Το αρχοντικό του πατριώτη - γιατρού Τσευγά στο Αφάντου

Rodiaki NewsRoom

Γράφει ο
Γιώργος Νικολής

Όπως συνήθως σε κάθε οικισμό υπάρχουν κάποια κτίρια που ξεχωρίζουν και που έχουν μια ιδιαίτερη δική τους ιστορία έτσι και στο Αφάντου υπάρχει πάνω σε ένα μικρό λοφίσκο μόνο 100 μέτρα από την πλατεία, το αρχοντικό σπίτι του γιατρού Τσευγά και είναι ένα από τα οικισματα του χωριού που χτισμένο σχεδόν πριν από ένα αιώνα ακόμα κρατιέται μέσα από το πέρασμα των χρόνων διατηρώντας αναλλοίωτη την αρχοντική αρχική του όψη.

Η Ροδιακή επικοινώνησε με τον ιδιοκτήτη που είναι ο εγγονός του γιατρού Τσευγά και με ευγένεια μας έδωσε τα ιστορικά στοιχεία αυτού του αρχοντόσπιτου με την ιδιαίτερη του υπερήφανη πατριωτική ιστορία. Πριν κτιστεί το αρχοντικό στην κορυφή του λόφου η οικογένεια Τσευγά άρχισε πρώτα με δυο μικρά δωμάτια στους πρόποδες του λόφου το έτος 1921 όταν ο Γεώργιος Τσευγάς που ήταν χτίστης, τα έχτισε και που αποτελούσαν και τα κύρια μέρη της κατοικίας τους.

Ο Γεώργιος Τσευγάς είχε αποκτήσει και ένα παιδί, τον Σάββα Τσευγά ο οποίος αρχικά σπούδασε δάσκαλος, αλλά η αγάπη του για την ιατρική και η φιλομάθεια του τον οδήγησαν να σπουδάσει και την ιατρική. Μάλιστα παίρνει δύο ειδικότητες, Παθολόγος-Παιδίατρος. Κατά την διάρκεια της ιατρικής του εργασίας ζητάει από τον πατέρα του να του κτίσει ένα δωμάτιο πάνω στην κορυφή του λόφου για να μπορεί να έχει την ησυχία του ώστε να μπορεί να διαβάζει χωρίς να τον ενοχλεί κανένας.

Αρχικά ο πατέρας του γιατρού του λέει "τρελός είσαι γιέ μου" δηλαδή δεν τον παίρνει στα σοβαρά, αλλά όμως μετά από κάποιο χρονικό διάστημα το μετασκέφτηκε και ενώ ο γιατρός κάποια ημέρα λείπει σε εξωτερική εργασία (ιατρικές επισκέψεις σε ασθενείς) γυρνώντας βλέπει τον πατέρα του να έχει ξεκινήσει και να έχει σκαλίσει τα πρώτα σκαλιά.

Μετά από αυτό αρχίζει να τον χρηματοδοτεί για να τον βοηθήσει οικονομικά ώστε ο πατέρας του να κτίσει το σπίτι κάτι που το κατάφερε με τα ίδια του τα χέρια πέτρα προς πέτρα! Αποτέλεσμα μετά από ένα σχετικά μικρό χρονικό διάστημα το πιο όμορφο καμαρικό αρχοντικό του χωριού Αφάντου είναι έτοιμο και πλέον τα δυο κάτω δωμάτια που πριν ζούσε η οικογένεια, μετατρέπονται από τον γιατρό ως το ιατρείο και το φαρμακείο του χωριού, ενώ η οικογένεια μεταφέρεται και μένει στο ύψωμα του λόφου όπου και βρίσκεται το νεόκτιστο αρχοντικό σπίτι τους.

Αυτά συνέβησαν στα χρόνια που η Δωδεκάνησος βρισκόταν κάτω από την Ιταλική κατοχή. Ο νεαρός όμως τότε γιατρός Τσευγάς ήταν πατριώτης και δεν δεχόταν να υπακούει στους ιταλούς κατακτητές αρνούμενος ακόμα και να κουράρει τους Ιταλούς αξιωματούχους. Η αντίσταση του γιατρού ενόχλησε τους κατακτητές και μια μέρα τον κάλεσαν να δώσει εξηγήσεις και τότε κατάλαβε ο γιατρός ότι βρίσκεται σε κίνδυνο η ζωή η δική του και των μελών της οικογένειας του!

Οι Ιταλοί μετά από πληροφορίες που είχαν από πληροφοριοδότες τους, όταν τον κάλεσαν για ανάκριση του είπαν « την τάδε μέρα και ώρα ήσουν εκεί, με αυτούς και είπες αυτά… αφού την Ελλάδα σου θες και αγαπάς.. εκεί θα πας». Μάλιστα η Ιταλική εφημερίδα “il messaggero di rodι”, έγραψε τότε: «Ο Γιατρός Σάββας Τσευγάς αποτελεί ανεπιθύμητο στοιχείο για την Ιταλία».

Έτσι το 1938 ενώ ο γιατρός έχει αποκτήσει μόλις το νεογέννητο παιδί του, τον Γεώργιο τον νεότερο, πληρώνει το τίμημα της πατριωτικής του αντίστασης και ανυπακοής στους Ιταλούς και αντιμετωπίζει την εξορία αφού οι ιταλοί τον εξόρισαν στον Πειραιά αφήνοντας πίσω τα υπάρχοντα τους και το αρχοντικό τους! Ο λόφος όπου βρισκόταν κτισμένο το σπίτι τους κατάσχεται από τους Ιταλούς οι οποίοι και στην συνέχεια το μετατρέπουν σε διοικητήριό τους!

Το 1940 ενώ ο γιατρός είναι εξόριστος, η χώρα μας μετά από την επίθεση που δέχτηκε από τις δυνάμεις του άξονα, μπαίνει στον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο. Οι βομβαρδισμοί είναι ασταμάτητοι. Οι χωρικοί στο Αφάντου για να σωθούν, σκάβουν το εσωτερικό του λόφου στους πρόποδες όπου βρίσκεται το σπίτι και δημιουργούν ένα τούνελ μέσα και στα πλάγια του λόφου για να προστατευτούν από τους βομβαρδισμούς.

Το τούνελ αυτό υπάρχει ακόμα και σήμερα. Το 1947 έρχεται επιτέλους η απελευθέρωση και φυσικά η ενσωμάτωση της Δωδεκανήσου με την Ελλάδα. Οι Δωδεκανήσιοι ανακτούν τις περιουσίες τους και το υπερήφανο καμαρικό αρχοντικό πάνω στον λόφο επιστρέφει ξανά στην ιδιοκτήτρια οικογένεια Τσευγά . Στα μέσα της δεκαετίας του 1980 κάποιοι επιχειρηματίες από το Αφάντου ενοικιάζουν το αρχοντικό που τότε ήταν ακατοίκητο, το καθαρίζουν και το διαχειρίζονται ως καφέ με το όνομα La Notte, και σεβόμενοι την ομορφιά του αρχοντικού το συντηρούν όπως ήταν χωρίς να πειράξουν την αρχική αισθητική του κτιρίου.

Σήμερα το αρχοντικό βρίσκεται στην διαχείριση της οικογενείας όπου και το λειτουργεί ως καφέ ο ίδιος ο εγγονός του γιατρού, ο Σωτήριος Τσευγάς προστατεύοντας και αυτός με την σειρά του το μεγαλύτερο και πιο φημισμένο αρχοντικό του Αφάντου που ακόμα παραμένει με την ιστορία του, υπερήφανα αναλλοίωτο στον χρόνο εκεί ψηλά στον ονομαζόμενο, λόφο του πατριώτη γιατρού Τσευγά.