Χρεοκοπία Thomas Cook: αλλαγή  στο τουριστικό μοντέλο της Κω

Γράφει ο Νίκος Μυλωνάς

Για μια ακόμα φορά, διαμεσολαβητής (tour operator) του τοπικού τουριστικού προϊόντας, “πτωχεύει”, “φεσώνοντας” τις τοπικές επιχειρήσεις!

Η διαφορά και αυτό που προβληματίζει είναι ότι τώρα πρόκειται για έναν πολυεθνικό κολοσσό, τον ιστορικό βρετανικό tour operator Thomas Cook που διακινεί πάνω από το 25% του πακέτου διαμονής, μεταφοράς του “μαζικού” τουρισμού στην Κω, βασικό διαμορφωτή του συστήματος “all inclusive”, που τελευταία λειτούργησε και ως επενδυτής κατασκευής πολυτελών ξενοδοχείων (Sunprime Thomas Cook Κω, Cook's Club Tigaki)  και ως χρηματοδότης και διαχειριστής ξενοδοχείων (Sun Connect Kipriotis Κos, Aqualand Sentido Carda Beach Atlantica Καρδάμαινα Κω, Smartline Cosmopolitan Kos και Smartline More Meni Residence Kos).

Επαιξε ιστορικό και καθοριστικό ρόλο στον χαρακτήρα και το περιεχόμενου ή όπως λέμε στο “μοντέλο” του τουρισμού του νησιού μας!

Για τις αιτίες της “προαναγγελθείσης” χρεοκοπίας του έχουν γραφτεί πολλά, που συνοψίζονται στο “η εταιρεία δεν κατάφερε να ενσωματωθεί στα νέα δεδομένα του τουρισμού”. Κινήθηκε στην πεπατημένη ευκολία της πίεσης στους παραγωγούς (ξενοδοχεία) για μείωση του κόστους των πακέτων και την επέκταση των υπηρεσιών της, με στόχο την αύξηση των κερδών μέσω της αύξησης των πωλήσεων.

Αυτή η λογική, επηρέασε συνολικά την τοπική οικονομία η οποία σχεδόν μονοπωλείται από τον μαζικό τουρισμό “all inclusive”, στις προδιαγραφές των TUI και Thomas Cook! Οταν αυτοί υποφέρουν, εμείς θρηνούμε!!!

Συζητώντας  αυτή τη χρεοκοπία δεν θα περιοριστούμε στις απώλειες των ξενοδόχων, τα προβλήματα των τουριστών-επισκεπτών και τα εργασιακά των ξενοδοχοϋπαλλήλων.

Για τους ξενοδόχους και τους επισκέπτες πέρα από τις καθησυχαστικές κυβερνητικές ανακοινώσεις και συσκέψεις στο Δημαρχείο μας υπάρχει η ανακοίνωση της FedHATTA (ευρωπαϊκή ομοσπονδία τουριστικών πρακτόρων) που λέει ότι: “ο Thomas Cook, όπως και κάθε tour operator και τουριστικό γραφείο που λειτουργεί νόμιμα στην Ευρωπαϊκή Ένωση, υπόκειται στην Οδηγία (ΕΕ) 2015/2302 σχετικά με τα οργανωμένα ταξίδια και τους συνδεδεμένους ταξιδιωτικούς διακανονισμούς και διαθέτει τις εγγυήσεις που απαιτούνται από αυτήν. Έτσι, οι πελάτες της είναι απόλυτα προστατευμένοι”!

Το πρόβλημα επομένως επικεντρώνεται στους εργαζόμενους που είναι στον αέρα και στους μικρούς ξενοδόχους, οι οποίοι για να βρουν το δίκιο τους πρέπει να απευθυνθούν στα βρετανικά δικαστήρια αφού οι συμβάσεις με τον Thomas Cook είναι υπό το αγγλικό δίκαιο!

Αυτοί ακριβώς, οι χαμένοι της υπόθεσης που είναι και οι πολλοί, οι  εργατοϋπάλληλο και οι μικροξενοδόχοι, έλειπαν από τη  συγκέντρωση της πανελλαδικής απεργίας για τα εργασιακά και το αναπτυξιακό  νομοσχέδιο της κυβέρνησης ΝΔ στην πλατεία Ελευθερίας.

Η χρεοκοπία Thomas Cook θέτει κυρίως το θέμα της μονοκαλλιέργειας του τουρισμού στα νησιά μας. Αποδεικνύει ότι ο τουρισμός είναι μια υπόθεση υψηλού κινδύνου με ρίσκο. Είναι μεν σύγχρονη μορφή παραγωγής που βοηθά στον εκσυγχρονισμό και στην ενσωμάτωσή μας στη διεθνοποιημένη αγορά, αλλά ταυτόχρονα συνδέεται με ισχυρά συμφέροντα, με μονοπώλια, με τραπεζικές επιδιώξεις και προϊόντα, την κερδοσκοπία, το παιχνίδι στα χρηματιστήρια (Thomas Cook εισηγμένη στα χρηματιστήρια Λονδίνου, Αμβούργου) και τη διεθνή κοινωνικοπολιτική κατάσταση  και τις κρίσεις που την συνοδεύουν στο πλαίσιο του καπιταλιστικού ανταγωνισμού.

Η Thomas Cook και η TUI  στο πλαίσιο της μονοκαλλιέργειας διαμορφώνουν το τοπικό προϊόν κατά τα δικά τους πρότυπα (είναι απίστευτη περιβαλλοντική σπατάλη στα νέα ξενοδοχεία τους!) και δημιουργούν τοπικές καταστάσεις αποικιοκρατικής εκμετάλλευσης της εργασίας και των φυσικών πόρων του νησιού. Η εξάρτησή μας από μια πηγή εισοδήματος οδηγεί με μαθηματική ακρίβεια στη λεγόμενη “Ολλανδική ασθένεια”. 

Όταν κάτι δεν πάει καλά στον τουρισμό, δημιουργείται πανικός! Συσκέψεις! Κραυγές βοήθειας! Καθησυχαστικές υποσχέσεις! Όμως οι τιμές πέφτουν και αναδεικνύοντας την φούσκα της “υπερπροσφοράς” και της “υποτίμησης του τοπικού τουριστικού προϊόντος”. 

Αντί να θρηνούμε και να ζητούμε τη βοήθεια του “χρεοκοπημένου κράτους μας” θα πρέπει να ξεφύγουμε από τη μονοκαλλιέργεια του τουρισμού και να απαιτήσουμε την αλλαγή του τοπικού οικονομικού μοντέλου και τη στροφή του στους τομείς των αγροτοδιατροφικών προϊόντων, της μεταποίησης, της προστασίας του περιβαλλοντικού και της ανάδειξης του τοπικού ιστορικού και πολιτιστικού αποθέματος.

Στην Κέφαλο και την Καρδάμαινα έγιναν στα έτη της κρίσης 2017-18 με κυβέρνηση “αριστεράς και προόδου”  επενδύσεις 300 εκατ. ευρώ δημιουργώντας 6000 κλίνες πέντε αστέρων που επιδοτήθηκαν από το κράτος με 100 εκατ. Την ιδία περίοδο οι επενδύσεις σε δημόσια και δημοτικά έργα ήταν 20 εκατ.! Οι κρατικές δαπάνες πρέπει να αλλάξουν κατεύθυνση! 

Πρέπει να αντιστραφούν οι προτεραιότητες! Με 100 εκατ. θα άλλαζαν το τοπίο στην Κέφαλο και Καρδάμαινα και θα μείωναν τις νέες κλίνες από 6000 σε 2000.

Είναι καιρός να σταματήσει η σπατάλη πόρων και φυσικών πόρων στα νησιά μας και να σταματήσει το συμφέρον του Thomas Cook, της TUI  και των επενδυτών να ταυτίζεται με το τοπικό συμφέρον.