Δήμαρχοι Νοτίου Αιγαίου προς Πιερρακάκη: Ζήτημα Δικαιοσύνης η επιστροφή του τέλους Ανθεκτικότητας

Rodiaki NewsRoom

Ο νέος Κώδικας της Αυτοδιοίκησης και η διεκδίκηση του τέλους Ανθεκτικότητας, κυριάρχησαν στην προχθεσινή συνεδρίαση του διοικητικού συμβουλίου της Περιφερειακης Ένωσης Δήμων (ΠΕΔ) Νοτίου Αιγαίου, κατά την οποία παρενέβησαν και τοποθετήθηκαν τόσο ο νέος Γενικός Γραμματέας Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής, Φώτης Μάγγος, όσο και ο περιφερειάρχης, Γιώργος Χατζημάρκος.

Καταρχάς, τέθηκε εκτός ημερησίας διάταξης, πρόταση από τον δήμαρχο Κω, Θεοδόση Νικηταρά, να αποσταλεί αίτημα προς τον υπουργό οικονομικών, Κυριάκο Πιερρακάκη, το οποίο να συνοδεύεται και από σχετική επιστολή, με το οποίο η ΠΕΔ θα ζητά να αποσταλεί λίστα για το ύψος του τέλους Ανθεκτικότητας καθ’ έτος και ανά νησί, κάτι που έγινε αποδεκτό.

Εισηγούμενος το θέμα ο κ. Νικηταράς, θύμισε ότι έχουν γίνει αρκετές συζητήσεις για το θέμα αυτό ενώ και ο ΥΠΕΣ, Θοδωρής Λιβάνιος, έχει εκφραστεί θετικά για τη θεσμοθέτηση του τέλους και την απόδοσή του στους δήμους. Ανέφερε, μάλιστα, ως παράδειγμα, ότι, πέρυσι, στην Κω εισπράχθηκαν 30 εκατ. ευρώ από το τέλος Ανθεκτικότητας, κάτι που σημαίνει ότι στη Ρόδο τα έσοδα πρέπει να ξεπερνούν τα εκατό εκατομμύρια ευρώ το έτος!

Και αυτό-συνέχισε-γίνεται σε μία περίοδο που πασχίζουν να βρουν ένα ευρώ για να ενισχύσουν τις υπηρεσίες που παρέχουν οι δήμοι και τις υποδομές, ζητώντας από όλους να προτεραιοποιήσουν τη διεκδίκηση αυτή.

Μ’ αυτό συμφώνησε και ο πρόεδρος της ΠΕΔ, δήμαρχος Ρόδου, Αλέξανδρος Κολιάδης, θυμίζοντας, με τη σειρά του, ότι ο ίδιος το είχε θέσει στον πρωθυπουργό κατά την πρόσφατη επίσκεψή του στη Ρόδο.

Η ανακοίνωση του δήμου Κω

Η Κως δεν ζητά χάρη!

Διεκδικεί ότι της αναλογεί!

70.000.000€ του Τέλους Ανθεκτικότητας τη διετία 2025-2026 έφυγαν από το νησί!

«Οι πολίτες της Κω και κάθε τόπου, έχουν δικαίωμα να γνωρίζουν πόσα χρήματα παράγει ο τόπος τους και να διεκδικούν ένα δίκαιο μερίδιο από τους πόρους και τον πλούτο που οι ίδιοι δημιουργούν.

Για αυτούς ζητούμε το αυτονόητο. Να επιστρέψει στον τόπο μας ο πλούτος που παράγουμε.»

Με αυτή τη δήλωση ο Δήμαρχος Κω Θεοδόσης Νικηταράς πρότεινε και το Δ.Σ. της Περιφερειακής Ένωσης Δήμων Νοτίου Αιγαίου αποδέχθηκε ομόφωνα, στη χθεσινή συνεδρίαση του, να σταλεί αίτημα στον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών κ. Κυριάκο Πιερρακάκη για τη χορήγηση αναλυτικών στοιχείων σχετικά με τα έσοδα από το Τέλος Ανθεκτικότητας για τα έτη 2023, 2024 και 2025, για κάθε νησί του Νοτίου Αιγαίου.

Στην τοποθέτησή του ο Θεοδόσης Νικηταράς δήλωσε χαρακτηριστικά: « …Όλοι γνωρίζουμε ότι αυτό το τέλος πληρώνεται από τους επισκέπτες που επιλέγουν για τις διακοπές τους το νησί μας. Όπως το πληρώνουμε κι εμείς σε κάθε τόπο που επισκεπτόμαστε.

Μόνο για το 2025 και το 2026, η Κως εκτιμάται ότι θα αποδώσει στο Κράτος περίπου 70.000.000€.

Από αυτά ούτε ένα ευρώ δεν μένει στο Δήμο μας, αν και φιλοξενούμε εκατομμύρια επισκέπτες και σηκώνουμε καθημερινά το πραγματικό βάρος της τουριστικής ανάπτυξης: καθαριότητα, ύδρευση, αποχέτευση, οδικό δίκτυο, πολιτική προστασία, δημόσιες υποδομές.

Στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες, τα αντίστοιχα τέλη αποτελούν σταθερό πόρο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και επιστρέφουν στις τοπικές κοινωνίες.

Στην Ελλάδα όχι!

Οι πολίτες της Κω και κάθε τόπου έχουν δικαίωμα να γνωρίζουν πόσα χρήματα παράγει ο τόπος τους και να διεκδικούν ένα δίκαιο μερίδιο από τους πόρους και τον πλούτο που οι ίδιοι δημιουργούν.

Για αυτούς ζητούμε το αυτονόητο. Να επιστρέφει στον τόπο μας ο πλούτος που παράγουμε.»

Η επιστολή της ΠΕΔ Νοτίου Αιγαίου στον κ. Πιερρακάκη με θέμα: «Αίτημα χορήγησης αναλυτικών στοιχείων σχετικά με τα έσοδα από το Τέλος Ανθεκτικότητας για τα έτη 2023, 2024 και 2025».

«Αξιότιμε κύριε Υπουργέ,

Η Περιφερειακή Ένωση Δήμων Νοτίου Αιγαίου, εκπροσωπώντας τους δήμους των νησιών της Περιφέρειάς μας, ζητά τη χορήγηση αναλυτικών στοιχείων σχετικά με τα ποσά που εισέπραξε το Ελληνικό Δημόσιο από το Τέλος Ανθεκτικότητας (πρώην Φόρος Διαμονής) για τα έτη 2023, 2024 και 2025.

Ειδικότερα, παρακαλούμε να μας γνωστοποιηθούν, σε αναλυτικό πίνακα, τα ποσά που εισπράχθηκαν από κάθε νησί του Νοτίου Αιγαίου, ανά έτος (2023, 2024 και 2025), ώστε να υπάρχει πλήρης εικόνα της συνεισφοράς κάθε νησιωτικής περιοχής στα συνολικά έσοδα του συγκεκριμένου τέλους.

Εφόσον υφίσταται η δυνατότητα αναλυτικότερης καταγραφής των στοιχείων από τις αρμόδιες υπηρεσίες, παρακαλούμε ο σχετικός πίνακας να περιλαμβάνει επιπλέον στοιχεία ανά δήμο, καθώς και κάθε άλλη διαθέσιμη πληροφορία που αφορά τον αριθμό των διανυκτερεύσεων ή και την κατανομή των εσόδων ανά κατηγορία τουριστικών καταλυμάτων. Η παροχή των στοιχείων αυτών θα συμβάλει ουσιαστικά στην εξαγωγή ασφαλών συμπερασμάτων και στη διαμόρφωση τεκμηριωμένων προτάσεων από την Τοπική Αυτοδιοίκηση.

Το αίτημα αυτό υποβάλλεται στο πλαίσιο των αρχών της διαφάνειας, της λογοδοσίας και της χρηστής διοίκησης, καθώς και του θεσμικού ρόλου της Τοπικής Αυτοδιοίκησης ως ισότιμου εταίρου της Πολιτείας στον σχεδιασμό και την υλοποίηση πολιτικών βιώσιμης τουριστικής ανάπτυξης.

Η ενημέρωση αυτή αποτελεί εύλογο και θεσμικά αναγκαίο αίτημα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Οι δήμοι των νησιών μας είναι εκείνοι που καθημερινά καλούνται να διαχειριστούν τις αυξημένες ανάγκες που δημιουργεί η τουριστική δραστηριότητα, να εξυπηρετήσουν εκατομμύρια επισκέπτες και να συντηρήσουν ή να επεκτείνουν κρίσιμες υποδομές, οι οποίες δοκιμάζονται ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της τουριστικής περιόδου.

Είναι προφανές ότι τα έσοδα του Τέλους Ανθεκτικότητας μπορούν να αποτελέσουν ένα ιδιαίτερα σημαντικό χρηματοδοτικό εργαλείο για την υλοποίηση έργων που έχουν άμεσο αναπτυξιακό και κοινωνικό αποτύπωμα. Έργα ύδρευσης και αποχέτευσης, διαχείρισης απορριμμάτων, αντιπλημμυρικής προστασίας, οδικής ασφάλειας, πολιτικής προστασίας, ενεργειακής αναβάθμισης, προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος και γενικότερα έργα ανθεκτικότητας απέναντι στις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης αποτελούν βασικές ανάγκες των νησιών μας, οι οποίες απαιτούν σταθερούς και επαρκείς πόρους.

Ιδιαίτερα για το Νότιο Αιγαίο, την κορυφαία τουριστική Περιφέρεια της χώρας και έναν από τους σημαντικότερους πυλώνες της εθνικής οικονομίας, η ενίσχυση των δημοτικών υποδομών δεν αποτελεί μόνο τοπική ανάγκη, αλλά εθνική αναπτυξιακή προτεραιότητα. Η ποιότητα των υποδομών των νησιών επηρεάζει άμεσα την ανταγωνιστικότητα του ελληνικού τουρισμού και, κατ’ επέκταση, την αναπτυξιακή πορεία της χώρας.

Η ΠΕΔ Νοτίου Αιγαίου θεωρεί ότι η χορήγηση των παραπάνω στοιχείων αποτελεί το πρώτο, αυτονόητο και αναγκαίο βήμα για την ύπαρξη πλήρους διαφάνειας και την έναρξη ενός ουσιαστικού θεσμικού διαλόγου σχετικά με την αξιοποίηση των πόρων που παράγονται από τον τουρισμό.

Άλλωστε, όπως γνωρίζετε, η ΚΕΔΕ, με απόφαση του συνεδρίου της Ρόδου, το Νοέμβριο του 2024, ζητά την απόδοση στους δήμους ποσοστού του Τέλους Ανθεκτικότητας στην κλιματική κρίση ως εξής: Το 60% του συνόλου των εσόδων να κατανεμηθεί στους δήμους. Από το παραπάνω ποσοστό το 48% να καταβληθεί στον οικείο δήμο και το υπόλοιπο 12% στο σύνολο των δήμων της χώρας, σύμφωνα με τη μεθοδολογία που ακολουθείται για την αναδιανομή του ΤΑΠ. Το υπόλοιπο 40% του συνόλου των εσόδων να καταβάλλεται ΜΟΝΟ σε ανθεκτικά έργα πολιτικής προστασίας, υποδομής, θωράκισης και αποκατάστασης από φυσικές καταστροφές μέσω Ειδικού Προγράμματος για τους ΟΤΑ Α΄ βαθμού.

Η Ελλάδα αποτελεί, κατά την εκτίμησή μας, μοναδική περίπτωση μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών, καθώς ένας κατεξοχήν τοπικά παραγόμενος τουριστικός πόρος, όπως το Τέλος Ανθεκτικότητας – παλαιότερα Φόρος Διαμονής – δεν αποδίδεται στους δήμους που τον δημιουργούν, αλλά εισπράττεται εξ ολοκλήρου από το κεντρικό κράτος. Την ίδια στιγμή, οι δήμοι επωμίζονται το μεγαλύτερο βάρος της κατασκευής, της συντήρησης και της λειτουργίας των υποδομών, της προστασίας του περιβάλλοντος, της πολιτικής προστασίας, της καθαριότητας και της παροχής υπηρεσιών προς εκατομμύρια επισκέπτες κάθε χρόνο.

Μετά τη γνωστοποίηση των στοιχείων, η ΠΕΔ Νοτίου Αιγαίου θα αναλάβει πρωτοβουλίες, σε συνεργασία με την Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας, με στόχο την προώθηση της θεσμοθέτησης της απόδοσης σημαντικού μέρους των εσόδων του Τέλους Ανθεκτικότητας στους δήμους στους οποίους αυτά παράγονται, ώστε οι πόροι αυτοί να επιστρέφουν στις τοπικές κοινωνίες μέσω έργων υποδομής, περιβαλλοντικής προστασίας, ανθεκτικότητας και βιώσιμης ανάπτυξης.

Η ΠΕΔ Νοτίου Αιγαίου θεωρεί ότι η θεσμοθέτηση ενός τέτοιου μηχανισμού δεν αποτελεί μόνο ζήτημα οικονομικής ενίσχυσης της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Αποτελεί ζήτημα δικαιοσύνης, ανταποδοτικότητας και αποτελεσματικότερης αξιοποίησης δημόσιων πόρων, καθώς οι τοπικές κοινωνίες που παράγουν τον τουριστικό πλούτο της χώρας πρέπει να διαθέτουν και τα αναγκαία μέσα για να διατηρούν και να αναβαθμίζουν τις υποδομές που τον στηρίζουν.

Παρακαλούμε για την αποστολή των ανωτέρω στοιχείων το συντομότερο δυνατόν και παραμένουμε στη διάθεσή σας για κάθε συνεργασία.»

Για τον νέο Κώδικα

Κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης, διάχυτος ήταν ο προβληματισμός των αυτοδιοικητικών του Νοτίου Αιγαίου σχετικά με τις αλλαγές που προωθεί η κυβέρνηση με τον νέο Κώδικα Αυτοδιοίκησης και που θεωρούν ότι θα δημιουργήσουν περαιτέρω λειτουργικά θέματα στους δήμους και δη τους νησιωτικούς. Μεταξύ άλλων έκαναν λόγο για διατάξεις που είτε δεν είχαν παρουσιαστεί κατά τη δημόσια διαβούλευση είτε διαφοροποιήθηκαν λίγο πριν από την ψήφιση του νόμου, προκαλώντας αιφνιδιασμό στους αυτοδιοικητικούς.

Επισημάνθηκε, βέβαια, ότι, το αμέσως επόμενο διάστημα, αναμένονται διορθωτικές νομοθετικές παρεμβάσεις από το Υπουργείο Εσωτερικών, οι οποίες θα αφορούν κρίσιμα ζητήματα του νέου πλαισίου, μεταξύ των οποίων οι αρμοδιότητες αντιδημάρχων, οι αλλαγές που επηρεάζουν τον δεύτερο βαθμό αυτοδιοίκησης, αλλά και ειδικότερα θέματα που αφορούν τις νησιωτικές περιοχές.

Καταλυτική ήταν η παρέμβαση του περιφερειάρχη, Γιώργου Χατζημάρκου, ο οποίος στάθηκε στο πλευρό των δημάρχων και τους επέστησε την προσοχή σχετικά με τα όσα προωθούνται για τη δημοτική οδοποία καθώς θα πρέπει οι δρόμοι να πληρούν πέντε κριτήρια για να εκδοθεί το απαραίτητο ΦΕΚ! Όπως εξήγησε, αυτό θα προκαλέσει προβλήματα σε ξενοδοχειακές μονάδες και επιχειρήσεις και τους…προετοίμασε ότι τα δημοτικά συμβούλια θα συνεδριάζουν με διαμαρτυρόμενους απ’ έξω!

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στη σταδιακή αποδυνάμωση θεσμών που εξυπηρετούν τη νησιωτικότητα, όπως τα επαρχεία, αλλά και στη γενικότερη ανάγκη ενίσχυσης της αποκέντρωσης. Οι δήμαρχοι του Νοτίου Αιγαίου τόνισαν ότι οι νησιωτικοί δήμοι θα πρέπει να αποκτήσουν περισσότερες αρμοδιότητες, συνοδευόμενες από τους αντίστοιχους οικονομικούς πόρους, ώστε να μπορούν να ανταποκριθούν αποτελεσματικά στις ιδιαίτερες ανάγκες των νησιών.

Στο επίκεντρο της συνεδρίασης βρέθηκε επίσης το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, με αφορμή επιστολή του Δήμου Άνδρου σχετικά με την εξαίρεση του νησιού από το ειδικό καθεστώς προστασίας που προβλέπεται για τις Κυκλάδες.

Στο ίδιο πνεύμα κινήθηκαν και άλλες παρεμβάσεις, με εκπροσώπους νησιωτικών δήμων να υπογραμμίζουν ότι η εξαίρεση ορισμένων μόνο νησιών από τους περιορισμούς δεν στηρίζεται σε αντικειμενικά και επιστημονικά κριτήρια. Από την πλευρά του, ο κ. Κολιάδης σημείωσε ότι ο δήμος Ρόδου έχει ήδη καταθέσει παρατηρήσεις κατά τη δημόσια διαβούλευση του χωροταξικού σχεδίου, υποστηρίζοντας ότι το όριο των 300 τετραγωνικών χιλιομέτρων είναι αυθαίρετο και ατεκμηρίωτο.

Υπογράμμισε μάλιστα ότι, με βάση το νέο πλαίσιο, μόνο η Ρόδος, η Κάρπαθος, η Άνδρος και η Νάξος παραμένουν περιοχές υποδοχής νέων αιολικών εγκαταστάσεων, γεγονός που δημιουργεί άνιση μεταχείριση μεταξύ των νησιών. Ενδεικτικά ανέφερε ότι μόνο στις τέσσερις από τις δέκα δημοτικές ενότητες της Ρόδου προβλέπεται η δυνατότητα εγκατάστασης συνολικά 527 ανεμογεννητριών, στοιχείο που, σύμφωνα με τους εκπροσώπους της αυτοδιοίκησης, αναδεικνύει το μέγεθος των επιπτώσεων που ενδέχεται να έχει η εφαρμογή του νέου χωροταξικού σχεδιασμού.