Μαρία Καρίκη: Πώς συνεχίζεις μετά από μια μεγάλη απογοήτευση;

Rodiaki NewsRoom

Γράφει η Μαρία Καρίκη

Ψυχολόγος, Msc

Κάθε άνθρωπος συναντά κατά καιρούς προσωπικές προκλήσεις που συναισθηματικά τον εξαντλούν. Σχεδιάζει, προσδοκά, εμπιστεύεται, δένεται και ξαφνικά έρχεται μια στιγμή που όλα μπορούν να ανατραπούν. Δεν είναι μόνο η αρνητική έκβαση που τον ενοχλεί, αλλά ακόμα περισσότερο το πώς του φέρθηκαν οι άνθρωποι στους οποίους είχε επενδύσει ψυχικά. Η ματαίωση τότε «πονάει» αρκετά και ο άνθρωπος θέλει χρόνο να συνέλθει...

Το μέγεθος της απογοήτευσης είναι ανάλογο με το πόσο έχει αιφνιδιαστεί το άτομο από την εξέλιξη των γεγονότων. Αν δεν το έβλεπε να έρχεται, αν δεν το περίμενε, τότε η ματαίωση είναι αρκετά έντονη. Αρχικά σοκάρεται, αρνείται να το πιστέψει. Σιγά-σιγά, όταν αρχίζει να συνειδητοποιεί ότι πράγματι συμβαίνει αυτό που συμβαίνει, νιώθει «παγωμένος», μουδιασμένος συναισθηματικά. Δεν ξέρει πώς να αντιδράσει. Το σκέφτεται όλη την ώρα. Χάνει τη διάθεσή του, τα καθημερινά του κίνητρα και νιώθει ότι θέλει να αποσυρθεί. Προτιμάει για λίγο να μένει μόνος του. Στεναχωριέται, λυπάται, θυμώνει και ξανά πάλι από την αρχή!

Ως ένα σημείο, αυτές οι συναισθηματικές αντιδράσεις είναι φυσιολογικές και αναμενόμενες, γιατί έχουν διαψευθεί οι όποιες προσδοκίες έτρεφε για κάποιον καιρό το άτομο. Το ζήτημα είναι για πόσο διάστημα θα είναι έτσι η ψυχική του κατάσταση; Αν υπάρχουν σύντομα σημάδια ανάκαμψης και επιστροφής στην καθημερινότητα, τότε σημαίνει ότι το άτομο βρίσκει μέσα του τρόπο να το διαχειριστεί και τα καταφέρνει καλά. Αν, όμως, περάσει αρκετός καιρός και παρατηρούμε ότι υπάρχει στασιμότητα ή και επιδείνωση, τότε το άτομο αδυνατεί να βγει από το έντονο συναισθηματικό φορτίο που το έχει καταλάβει.

Σε αυτές τις περιπτώσεις οι άνθρωποι που είναι γύρω, καλό είναι να έχουν το νου τους. Να νοιάζονται, να στηρίζουν, να προτρέπουν, να υπενθυμίζουν τους κινδύνους της παρατεταμένης απομόνωσης. Το υποστηρικτικό δίκτυο του ατόμου, όταν αυτό «λιμνάζει», αποτελεί μεγάλη βοήθεια! Είναι σημαντικό να μη νιώθει κανείς μόνος όταν περνάει μια δύσκολη φάση στη ζωή του (κι ας είναι αυτό που επιδιώκει). Οι φίλοι, οι συγγενείς αποτελούν τη σύνδεση με τον έξω κόσμο, τη λογική μέσα στο συναισθηματισμό και την υποκειμενικότητα, την υπενθύμιση ότι υπάρχουν και άνθρωποι που δεν απογοητεύουν το άτομο και παραμένουν σταθεροί πυλώνες στη ζωή του!

Ωστόσο, και το ίδιο το άτομο χρειάζεται να προστατεύσει τον εαυτό του! Παρά την απογοήτευση, παρά τη συναισθηματική σύγχυση, η γενίκευση και η παραίτηση δεν είναι λύσεις! Το να αφήσεις τον εαυτό σου να «βουλιάζει» χωρίς αντίσταση, δεν θα αλλάξει την κατάσταση. Μετά τη συνειδητοποίηση των συμβάντων είναι λογικό να χρειάζεται χρόνος. Μέσα σε αυτό το χρόνο, θα υπάρχουν συναισθηματικά σκαμπανεβάσματα και πισωγυρίσματα. Παρ’ όλα αυτά, όμως, δεν είναι βοηθητικό, να αφεθεί εντελώς ο άνθρωπος. Χρειάζεται να καλλιεργεί έναν συνεχή εσωτερικό αντίλογο, ώστε να αντικρούει τις υπερβολικές συναισθηματικές σκέψεις. Είναι σημαντικό να αναγνωρίζει ότι η απογοήτευση του τον έχει φέρει σε αυτή τη θέση και ότι η αξία και η σημαντικότητά του ως άνθρωπος δεν μειώνονται επειδή κάποιος δεν του φέρθηκε όπως περίμενε!

Η αίσθηση της αυτοαξίας μας δεν πρέπει κανονικά να καθορίζεται από τις αντιδράσεις των άλλων ή τις εκβάσεις των συνθηκών. Χρειάζεται να είναι μια σταθερή μεταβλητή μέσα μας ακέραιη. Σίγουρα επηρεάζεται και δοκιμάζεται, αλλά δεν θα πρέπει να είναι έρμαιο των συμπεριφορών των άλλων ανθρώπων γύρω μας. Όσο περισσότερο πιστεύει κανείς στον εαυτό του και στην αξία του, τόσο πιο λίγο θα κρατήσει η εκάστοτε απογοήτευση. Φυσικά, μπορεί να κάνει κανείς την αυτοκριτική του και να διερευνήσει το μερίδιο της συμμετοχής του και της ευθύνης του στην κατάληξη μιας ιστορίας, αλλά για να μάθει και να γίνει καλύτερος. Όχι για να αυτομαστιγώνεται και να παραιτείται από όλα τα επόμενα, γιατί εικάζει ότι όλα θα έχουν παρόμοιες καταλήξεις...!

Μετά από μια προσωπική απογοήτευση, το άτομο χρειάζεται να παραμείνει υποστηρικτικός απέναντι στον εαυτό του και να συνεχίσει την καθημερινότητά του όπως μπορεί. Σίγουρα η αρχή θα είναι δύσκολη, αλλά η συνεχής εκλογίκευση, η παρέα με ανθρώπους που τον κάνουν να αισθάνεται όμορφα και να ξεχνιέται, η ενασχόληση με τη δουλειά, με χόμπι, με τη φυσική άσκηση, με νέα ενδιαφέροντα θα τον βοηθήσουν σε αυτή τη μεταβατική περίοδο να επανέλθει σιγά-σιγά και πάλι. Όσος χρόνος και να πάρει η επιστροφή, δεν έχει τόση σημασία, όσο ότι το άτομο δεν δείχνει σημάδια παραίτησης και απόσυρσης! Αφού επανέλθουμε και αποστασιοποιηθούμε κι άλλο χρονικά και συναισθηματικά από το συμβάν, διαπιστώνουμε ότι παρά τη δυσκολία και αυτή η απογοήτευση μας δίδαξε κάτι «καινούριο» και μας έκανε πιο ώριμους και ανθεκτικούς...!