Χάλκη,  το κάστρο των Ιωαννιτών Ιπποτών

Τoυ Βαγγέλη Στεργιόπουλου στο in.gr

 

Πάνω από το Χωριό, την παλαιά πρωτεύουσα της Χάλκης, όπου ζούσαν επί αιώνες οι κάτοικοι του νησιού, για να προστατευτούν από τις επιδρομές των κουρσάρων και των πειρατών, βρίσκεται το μεσαιωνικό κάστρο, χτισμένο από τους Ιωαννίτες Ιππότες επάνω στα ερείπια αρχαίας ακρόπολης.

Η θέα από το χώρο του κάστρου είναι συναρπαστική, το ταξίδι του νου στο παρελθόν αναπόφευκτο. Εδώ, όπως και σε άλλα νησιά του συμπλέγματος των Δωδεκανήσων, έζησαν και έδρασαν οι Ιωαννίτες Ιππότες, το θρησκευτικό-στρατιωτικό τάγμα που έκανε την εμφάνισή του στα εδάφη της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας λίγο πριν και, κυρίως, μετά τη Δ’ Σταυροφορία.

Το Τάγμα των Ιωαννιτών Ιπποτών, που ιδρύθηκε κατά πάσαν πιθανότητα το 1022 και οφείλει την ονομασία του στον προστάτη του, Άγιο Ιωάννη τον Πρόδρομο, θεωρείται το αρχαιότερο των θρησκευτικών ταγμάτων.

Από τις αρχές του 12ου αιώνα, χάρη στα σημαντικά πολιτικά και οικονομικά προνόμια που τους παραχώρησε η Αγία Έδρα, αλλά και την τεράστια κτηματική περιουσία που απέκτησαν μέσω δωρεών, οι  Ιππότες του Τάγματος του Αγίου Ιωάννη της Ιερουσαλήμ (γνωστοί και ως Ιππότες της Ρόδου ή της Μάλτας) έγιναν οι πλέον αξιόμαχοι υπερασπιστές του κινήματος των Σταυροφοριών στους Αγίους Τόπους και σε άλλες περιοχές.

Στον αιγαιακό χώρο οι Ιωαννίτες Ιππότες εμφανίστηκαν στις αρχές του 14ου αιώνα, όταν κατάφεραν να καταλάβουν τη Ρόδο (το έτος 1309) και ακολούθως τα υπόλοιπα νησιά των Δωδεκανήσων (με εξαίρεση την Αστυπάλαια, την Κάρπαθο και την Κάσο).

Η Ρόδος, μάλιστα, αναδείχθηκε κατά τη διάρκεια της Ιπποτοκρατίας σε προπύργιο του χριστιανικού κόσμου και σημαντικό λιμάνι της Ανατολικής Μεσογείου, ενώ τα υπόλοιπα νησιά του συμπλέγματος των Δωδεκανήσων είδαν τα οχυρά τους σε καίριες στρατηγικές θέσεις να ενισχύονται και να εκσυγχρονίζονται.