Νεκτ. Παπαθανασάκη: Από τον ζωγράφο της Επανάστασης του 1821 στο σήμερα και στη μέγα σκιά

Rodiaki NewsRoom

Γράφει η
Νεκταρία Παπαθανασάκη

Ο Θεόδωρος Βρυζάκης υπήρξε ο κυρίαρχος ζωγράφος της ελληνικής Επανάστασης του Γένους. Γεννήθηκε στη Θήβα πιθανά το 1814. Ο πατέρας του απαγχονίστηκε από τους Τούρκους το Μάϊο του 1821.

Το 1833 μεταναστεύει στο Μόναχο, όπου έμεινε μέχρι το τέλος της ζωής του το 1878. Το 1844 μπήκε στην ακαδημία του Μονάχου, ενώ είχε ξεκινήσει ήδη να φιλοτεχνεί έργα με θέματα από την Ελληνική Επανάσταση. Από το 1848 μέχρι το 1851 επιστρέφει στην Ελλάδα για να συναντήσει και να επιβεβαιώσει τα μεγάλα γεγονότα της εποχής που είχαν προκαθορίσει τις παραμέτρους της τέχνης του.

Μιας τέχνης που αγγίζει το ρεαλισμό και ανοίγεται στη μετουσίωση των ελαχίστων και στην ανάδειξη των ακριβών πάντων.
Η ελληνική ψυχή ξάστερη, κινούμενη στα υπερώα της αλήθειας μέσα από το χέρι του πανάξιου ζωγράφου γνωρίζει ότι η Αγία Κτιστότης και Χριστότης που δέχτηκε η ανθρωπότητα δεν παραμένει στον θάνατο αλλά προχωρεί στην ανάσταση, στη μοιραία, πέρα από τις επινοήσεις, συνάντηση του αρχέγονου και εσχατολογικού.
Εκεί όπου η σύξευξη αποκωδικοποιεί την τραγικότητα, κατεργάζοντας έτσι τη μορφή και το έκπτωτο της λήθης αναγάγεται στη μονάδα, στο εν της ολότητας, στο ποθούμενο, στη λύτρωση.

Μια τέτοια εικόνα καθαγιαστικής Λύτρωσης προσδίδουν τα έργα του Θεόδωρου Βρυζάκη, καταυγάζοντας τα ανθρώπινα υπό την έννοια της μειονεξίας, της διχόνοιας, της επίκρισης, του εμφύλιου διωγμού και σπαραγμού (ζώπυρα των ημερών) στη μεταμόρφωση, στον Έλληνα του ωραίου και μοναδικού...

Εκεί όπου τα χαράματα και τα βασιλέματα όταν συναντηθούν γίνονται ολόφωτοι αυγερινοί.
Πέρα στα βάθη αναδύθηκε σκιά και φως μέγα, ο «Άνθρωπος.»