Πόσο μόνος νιώθεις;

Μαρία Καρίκη

Υπάρχουν στιγμές στη ζωή μας που νιώθουμε μόνοι, καταμόνοι.

Όχι απαραίτητα γιατί δεν έχουμε ανθρώπους γύρω μας, αλλά γιατί αισθανόμαστε ότι δεν μας κατανοούν. Είναι οξύμωρο, είναι αντιφατικό. Έχεις ανθρώπους να μιλήσεις, αλλά ποιος σε ακούει πραγματικά; Έχεις ανθρώπους να αλληλεπιδράσεις, αλλά ποιος είναι ειλικρινά κοντά σου, δίπλα σου; Ποιος είναι εκεί χωρίς να σε κρίνει, χωρίς να πει το δικό του πάνω στο δικό σου; Η υπαρξιακή μοναξιά πονάει, πληγώνει, απομονώνει.
Προσπαθείς να το συγκαλείψεις, να μην το παραδεχτείς, να το προσπεράσεις, να το αγνοήσεις.

Το ερώτημα, όμως, έρχεται ξανά και ξανά. Πού μπορείς να απευθυνθείς στις δυσκολίες σου, στις «κακές» σου, στα αδιέξοδά σου; Πού μπορείς να έχεις την πολυτέλεια να αισθανθείς ο εαυτός σου; Μεγαλώνεις και αναρωτιέσαι τι πήγε στραβά. Αναγνωρίζεις τα λάθη σου, τις ιδιοτροπίες σου. Δεν μπορεί να φταίνε μόνοι οι άλλοι. Μήπως συμμετείχες σε αυτή τη μοναξιά; Πόσο ανοίχτηκες, πόσο εμπιστεύθηκες, πόσο τόλμησες, πόσο ρίσκαρες, πόσο αφέθηκες; Η αυτοκριτική είναι δύναμη και προαπαιτούμενο για την αυτοβελτίωσή σου.

Ομολογείς πως κάποιες φορές αναζητάς τη μοναξιά ο ίδιος και αυτό είναι θεμιτό. Όλοι έχουμε ανάγκη για λίγο να απομονωνόμαστε και να ανασυντασσόμαστε. Παίρνεις μια απόσταση από τους άλλους για να δεις πιο καθαρά και σε βάθος. Μόνο έτσι μπορείς να δεις τα κενά σου, τις επιθυμίες σου, τον εγωισμό σου, αλλά και το πόσο πολύ θες (ή και όχι) να «συναντήσεις» και να συνυπάρξεις με τον «άλλο» (τον σημαντικό για σένα «άλλο»).

Σκέφτεσαι συχνά αν η μοναξιά είναι επιλογή, φυγή, διέξοδος ή συμβιβασμός. Αν τυχόν μπροστά στον φόβο του πόνου, της απογοήτευσης ή της «αποτυχίας», εσύ προτιμάς να απέχεις από την ουσιαστική σύνδεση και αμφίδρομη αλληλόδραση με τον έξω κόσμο. Αν τυχόν έχεις κουραστεί, αν έχεις ταλαιπωρηθεί, αν έχεις χάσει την πίστη σου στους ανθρώπους, δεν είναι λύση η αίσθηση ματαιότητας. Δεν είναι λύση να εγκαταλείπεις και να κλείνεσαι στο «καβούκι» σου. Κάποια στιγμή θα δυσανασχετήσεις, θα θυμώσεις, θα αρχίσουν να σου λείπουν «πράγματα», θα σου λείπει η επικοινωνία, η επαφή.

Για όλα υπάρχει ένα μέτρο. Παρατηρούμε τον εαυτό μας, σεβόμαστε τις φάσεις του. Δεν χρειάζεται, ωστόσο, να τον αφήσουμε να βουλιάξει μέσα στη μοναξιά του. «Τόσο – όσο» είναι η απάντηση. Οι ακραίες αντιδράσεις δεν μας ισορροπούν. Χρειάζεται να διερευνήσουμε αν καταρχήν μας αρέσει η όχι η μοναξιά που αντιλαμβανόμαστε. Αν ναι, δίνουμε χώρο και χρόνο στον εαυτό μας να ηρεμήσει λίγο ακόμα. Αν όχι, οφείλουμε να κάνουμε κάτι για αυτό! Να ωθήσουμε τον εαυτό μας να βγει από κάτι που δεν του αρέσει πια. Η μοναξιά άλλοτε ενεργεί ευεργετικά (όταν την επιλέγουμε κατά διαστήματα) κι άλλοτε αρνητικά όταν μας κάνει να αναλωνόμαστε στα ίδια και τα ίδια (καθηλωτικά στοιχεία).

Εξαρτάται, λοιπόν, πώς τη βιώνει ο καθένας τη μοναξιά του και πόσο καιρό είναι μέσα σε αυτή. Από τη μια δεν θέλουμε να μας τρομάζει, αλλά και από την άλλη δεν θα θέλαμε να τη συνηθίσουμε, να την οικειοποιηθούμε για παρατεταμένο διάστημα. Υπάρχουν φορές που την αποζητάμε και φορές που την έχουμε μπουχτήσει. Ανάλογα, λοιπόν, το βίωμα επιλέγουμε τα επόμενα βήματά μας. Αν πάντως κάποιοι τρέμουν και φοβούνται τη μοναξιά, ίσως χρειάζεται να αναθεωρήσουν. Είναι και αυτή μέρος της ανθρώπινης φύσης μας. Μας αποστασιοποιεί από ανθρώπους και καταστάσεις για λίγο και μας φέρνει πιο κοντά στον εαυτό μας. Δεν χρειάζεται να μας πανικοβάλει η συνάντηση με το μέσα μας.

Ίσα ίσα είναι αναγκαία. Έρχεται η στιγμή που θα πρέπει να δούμε κατάματα και να «ακούσουμε» όλα όσα έχει να μας υποδείξει και να μας πει ο εαυτός μας. Χωρίς υπεκφυγές, χωρίς διαστρεβλώσεις, χωρίς δικαιολογίες. Υπό αυτή την έννοια, η μοναξιά μας διευρύνει, μας βαθαίνει, μας ωριμάζει. Το οξύμωρο της σύγχρονης εποχής είναι ότι ενώ γεμίζουμε τόσο πολύ τη μέρα μας και προσπαθούμε να έχουμε ανθρώπους γύρω μας, και πάλι υπάρχουν στιγμές που νιώθουμε μόνοι ανάμεσα σε όλους αυτούς…! Ίσως είναι ώρα να αναρωτηθούμε γιατί… Πόσο μας ικανοποιούν άραγε όλα αυτά που κάνουμε προκειμένου να αποφύγουμε διακαώς να μείνουμε μόνοι; Παντού σχεδόν φασαρία, βαβούρα, τρέξιμο, αλλά και πάλι κάτι σου λείπει… Ψάξε να βρεις τι σου λείπει… έλα σε επαφή με τον εαυτό σου και ψάξε για απαντήσεις. Δεν είναι η μοναξιά που φοβάσαι, αλλά οι συνειδητοποιήσεις που θα κάνεις όταν μείνεις για λίγο μόνος…!
Τις χρειάζεσαι όμως…