Η εξαγορά από τον Ντε Βέκκι όλων των ιδρυμάτων από το Βατικανό, ευκόλυνε τις ελληνικές Αρχές

Η Αρχιεπισκοπή Αμερικής εναντίον του Αυτοκέφαλου

Παρουσίαση-σχολιασμός Κώστας Τσαλαχούρης ΚΕ΄ (Τελευταίο) Το χρονικό αυτό διάστημα, εγκαταλείπουν τα νησιά νέοι με κατεύθυνση την απέναντι μικρασιατική ακτή, όπου ζητούν την προστασία του Προξενείου της Ελλάδος στη Σμύρνη, το οποίον ύστερα από τις σχετικές διατυπώσεις τους προωθεί στη Χίο και από εκεί με το πλοίο της γραμμής μεταφέρονται στον Πειραιά. Εκεί όμως θεωρούνται λαθροεπιβάτες και παραπέμπονται στο Αυτόφωρο Πταισματοδικείο και αρχίζουν τα πρόστιμα και οι καταδίκες. Αυτή τη φορά, όμως, οι λεγόμενοι λαθρεπιβάτες είναι όλοι παιδιά και καταδικάζονται σε 500 δραχμές πρόστιμο, χωρίς προσωπική κράτηση, πλην ενός. Συνολικά είναι 14 νέοι, οι Μιχαήλ Φαρμακίδης 20 χρόνων, υποδηματοποιός, Γεώργιος Μιχ. Αγαπητίδης 19 χρόνων, αρτεργάτης, Κ. Ν. Ζαχαρίας 21 χρόνων, εργάτης, Σταύρος Μαργαρίτης 21 χρόνων, ναυτικός, Νικόλαος Κατσαράς 19 χρόνων, εργάτης, Βασίλειος Πατατούκος ετών 18, σιδηρουργός, Βασίλειος Μ. Πέτρου, 20 ετών εργάτης, Δημήτριος Παπαχριστοδούλου, 19 χρόνων, εργάτης, Φανούρης Μοσκής, 18 ετών, ψαράς, Ελευθέριος Ριζόπουλος 18 χρόνων, ναυτικός, Ελευθέριος Τσαβαρής 20 ετών, κτίστης, Αγαπητός Ζουρούδης 21 ετών, μηχανουργός, Σταμάτιος Κάκαρος 19 ετών ψαράς και Νικόλαος Μαντάς ετών 42, εργάτης. Ο τελευταίος καταδικάζεται σε 10ήμερη κράτηση, και μεταφέρεται στη Γενική Ασφάλεια Πειραιώς, για να εκτίσει την ποινή του, αλλά οι συμπατριώτες του Συμιακοί εξαγοράζουν την κράτηση, αμέσως και η ποινή παύει πλέον να ισχύει. Όλοι οι νέοι μας ζήτησαν να καταταγούν στο Στρατό. Μια απάντηση Δωδεκανήσιου Στη συνέντευξη του Μητροπολίτη απάντησε ο Δωδεκανήσιος Μ.Π. Γεωργιάδης-όχι ο δικηγόρος Γ.Θ.Γεωργιάδης και εκ των πρωταγωνιστών του Δωδεκανησιακού Αγώνα-που δημοσιεύεται στα παροικιακά φύλλα των Αθηνών και της Αιγύπτου και περίληψή του στις Αθηναϊκές εφημερίδες. Αποτελείται από 2259 λέξεις, την περιλάβαμε στη συνέχεια αλλά ύστερα από ώριμο σκέψη κρίναμε σκόπιμο να μην τη δημοσιεύσουμε. Όπως επίσης δεν δημοσιεύουμε γελοιογραφίες εις βάρος των μητροπολιτών, ποιήματα, ανταποκρίσεις, την ανάλυση της συνεντεύξεως από την παροικιακή εφημερίδα «Δωδεκανήσιος» της Νέας Υόρκης σε δύο εκδόσεις της-η πρώτη ολοσέλιδη και η δεύτερη μισή σελίδα με τίτλο «Ο Απόστολος απολογούμενος» με υπότιτλο στη δεύτερη «Η λογική της προδοσίας». Επίσης, την ίδια εποχή, το επίσημο όργανο της Αρχιεπισκοπής Αμερικής παίρνει θέση εναντίον κάθε προσπάθειας Αυτοκεφαλοποιήσεως της Εκκλησίας της Δωδεκανήσου και στο μακροσκελές σκληρό άρθρο του γράφει μεταξύ άλλων ότι ο «αείμνηστος Πατριάρχης Φώτιος, εσφράγισε με επτά σφραγίδας τον φάκελλον της Δωδεκανησιακής υποθέσεως, διά να μη ανοιχθή ποτέ, παρ’ όλας τας διαμαρτυρίας των ενδιαφερομένων. Αυτή είναι η πνευματική διαθήκη του Μεγάλου Πατριάρχου. Η αθέτησίς της θα ήτο προσβολή εις την ιεράν μνήμην του, θα δημιουργήση διχασμούς και σχίσματα και εξωμόσεις και εκβιασμούς τραγικωτέρους εκείνων οι οποίοι είναι γνωστοί εις την ιστορίαν της Φραγκοκρατίας »Και διά τούτο ακριβώς απορούμεν πώς Αρχιερείς του Αγιωτάτου Οικουμενικού Θρόνου εν Δωδεκανήσω, τολμούν να κάμνουν δηλώσεις εις τον Τύπον δια των οποίων καταφαίνεται η προς την ακλόνητον ταύτην απόφασιν της Εκκλησίας, αντίθεσις και ασέβεια. »Απορούμεν και λυπούμεθα ότι υπάρχουν Κληρικοί οι οποίοι Εκφράζονται τόσον αμελετήτως δια μεγίστης σπουδαιότητος ζητήματα, επικρίνοντες το Πατριαρχείον δια την τόσον θαρσαλέαν του πολιτικήν, τασσόμενοι αναφανδόν κατά της πανορθοδόξου θελήσεως και δη του ποιμνίου των, αψηφούντες την γενικήν αγανάκτησιν την εκδηλωθείσαν πολλάκις διά την άστοργον στάσιν αυτών. »Απορούμεν ακόμη αναλογιζόμενοι την ποιμαντορικήν ευθύνην, η οποία ελησμονήθη υπό των απολύτως ενδιαφερομένων, διά την περιφρούρησιν της θρησκευτικής συνειδήσεως ενός λαού ευσεβούς, εστολισμένου με όλην την λαμπρότητα της αγάπης προς τα εκκλησιαστικά και εθνικά ιδεώδη του. »Απορούμεν ακόμη και λυπούμεθα όταν ελέγχωνται ως άστοργοι και ασυγκίνητοι εκείνοι οι οποίοι παρακολουθούν εκ του σύνεγγυς τα μαρτύρια του λαού των, οι οποίοι ετάχθησαν υπό της Εκκλησίας να προμαχήσουν των επάλξεων της εθνικής και εκκλησιαστικής αμύνης του υποδούλου Ορθοδόξου Ποιμνίου των, δια να το παρηγορούν εις τας κακουχίας του και να κατευνάζουν τα δάκρυά του. » Αλλά και εγκαταλελειμμένος ο Δωδεκανησιακός Λαός υπό των φυσικώς και αμέσως ενδιαφερομένων, δεν λησμονεί την ιστορικήν σταδιοδρομίαν του, δεν απαρνείται τον εαυτόν του. Διαβλέπων εις την ζητουμένην αυτοκεφαλαιοποίησιν της Εκκλησίας του, την εκκλησιαστικήν και εθνικήν του αποσύνθεσιν, ατενίζει προς το Οικουμενικόν Πατριαρχείον, το πολυσέβαστον Κέντρον της Ορθοδοξίας, ως προς αστέρα πολύφωτον εις ελπίδας της εκκλησιαστικής σωτηρίας του. »Την αγάπην ταύτην και αφοσίωσιν προς την Μητέρα Μεγάλην του Χριστού Εκκλησίαν την αισθάνεται βαθύτατα και ο Ελληνισμός της Αμερικής και περιβάλλει το Οικουμενικόν Πατριαρχείον, από του οποίου εξαρτάται εκκλησιαστικώς, με σεβασμόν και ευγνωμοσύνην, δια την διατήρησιν των υψηλών ιδανικών και την περιφρούρησιν της μεγάλης παρακαταθήκης των αρχών της Ορθοδοξίας. »Αλλά την παρακαραθήκην αυτήν διατηρούντες όλοι και υπέρ αυτής αγωνιζόμενοι, έχομεν ιεράν υποχρέωσιν ν΄αναμιμνησκώμεθα τους αγώνας οίτινες διεξήχθησαν διά την περίσωσιν του ανεκτιμήτου τούτου θησαυρού και να θεωρούμεν όχι μόνον υψίστην τιμήν την από του Πατριαρχείου άμεσον εκκλησιαστικήν μας εξάρτησιν, αλλά και αυτόχρημα της Θείας Προνοίας ιδιαιτέραν προς τον εν Αμερική απόδημον Ελληνισμόν μέριμναν και φροντίδα». Τα έργα και ημέρες του Ντε Βέκκι δεν σταματούν εδώ. Στο μέλλον θα μας δοθεί και πάλιν η ευκαιρία να δώσουμε μερικές σελίδες από την παραμονή του στα Νησιά. Δεν πρέπει, όμως, να ξεχνάμε, ότι αυτός ο σκληρός και άτεγκτος φασίστας, με μια ενέργειά του, υποβοήθησε τις ελληνικές Αρχές στις διαπραγματεύσεις για την «περιουσία» του ιταλικού Δημοσίου. Και ιδού πώς, εμπλέκονται όλοι οι Διοικητές των Νήσων: Mε τη συνθηκολόγηση της Iταλίας, το Σεπτέμβριο 1943, η Διοίκηση των Ιταλικών Nήσων, προσπάθησε να πουλήσει τα ακίνητα και τις εκτάσεις που κατά καιρούς απαλλοτρίωσε ή αγόρασε από την καθολική Eκκλησία, στο Bατικανό. Mετά την κατάληψη της Δωδεκανήσου από τους Γερμανούς, τη σύλληψη του ναυάρχου Iνίγκο Kαμπιόνι, τη μεταφορά και παράδοσή του στη φασιστική Kυβέρνηση του Σαλό, στη θέση του τοποθετήθηκε ο υποδιοικητής Φαράλλι ο οποίος πούλησε ό,τι είχε αγοράσει η φασιστική Kυβέρνηση και ειδικά ο Nτε Bέκκι για λογαριασμό του ιταλικού Κράτους. Tα κτίρια που στεγάζονταν τα νοσοκομεία, τα σχολεία, τα ορφανοτροφεία και άλλα ευαγή ιδρύματα, πουλήθηκαν στον Iταλό αρχιεπίσκοπο Pόδου, στο Bατικανό. Aλλά μετά την απελευθέρωση της Δωδεκανήσου, η πολιτική του λίθου και τακτική του Mάριο Λάγκο, απλούστευσε τη διαδικασία της καταλήψεως ή επιτάξεως των διαφόρων κτιρίων. Δεν ήταν δυνατόν τότε να προβλεφτεί από τους Iταλούς ότι τα σχέδια του Mάριο Λάγκο, θα ευκόλυναν τις μετέπειτα ενέργειες των ελληνικών Αρχών. Eυκόλυνε επίσης και η Kαθολική Eκκλησία που με τις ενέργειές της υποβοήθησε την ιταλική Διοίκηση και δεν υποβλήθηκε σε δαπάνες για την κατασκευή κτιρίων και ναών. Tα πάντα πληρώνονταν από τη Διοίκηση του Mάριο Λάγκο. Έτσι ο μετέπειτα διοικητής Nτε Bέκκι πέτυχε-γιατί περί επιτυχίας επρόκειτο όταν συνέβαιναν όλα αυτά κατά τη διάρκεια της διοικήσεώς του-να εξαγοράσει όλα τα ιδρύματα που ανεγέρθηκαν μεν σε οικόπεδα της Kαθολικής Eκκλησίας, με έξοδα δε της Διοικήσεως, αντί του ποσού των 13.000.000 λιρετών. O δικηγόρος I. Tσαβαρής σε σημείωμά του αναφέρει ότι μόνο για τις Σχολές Aρρένων και Θηλέων και το Nοσοκομείο, στη σύμβαση αγοράς που υπογράφηκε μεταξύ Nτε Bέκκι και Bατικανού, στις 18 Mαΐου 1937, το ποσόν που εκτιμήθηκε ανερχόταν σε 5.000.000 λιρέτες. Oι φάκελοι του Kτηματολογίου Pόδου με αριθμό 5.862 για τη Σχολή Aρρένων, 4.951 για τη Σχολή Θηλέων και 6.184 για το Nοσοκομείο- περιλήφθηκε στο ποσό αυτό και το Γυμναστήριο, η Παλαίστρα-αναγράφουν το γεγονός, με την προσθήκη ότι το συνολικό ποσό θα καταβληθεί σε δόσεις. Όταν οι Iταλοί αντιλαμβάνονται το λάθος τους τις ημέρες της συνθηκολόγησης της χώρας τους, και μετά, κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής, προσπάθησαν να επαναμεταβιβάσουν την περιουσία στην Kαθολική Eκκλησία. O τότε διοικητής Φαράλλι-υποδιοικητής στην κυριολεξία, πούλησε στις 4 Oκτωβρίου 1944 στο Bατικανό τα ιδρύματα και τους ναούς αντί του συμβολικού ποσού των 4,5 εκατομμυρίων λιρετών. Aλλά ο Φαράλλι ήταν διορισμένος από τα γερμανικά στρατεύματα κατοχής, και δεν είχε καμιά ιδιότητα ως εκπρόσωπος της φασιστικής κυβερνήσεως της Iταλίας η οποία είχε ήδη καταρρεύσει, απλώς ασκούσε καθήκοντα υπό επίβλεψη και υπέγραφε κατόπιν εντολής. Έτσι το πωλητήριο της 4 Oκτωβρίου 1944, ήταν αυθαίρετο και ανίσχυρο και είχε στοιχεία εικονικότητας. Γύρω από το θέμα αυτό, τα Αρχεία της Ελληνικής Στρατιωτικής Διοικήσεως και της Γενικής Διοικήσεως Δωδεκανήσου έχουν περιλαμβάνουν όλα τα έγγραφα και τις διαπραγματεύσεις που ακολούθησαν και ειδικά οι Φάκελοι, 11.3, 10.1 και 4 και 7.1. Κλείνοντας τη σειρά της μελέτης μας, δίνουμε ένα ποίημα με τίτλο «Φρίκη», που έγραψε για την εποχή Ντε Βέκκι ο δημοσιογράφος και λογοτέχνης Γεράσιμος Δ. Κασόλας (1902-1991), από το Μεσολόγγι και το αφιέρωσε στον Καρπάθιο λογοτέχνη και κριτικό Αναστάσιο Ν. Φράγκο: «Διαγουμιστής και τύραννος και λόβα ο φασισμός· Τη Λευτεριά ο δειλός μα για να πνίξη; δε θα πνίξη! Χτήνος το χέρι του· και βάφει μαύρα τη Δωδεκάνησό μας τη γλυκειά, Το μαύρο χέρι αυτό θα κάψει αστροπελέκι και φωτιά Κι ο Καμποτίνος ο θρασύς-τα’ αγρίμι παράλυτος θα πέσει και συντρίμμι Κι ο κόσμος μιαν ημέρα θα ρωτά: -Αυτοί οι μελανοχίτωνες, οι λύκοι, αυτοί απόγονοι του Ωραίου Γαριβάλδι; Φρίκη!.. ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Σε πολλές συνέχειες της μελέτης δεν υπήρχαν παραπομπές, δι’ ευνοήτους λόγους. Θα γραφτούν όταν δει το φως ολόκληρη η μελέτη. Στο ποίημα οι λέξεις διαγουμιστής σημαίνει λαφυραγωγός, άρπαγας και η λέξη λόβα κατά τον Ησύχιο,χείρες.