Η άποψη δύο εκπαιδευτικών για το ρόλο των συνδικαλιστικών εκπροσώπων στις αρχαιρεσίες της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Δωδεκανήσου.
Με αφορμή τις επικείμενες εκλογές του κλάδου, οι εκπαιδευτικοί τονίζουν ότι οι όποιες επιλογές των συναδέλφων τους θα πρέπει να γίνουν με γνώμονα τις αξίες και τις αρχές αλλά και την ικανότητα αυτών που θα επιλέξουν να τους εκπροσωπήσουν σε όλα τα συνδικαλιστικά επίπεδα.
Στην ανοικτή επιστολή τους, με τίτλο, «Ο άνθρωπός μας... Ωδή σ ένα αεικίνητο υπηρέτη του κλάδου» οι δύο εκπαιδευτικοί αναφέρουν συγκεκριμένα:
«Είναι εκεί όταν έρχονται οι νεοδιόριστοι και οι αναπληρωτές. Κάνει σπίτι του τα γραφεία και τα γύρω καφενεία. Δίνει συμβουλές, πληροφορίες για τα σχολεία, γνωρίζει χιλιομετρικές αποστάσεις σχολικών μονάδων, αριθμό μαθητών, κενά που υπάρχουν ή που θα προκύψουν. Συχνά μιλά με πατρικό τόνο, εμψυχώνει τους απογοητευμένους (αυτούς με λίγα μόρια).
Είναι ο άνθρωπος που μπορείς να εμπιστευτείς, να του πεις τον πόνο σου (ποια άδικη μοίρα σ έριξε σ αυτή την άκρη της Ελλάδας) και τις απορίες σου. Είναι ο άνθρωπός σου, κάνει τη δουλειά των υπαλλήλων των γραφείων ή μιας καλά ενημερωμένης ιστοσελίδας (ένας αναλυτικός οδηγός σχολείων, μορίων και κενών που αντιστοιχούν σε κάθε σχολική μονάδα καθώς και της προβλεπόμενης νομοθεσίας που ρυθμίζει την τοποθέτηση απόσπαση του εκπαιδευτικού).
Ο άνθρωπος αυτός είναι «δύο σε ένα»:
-Είναι στα μέσα και στα έξω, ξέρει πρόσωπα πράγματα καταστάσεις για τον εκπαιδευτικό χώρο και όχι μόνο, ενοικιαζόμενα δωμάτια, περιοχές με εύκολη πρόσβαση στο δίκτυο εμπίπτουν στην αρμοδιότητά του.
-Είναι εντός και εκτός διοίκησης, εκεί που παίρνονται οι αποφάσεις αλλά και με τη μεριά του εκπαιδευτικού.
-Είναι ο αιρετός του ΠΥΣΠΕ.
Στην αρχή της χρονιάς έχουμε και τους δύο αιρετούς έξω από τα γραφεία να διαγκωνίζονται ποιος θα εξυπηρετήσει καλύτερα τους νεοδιόριστους και αναπληρωτές. Και τι ζητάνε γι αυτή την προσφορά τους; Τίποτα αξίας, απλά την ψήφο σας στις εκλογές του ΠΥΣΠΕ.
Για να σας θυμίσουν την ύπαρξή τους θα περάσουν από τα σχολεία, θα πουν μια καλημέρα, θα πιουν έναν καφέ, θα ενημερώσουν ότι «κατεβαίνουν στις εκλογές», θα μοιράσουν χαμόγελα, θα ρωτήσουν αν χρειάζεται κάτι το σχολείο και θα πάνε στο επόμενο.
Όσο κι αν φαίνεται παράξενο δεν έχουμε πρόβλημα μ αυτή τη δράση των αιρετών. Επιτελούν ένα «θεάρεστο κοινωνικό έργο», εκμεταλλευόμενοι την άγνοια των νέων συναδέλφων και την ανεπάρκεια των συλλόγων να παρέχουν πληροφόρηση για τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις τους καθώς και τα στοιχεία που χρειάζονται για να συμπληρώσουν τη δήλωση τοποθέτησής τους. Το πρόβλημα αρχίζει μετά από αυτά.
Οι αιρετοί:
-Χρησιμοποιούν αυτό το δίκτυο γνωριμιών και τους ψήφους για να εδραιώσουν τη θέση τους στην τοπική παράταξη και όταν το κόμμα τους έρθει στην εξουσία να στελεχώσουν τις θέσεις ευθύνης (προϊστάμενοι γραφείων, διευθυντές εκπαίδευσης κλπ). Ο συνδικαλισμός τόσο στο ΠΥΣΠΕ όσο και στους συλλόγους αποτέλεσε το κύριο προσόν (σε σημείο ασανσέρ) για την κατάληψη στελεχιακών θέσεων.
-Αποδέχτηκαν μέχρι σήμερα το απαράδεκτο καθεστώς του κριτή και κρινόμενου, δηλαδή να συμμετέχουν στις κρίσεις των διευθυντών όντας σε δύο θέσεις και οι ίδιοι υποψήφιοι αλλά και κρίνοντας τους συνυποψήφιούς τους (αλήθεια ξέρετε πολλούς αιρετούς που να μην είναι διευθυντές;).
Παρόλο που ο καινούριος νόμος (μετά από δικαστήρια, ακυρώσεις πινάκων διευθυντών κλπ) θεμελιώνει το ασυμβίβαστο, αποκλείοντας τους εμπλεκόμενους στο πυσπε να είναι υποψήφιοι, πιστεύει κανένας ότι ο αιρετός θα αποσυρθεί για να πάρει τη θέση του άλλος, προτού εξασφαλίσει τα συμφέροντά του;
Αφού η θέση του αιρετού έχει να κάνει με την ανιδιοτελή προσφορά στον κλάδο γιατί να μην καθιερωθεί το ασυμβίβαστο μεταξύ της ιδιότητας του αιρετού και της κατάληψης θέσης στελέχους της εκπαίδευσης;
-Δεν κάνουν τη δουλειά που θα έπρεπε να κάνουν. Οι αιρετοί είναι οι μόνοι που έχουν μια πλήρη εικόνα της κατάστασης του νομού (αριθμός μαθητών, αναλογία δασκάλου - μαθητών κενά που υπάρχουν, κ.τ.λ.). Η διοίκηση προσπαθεί να λειτουργήσει τα σχολεία με ότι εντολές έχει από το Υπουργείο και όσες πιστώσεις της σταλούν.
Ευθύνη των αιρετών είναι να παρουσιάσουν την κατάσταση αυτή αναλυτικά στην κοινή γνώμη δηλαδή πόσοι εκπαιδευτικοί χρειάζονται για να λειτουργήσουν ικανοποιητικά τα σχολεία, τι συνέπειες έχει για την τσέπη των γονιών και για τα παιδιά τους, για το χρόνο που πρέπει να αφιερώσουν οι γονείς στα παιδιά τους, το μειωμένο προσωπικό στα σχολεία.
Ο μαγικός αριθμός 25 παιδιά ανά τμήμα (που είναι το ανώτατο όριο ανά δάσκαλο στην πρωτοβάθμια) αγνοεί τη σύνθεση μαθητικού πληθυσμού, αλλοδαποί, παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες, περιοχές με χαμηλό μορφωτικό κεφάλαιο γονέων και οδηγεί σε σοβαρότατα προβλήματα τόσο τους εκπαιδευτικούς που αδυνατούν να ξεδιπλώσουν μια μαθησιακή στρατηγική που να έχει νόημα για τους μαθητές, όσο και τους γονείς που αναγκάζονται στο σπίτι να κάνουν τη δουλειά που δεν είναι εφικτό να γίνει στην τάξη.
Αντί οι αιρετοί να κάνουν ορατές αυτές τις ευθύνες της πολιτείας απέναντι σ αυτή την κατάσταση που υποβαθμίζουν την ποιότητα του εκπαιδευτικού έργου, προσπαθούν συχνά να παρουσιάζουν την κατάσταση αυτή ως αναπόδραστη αναγκαιότητα και να στήνουν το διαπροσωπικό δίκτυο επαφών και εξυπηρετήσεων στα παραθυράκια που αφήνει το πλαίσιο αυτό.
Επίσης τα σχολεία αντιμετωπίζουν σοβαρότατα προβλήματα ελλείψεων σε πόρους, μετά και τη μείωση της κρατικής χρηματοδότησης. Όλο και συχνότερα τα σχολεία στρέφονται σε γονείς για να χρηματοδοτούν υλικό - εκδηλώσεις του σχολείου για τα οποία μέχρι και πρόσφατα πλήρωναν οι σχολικές επιτροπές.
Δουλειά του αιρετού είναι να αναδείξει και τα προβλήματα αυτά στην κοινωνία προκειμένου να ενταθούν οι πιέσεις για αύξηση της κρατικής χρηματοδότησης στα σχολεία που σε λίγο δε θα μπορούν να βάλουν ούτε πετρέλαιο!
Θεωρούμε ότι ο ρόλος του αιρετού δεν είναι να διαχειρίζεται τη μικροεξουσία που απομένει από τη λογική των περιορισμένων πιστώσεων αλλά να χρησιμοποιήσει την εμπλοκή του σε αυτές τις διαδικασίες για να ενημερώσει μαζί με τους συλλόγους, γονείς, τοπική κοινωνία και συναδέλφους, ώστε να αρχίσει η διοίκηση να αισθάνεται την πίεση από κάτω.
Είναι καιρός να αρχίσουμε να λειτουργούμε με πιο σοβαρούς όρους στα πλαίσια των συλλόγων μας. Οι αιρετοί αισθάνονται ανεξέλεγκτοι και δεν ενημερώνουν σε πολλές περιπτώσεις ούτε τα πρωτοβάθμια σωματεία από τα οποία προέρχονται (κατά τη διάρκεια έκτακτων ή και τακτικών γενικών συνελεύσεων).
Το πλαίσιο αυτό πρέπει να αλλάξει. Όμως δε μπορεί να αλλάξει μόνο κατά τις εκλογές για τα υπηρεσιακά συμβούλια. Πρέπει να συμμετέχουμε στα πρωτοβάθμια σωματεία μας και συλλογικά να ελέγξουμε τον «άνθρωπό μας».
*Γιώργος Πολάκης Γιώργος Τζωρτζακάκης
Εκπαιδευτικοί