Εργασιακός μεσαίωνας  και απουσία διεκδικήσεων

Το να διεκδικήσεις σήμερα τα εργασιακά σου δικαιώματα είναι σα να ψάχνεις βελόνα στ’ άχυρα λόγω του ανεπανάληπτου εργασιακού αλαλούμ, προερχόμενου από την οικονομική κρίση, η οποία ευνόησε σημαντικά πολλούς εργοδότες με μειώσεις μισθών, απολύσεις και καταστρατήγηση των εργασιακών δικαιωμάτων, με αποκορύφωμα την εδραίωση των ατομικών συμβάσεων εργασίας σε βάρος των συλλογικών.

Και ενώ υπάρχουν ακόμη κάποιοι που προσπαθούν να οργανώσουν τους εργαζομένους στην κατεύθυνση της διεκδίκησης των εργασιακών τους δικαιωμάτων, οι κοινωνίες βυθίζονται στην ολική αποξένωση αφού αυτό που απομένει τελικά δεν είναι τι και πώς το βγάζεις αλλά πόσα κερδίζεις και υπό ποιες προϋποθέσεις δεν θα πεταχτείς κάποια στιγμή στο δρόμο μιας και τις εθελουσίες ακολουθούν συνήθως οι μαζικές απολύσεις σύμφωνα με το εκβιαστικό σχέδιο μείωσης των μισθών και  θέσεων εργασίας ή διατηρήσή τους με ισχνές απολαβές.  

Αυτοί που αποφασίζουν σε μυστικές συνεδριάσεις την πορεία των οικονομικών δεν είναι και πολύ άγνωστοι. Πέρα από τις κυβερνήσεις που αποφασίζουν μέσα από τη σχεδιοποιημένη οικονομία πώς θα κινηθεί ο τζίρος, πέρα από τους κάθε λογής μάνατζερ που κάνουν τους τραγικούς απολογισμούς και μοιράζουν τα μπιλιετάκια των ξαφνικών απολύσεων, υπάρχουν και οι Οργανισμοί εκείνοι που κάνουν τις προβλέψεις και εκτιμήσεις με στατιστικά δεδομένα που δεν λαμβάνουν καν υπ’ όψιν τους τον ανθρώπινο παράγοντα. Πάνω δε απ’ όλους και όλα, βέβαια, τα διεθνή Χρηματιστήρια που κάνουν τις κύριες αλχημείες με το χρήμα, δημιουργώντας κάθε φορά οικονομικό έμφραγμα.

Είναι τουλάχιστον αφελές λοιπόν να μιλά κανείς σήμερα για δικαίωση στα εργασιακά, για δυνατότητα διεκδίκησης στοιχειωδών δικαιωμάτων, όταν είναι γνωστό πώς βρίσκει κάποιος σήμερα μια εργασία και τι υποχωρήσεις κάνει για να ξεκινήσει να εργάζεται. Στη δε πορεία υφίσταται τους κάθε λογής εκβιασμούς για να μην χάσει αυτή την πολυπόθητη θέση.

Υπάρχουν βέβαια και τα στατιστικά για την ανεργία που στη χώρα μας την παρουσιάζουν εκ του πονηρού μειωμένη αφού εργασία θεωρούν και τη δίμηνη ή τρίμηνη απασχόληση, την εκ περιτροπής εργασία, την ημιαπασχόληση και τις συμβάσεις ορισμένου χρόνου, το μοδάτο σημερινό εργασιακό καθεστώς.

Πολλοί λένε ότι τα ξέρουν όλα αυτά και αποζητούν να μάθουν κάτι καινούργιο. Ποιο είναι αυτό; Ποιο σύστημα ετοιμάζεται πυρετωδώς για τους εναπομείναντες εργαζομένους; Μα φυσικά αυτό που προβλέπει όχι απλώς μείωση των θέσεων εργασίας αλλά τη μαζική αυτοματοποίηση ή τη δημιουργία κατευθυνόμενων εργαζομένων με προφανή ρομποτική νοοτροπία, που θα λειτουργούν ως σκουπιδοφάγοι της καταναλωτικής κοινωνίας. Όλοι αυτοί θα τρέφονται από την ψευδαίσθηση ότι αυτή είναι η ζωή και επειδή ακριβώς είναι σύντομη, δεν θα πρέπει να προβάλλεις αντιρρήσεις.

Καμία διεκδίκηση δικαιωμάτων λοιπόν, καθόλα συμβιβασμός στον χώρο εργασίας και πάνω απ’ όλα καθολική αποσιώπηση των μυστικών της κάθε εταιρείας. Με λίγα λόγια, «μην μου μιλάτε για το εργασιακό μου καθήκον και έργο», αυτό είναι επτασφράγιστο μυστικό.

Αυτού του είδους η μυστικοπάθεια που συνοδεύεται από παράλληλη ευθιξία για τις όποιες αιτιάσεις που κάνουν άλλοι κατά της εταιρείας ή του Οργανισμού που εργαζόμαστε, την ίδια στιγμή που ο καθένας από εμάς διατηρεί φυσικά το δικαίωμα σκληρής κριτικής για την εργασία του διπλανού του, δημιουργεί αυτό το προ λεγόμενο αλαλούμ γιατί δήθεν «εκεί που τρως δεν φτύνεις».

Κανείς δεν μπορεί πλέον να καταλάβει ότι κατ’ ουσίαν δεν παράγει έργο στην εργασία του και πως απλώς διεκπεραιώνει την υποχρέωση να φέρνει κέρδη στην επιχείρηση που  απασχολείται, ανεξάρτητα από το πώς αυτά τα κέρδη αποκτώνται και υπό ποιες προϋποθέσεις.

Ο ρόλος του λοιπόν είναι αναβαθμισμένος και κομβικός στη λειτουργία της εταιρείας που εργάζεται, αλλά τα χρήματά του ενίοτε μειώνονται και παραδόξως εκείνος/η σιωπά. Λες και η διεκδίκηση των εργασιακών δικαιωμάτων ανήκει σε ένα μακρινό ξεχασμένο παρελθόν. Λες και η οικονομική κρίση πήρε στην κυριολεξία σάρκα και οστά με την πολυετή πλύση εγκεφάλου, ένα τσιτάτο  που πέρα από τη λεκτική του ισχύ έχει περάσει και στον ψυχικό μας κόσμο.

Τι να διεκδικήσει λοιπόν κανείς σήμερα, όταν αυτό που του απομένει, είναι να πληρώνεται ίσα – ίσα για να καλύπτει τις δόσεις στην εφορία, τις κάρτες, τα δάνεια και τα ενοίκια; Όταν ανά πάσα στιγμή μάλιστα μπορεί να βρεθεί το δρόμο;  

Η πορεία δείχνει καθολική υπαναχώρηση. Στην καλύτερη περίπτωση να ζητηθεί να κρατηθεί ο μισθός σταθερός. Τα άλλα όλα έχουν ξεχαστεί. Η διεκδίκηση περιορίζεται στη διατήρηση απλώς και μόνο της θέσης εργασίας. Εξάλλου, λένε οι περισσότεροι εργοδότες, «έξω περιμένουν ουρές ανέργων». Ο ύψιστος εκβιασμός στον σημερινό εργασιακό μεσαίωνα. Για να πάψεις μια και καλή να διεκδικείς.