θα υπάρξουν θύματα, η ελπίδα είναι να μη χαθεί κανείς που θα μπορούσε να σωθεί.

Το πιο σημαντικό που μπορεί να κάνει ο καθένας μας, στο πλαίσιο της ατομικής ευθύνης είναι να συμπεριφερθεί σαν να έχει τον κορωνοϊό και να φοβάται μήπως τον μεταδώσει. Μένουμε στο σπίτι, αποφεύγουμε τις άσκοπες μετακινήσεις και συναθροίσεις, κρατάμε αποστάσεις και ακολουθούμε κανόνες ατομικής υγιεινής. Οποιαδήποτε άλλη συμπεριφορά μπορεί να κοστίσει τη ζωή αγαπημένων μας προσώπων.

Σημ.: To άρθρο γράφτηκε πριν αποφασίσει και η Αγγλία περιοριστικά μέτρα, τα οποία όμως είναι περισσότερο σε μορφή συστάσεων και δεν φτάνουν τα αυστηρότατα αντίστοιχα ελληνικά.

* Master of Science Λαπαροσκοπικής και Ρομποτικής Χειρουργικής Mediterraneo Hospital Γλυφάδα-Γενική Κλινική Euromedica Δωδεκανήσου, Επίτιμος Διευθυντής Μονάδας Χειρουργικής Γαστρεντερικού και Παχυσαρκίας
St George’s Hospital London
www.drkourkoulos.gr