Αγαπητός Ξάνθης: Σκέψεις για το συγκρότημα της «Νέας Αγοράς»…
ΑΝΑΓΝΩΣΤΗΚΕ 563 ΦΟΡΕΣ
Γράφει ο Αγαπητός Ξάνθης, αρχιτέκτονας
Το συγκρότημα της «Νέας Αγοράς» αποτελεί υπόδειγμα αρχιτεκτονικής της εποχής της Ιταλοκρατίας του νησιού της Ρόδου. Δεσπόζει στην καρδιά της Ρόδου και αποτελεί σημείο αναφοράς και εμπορικότητας σήμερα για την πόλη.
Πριν από χρόνια έγραψα για το Περίπτερο που στέκει στον όμορο χώρο, στην πλατεία Ρίμινι, έξω δεξιά από την είσοδο του χώρου: «Ήχος και Φως».
Σήμερα, «κατσουφιασμένο», δείχνει το τέλος μιας εποχής.
Αλλά και η ίδια η «Νέα Αγορά», από τις δόξες του παρελθόντος, αποτυπώνει το γερασμένο διάβα της πόλης στο συγκεκριμένο σημείο. Όλο το οικοδομικό τετράγωνο βρισκόταν σε μαρασμό και απαιτεί κινήσεις αναζωογόνησης και “regeneration”.
Σήμερα, μετά από χρόνια, γίνεται μια γενναία προσπάθεια αναστήλωσης του μνημείου με ελπιδοφόρα διαδρομή!
Δεν είμαι σε θέση να γνωρίζω τα βαθιά αίτια της «αστικής γήρανσης» του.
Εκείνο που προκαλεί θλίψη είναι η απονεύρωση του γενικότερου χώρου επικοινωνίας σε μια κεντρική περιοχή του νησιού, αποδεχόμενη την αλλαγή χρήσης στη μοναδική κατεύθυνση της εμπορευματοποίησης και της ομοιότητας.
Έγιναν και γίνονται προσπάθειες για τη συνολική αξιοποίηση του συγκροτήματος της «ΝέαςΑγοράς» από παλαιότερες δημοτικές αρχές, με τις όποιες αρχικές ενστάσεις από τους μισθωτές των καταστημάτων, που έχουν σήμερα καμφθεί μετά από την παράταση μισθώσεως αλλά και με την παράλληλη δική τους γενναία οικονομική αρωγή στα έξοδα αναστήλωσης!
Σήμερα, επιτέλους, το μνημείο βρίσκεται σε θέση υποσχόμενη για την επαναλειτουργία του με ποιοτικές αναφορές.
Η επιβλητικότητα του μνημείου θα οδηγήσει τα 132 καταστήματα του ισογείου και τα 62 γραφεία του ορόφου σε μια αναβίωση, η οποία θα «παρασύρει» το όλο Κέντρο της πόλης. Ο εσωτερικός πλέον χώρος, «καθαρός», θα δείξει ένα άλλο πρόσωπο. Με εσωτερικούς διαδρόμους και μονοπάτια, με σιντριβάνι και παρτέρια και, κυρίως, συγκεκριμένο και προδιαγεγραμμένο χώρο σερβιρίσματος των καταστημάτων υγειονομικού ενδιαφέροντος, καταστημάτων μόνο εσωτερικού περιγράμματος, η «Νέα Αγορά» επανασυστήνεται.
Ευτυχώς το χθες έμεινε και το σήμερα μιλάει πλέον διαφορετικά!
Οφείλουμε παράλληλα να προβληματιστούμε για τη συγκοινωνούσα αστική πολιτική του χώρου, ανακουφίζοντας το γενικό Κέντρο από τα δύο υπάρχοντα μαστίζοντα θέματα:
- Το κυκλοφοριακό και
- Την επανάχρηση ενός ευρύτερου σχεδιασμού που μπορεί να ξεκινάει από το ανατολικό μέτωπο (περιοχή του καρνάγιου) και να καταλήξει στις παρυφές του τ. δήμου Ιαλυσού (το πρόσωπο της πόλης μας).
Δεν κομίζω γλαύκες πολεοδομικής καινοτομίας, αλλά νοιάζομαι για μια «Νέα Αγορά» σύμβολο της νέας δεκαετίας αλλά και επίκεντρο αίγλης και δράσεων που μπορούν να αποκαταστήσουν τη φήμη του νησιού. Απαιτείται η άμεση διαδικασία εξευγενισμού (gentrification), η οποία ευτυχώς δείχνει σήμερα να περπατάει!
Η κατεδάφιση των εσωτερικών 52 ισόγειων καταστημάτων ανοίγει τον δημόσιο χώρο σε μια διαλογική επαφή της περιμέτρου με τα έσω και πάντως όχι για μια επιφάνεια διάθεσης για τραπέζια σερβιρίσματος καταστημάτων υγειονομικού ενδιαφέροντος, αλλά σε μια οργωμένη εξωστρέφεια χώρου και επισκεπτών, του έσω με το έξω!
Νικώντας εμπόδια αλλά και αγκυλώσεις, το συγκρότημα δεν μπορεί όμως να μελετηθεί αποσπασματικά και ανεξάρτητα από το Μαντράκι και τη Μαρίνα του, αλλά ως ένα όλο με το Κέντρο, αποδίδοντας ένα ενιαίο λειτουργικό πολεοδομικό σύνολο.
Η τέως πρόταση του Εμπορικού Συλλόγου Ρόδου και του ΕΒΕΔ για να ενταχθεί η ευρύτερη περιοχή (και το συγκρότημα της «Νέας Αγοράς») στη δράση ανάπλασης «Ανοικτά Κέντρα Εμπορίου» του ΕΠΑνΕΚ, ώστε να επιτευχθεί η τόνωση της όλης αγοράς, της οικονομικής ζωής και του πολιτιστικού κεφαλαίου, ήταν προς τη σωστή κατεύθυνση (παρά τη λυπηρή απένταξη από το ευρωπαϊκό πρόγραμμα της σχετικής πρότασης)!
Η Ρόδος οφείλει να «ξυπνήσει» από τη μονομερή μεγέθυνση των τουριστικών κλινών, σε μια δομή εναλλακτικών προσεγγίσεων στα νέα πρότυπα των ευρωπαϊκών πόλεων (smart cities) που δεν φοβούνται να τολμήσουν. Τόλμη η οποία ενώνει τον πολιτιστικό και διατροφικό πλούτο με το σήμερα, εκπέμποντας μηνύματα για το αύριο σ’ όλο τον εδαφικό πλούτο του νησιού.
Η ανάδειξη «ταυτότητας πνεύμονα», σε συνδυασμό με επιλεγμένες αρχιτεκτονικές παρεμβάσεις (ο εξαγγελθείς παλαιότερα αρχιτεκτονικός διαγωνισμός του αστικού εξοπλισμού δείχνει έναν δρόμο), οφείλουν να προστεθούν στην υπάρχουσα αξία της πόλης μας, για να μπορεί να αναδιαταχθεί σύμφωνα με τις νέες προκλήσεις, χωρίς βέβαια να λησμονεί το παρελθόν της.
Οι καιροί οὐ μενετοί…
Υ.Γ. Παρόμοιο κείμενο γράφτηκε στη Ροδιακή στις 16.08.2019 από
τον υπογράφοντα!
Ακολουθήστε τη Ροδιακή στο Google News
