Κατερίνα Λεμονή: «Η...Παραδεισιώτισσα με τη λαμπρή καριέρα»

Βαρβάρα Μπογδάνου

Η καταξιωμένη Ροδίτισσα πιανίστρια μιλά στη «ΡΟΔΙΑΚΗ» για τη ζωή της και τη λαμπρή καλλιτεχνική της πορεία που ξεκίνησε από την ηλικία των 8 ετών

Ήταν μικρό παιδί όταν άφησε πίσω της την αγκαλιά της οικογένειάς της για να κυνηγήσει ένα όνειρο. Με πολλές ώρες μοναξιάς μπροστά σε ένα πιάνο, με θυσίες μιας ολόκληρης παιδικής ηλικίας, με δάκρυα νοσταλγίας αλλά και συγκίνησης όταν η μουσική που αγαπούσε της χάριζε τη μία επιτυχία μετά την άλλη…

Αυτή είναι η ζωή της Κατερίνας Λεμονή . Ξεκίνησε από το Παραδείσι , εκεί όπου ένα κορίτσι μόλις οχτώ ετών ανακάλυψε πολύ νωρίς ότι η θέση του ήταν μπροστά στα πλήκτρα ενός πιάνου. Στα δέκα της χρόνια αποχαιρέτησε τους γονείς της, την αδελφή της και τον τόπο της για να βρεθεί μόνη στην Ελβετία, κουβαλώντας στις αποσκευές της μόνο την αγάπη για τη μουσική και την ελπίδα ότι κάποτε οι κόποι της θα δικαιώνονταν.

Σήμερα, έχοντας διαγράψει μια σπουδαία πορεία στο εξωτερικό, εξακολουθεί να μιλά με την ίδια τρυφερότητα για τη Ρόδο, για τους ανθρώπους που πίστεψαν σε εκείνη, για τους γονείς που βρήκαν τη δύναμη να την αφήσουν να πετάξει μακριά και για τις αξίες που δεν εγκατέλειψε ποτέ. Γιατί, όσο μακριά κι αν την οδήγησε η μουσική, η καρδιά της δεν έφυγε ποτέ από τον τόπο όπου γεννήθηκαν τα πρώτα της όνειρα.

Στη συνέντευξη που ακολουθεί ξεδιπλώνεται μια συγκινητική διαδρομή ζωής. Μια διαδρομή που θυμίζει πως τα μεγαλύτερα όνειρα γεννιούνται συχνά σε μικρούς τόπους, μεγαλώνουν με κόπο και θυσίες και, όταν συνοδεύονται από πίστη, επιμονή και ταπεινότητα, μπορούν να γίνουν πραγματικότητα. Σήμερα η Κατερίνα Λεμονή είναι λέκτορας μουσικής στη Μουσική Ακαδημία του Δουβλίνου!

Τη συναντήσαμε ένα απόγευμα στο σπίτι της στο Παραδείσι, σε μία ανάπαυλα των φετινών καλοκαιρινών διακοπών στη Ρόδο μαζί με την οικογένειά της.

Κα Λεμονή γεννηθήκατε και μεγαλώσατε στη Ρόδο, όπου από πολύ μικρή ξεχωρίσατε για το ταλέντο σας. Ποια είναι η πιο έντονη ανάμνηση που κρατάτε από εκείνα τα πρώτα μουσικά σας βήματα;

Από εκείνα τα πρώτα βήματα και έχω και σχετική φωτογραφία, κρατάω την παρουσία μου στο δημοτικό θέατρο Ρόδου. Ένιωσα αμέσως σαν το σπίτι μου εκεί… ήταν μία εκδήλωση των μαθητών της κ. Δέσποινας Δελαπόρτα. Έπαιξα λοιπόν και εγώ εκεί και θυμάμαι ακόμα και τα κομμάτια … ήμουν μόλις 8 χρονών.

Αυτό το θυμάμαι έντονα το ότι ένιωσα σαν σπίτι μου στο θέατρο, δεν φοβόμουν καθόλου, ένιωθα πολύ όμορφα όταν έπαιζα και θυμάμαι ότι κάποια στιγμή έκλεισα και τα μάτια μου γιατί… «ταξίδευα». Είχα την οικογένειά μου στο κοινό ,ήταν εκεί και η δασκάλα μου , την αγάπησα πολύ την κ. Δελαπόρτα γιατί ήταν πάντα εκεί, αλλά θυμάμαι και την πρώτη μου δασκάλα όταν πρωτοξεκίνησα η οποία έφυγε από τη Ρόδο και ήταν εκείνη που μου πρότεινε να πάω στην κ. Δελαπόρτα. Άνοιξε την αγκαλιά της και μου δίδαξε αρκετά…

Πώς αποφασίσατε όμως να ασχοληθείτε με τη μουσική και ειδικά το πιάνο;

Ναι… στην οικογένειά μου κανένας δεν είναι μουσικός, ο πατέρας μου δούλευε σε εφημερίδα και μάλιστα του είχα πει ότι ήθελα να κάνω μαθήματα πιάνου, δεν είχαμε ούτε πιάνο στο σπίτι. Είχε έρθει στην εφημερίδα λοιπόν μία δασκάλα από τη Θεσσαλονίκη να βάλει μια αγγελία ότι παραδίδει μαθήματα πιάνου. Αμέσως έτρεξε ο πατέρας μου και της είπε: «θέλετε να έχετε την πρώτη σας μαθήτρια, την κόρη μου;»

Έτσι ξεκίνησα… μου άρεσε πάρα πολύ αλλά μετά από ένα χρόνο έπρεπε να φύγει και εκείνη μου πρότεινε να πάω στην κ. Δελαπόρτα. Έτσι ξεκίνησαν όλα, έκανα θεωρία, τα κοντσέρτα στο δημοτικό θέατρο με τους μαθητές. Μετά είχε έρθει ο κ. Αχιλλέας Κολάσης για σεμινάρια στη Ρόδο και με γνώρισε. Με ρώτησε τότε: «θέλεις να έρθεις να σπουδάσεις μαζί μου; Αλλά είμαι στην Ελβετία, στη Λωζάνη». Εγώ είπα αμέσως ναι, αλλά μου λέει εκείνος «ναι αλλά οι γονείς σου τι λένε; Είσαι μικρή», ήμουν εννιά χρονών τότε…

Τόσο μεγάλη ήταν η αγάπη σας για το πιάνο λοιπόν που είπατε αμέσως ναι..

Ακριβώς, δεν το σκέφτηκα καν γιατί το πιάνο ήταν και είναι τα πάντα για εμένα… είναι η ζωή μου. Ακόμα και σήμερα δεν περνά μέρα που να μην διαβάσω… έστω και ένα τέταρτο , είκοσι λεπτά. Γιατί παλαιότερα διάβαζα περισσότερο ακόμα και οχτώ ώρες την ημέρα, όταν είχα σεμινάρια, διαγωνισμούς τα μαθήματα στο ωδείο… έπρεπε να διαβάσω πολύ.

Οι γονείς σας φυσικά σας στήριξαν σε αυτή τη απόφαση και στην επιλογή σας…

Μπορώ να πω ότι είμαι πολύ υπερήφανη για τους γονείς μου γιατί για εκείνη την εποχή ήταν προοδευτικοί. είμαι και εγώ μητέρα και ξέρω τι σήμαινε για τη μητέρα μου όταν αποφάσισε να με στείλει να σπουδάσω… δέκα ετών ήμουν όταν έφυγα από το σπίτι, μπορώ να πω ότι ήταν ήρωας…

Και στην Ελβετία τι ζωή σας περίμενε; Πώς περνούσατε;

Ήμουν σε ένα κολέγιο μαζί με άλλους μαθητές που δεν είχαν να κάνουν με τη μουσική. Υπήρχε ένα πιάνο θυμάμαι και διάβαζα εκεί και μάλιστα το έβαλαν σε έναν χώρο με θωρακισμένες πόρτες για να μην ενοχλώ. Ήμουν εσώκλειστη στο κολέγιο. Είχα μία υποτροφία από μία κυρία γιατί οι γονείς μου δεν είχαν τα οικονομικά μέσα να με στείλουν στην Ελβετία και ειδικά σε ένα κολέγιο που κόστιζε αρκετά εκείνη την εποχή. Έπρεπε να πληρωθούν τα δίδακτρα. Πήγαινα λοιπόν σχολείο στα γαλλικά γιατί μιλούσα μόνο ελληνικά και είχα κάνει δύο μήνες γαλλικά… θυμάμαι μάλιστα ότι χτύπησα την πόρτα του διευθυντή και του είπα «θέλω να πάω σε τάξη να μιλήσω με παιδιά να γνωρίσω και άλλα παιδιά» και με έβαλε τότε στην πέμπτη τάξη. Μάλιστα, έχω ακόμα επαφές με τον πρώτο μου καθηγητή που μου έκανε μαθήματα είναι 95 ετών σήμερα…

Υπήρχαν και άλλα παιδιά από τη Ρόδο εκεί; Στη δική σας ηλικία ή διαφορετικών ηλικιών;

Στην ηλικία μου τότε ήμουν από τα πρώτα παιδιά. Μετά υπήρξαν και άλλα και από Αθήνα και από Ρόδο στη Λωζάνη αλλά μετά από αρκετά χρόνια. Εγώ ήμουν το πρώτο παιδί από τη Ρόδο που πήγε εκεί σε τόσο μικρή ηλικία.

Ήσασταν λοιπόν μόνη σας στην Ελβετία, φοβόσασταν; Σας έλειπε η οικογένεια; Πώς περνούσατε;

Μου έλειπαν πάρα πολύ οι γονείς μου και είχα και μια αδερφούλα που ήταν νεογέννητη όταν έφυγα, ήταν μόλις ενός έτους. Μου έλειπαν και μετρούσα τις μέρες στο ημερολόγιο που είχα και έγραφα «πέρασε και η σημερινή μέρα και απομένουν τόσες μέρες μέχρι να πάω πάλι κοντά τους»… Ήμουν πολύ μικρή, αλλά από την άλλη αγαπούσα αυτό που έκανα. Και να σας πω κάτι; Αν γυρνούσε ο χρόνος πίσω, πάλι το ίδιο θα έκανα…

Ήταν δηλαδή ο δρόμος της ζωής σας η μουσική και το πιάνο;

Ναι, και τον πήρα, και ήμουν πολύ τυχερή που τον διάλεξα και ειδικά είμαι τυχερή που με βοήθησαν οι γονείς μου και τον διάλεξα. Θα μπορούσαν να μου πουν «όχι δεν θα πας είσαι πολύ μικρή» …Βέβαια δεν μπορώ να πω ότι δεν φοβόμουν, ήμουν μικρή αλλά ήμουν και πιο δυνατή από ότι είμαι τώρα…

Πόσα χρόνια μείνατε και σπουδάσατε στην Ελβετία;

Έζησα πολλά χρόνια, εκεί πέρασα και από εξετάσεις, όπως είναι οι πανελλήνιες εξετάσεις εδώ, τελείωσα και το ωδείο, πήρα και το δίπλωμα… Στην Ελβετία όμως γνώρισα και τον σύζυγό μου, που είναι βιολονίστας και θυμάμαι τον ακομπάνιαρα για το τελικό του χαρτί, έδινε εξετάσεις και τον συνόδεψα στο πιάνο. Μετά από μερικά χρόνια γνωρίσαμε και έναν βιολοντσελίστα που ήταν εκεί και γίναμε τρίο. Και επειδή εγώ είχα πάρει το βραβείο Paderewski όταν ήμουν 13 ετών στο ωδείο της Λωζάνης, υιοθετήσαμε το όνομα αυτής της μεγάλης προσωπικότητας και το δώσαμε στο τρίο μας. Έχουμε παίξει και στη Ρόδο το 2007 στο εθνικό θέατρο…

Να μιλήσουμε λίγο και για τον σύζυγο; Τον συνοδεύσατε λοιπόν στο πιάνο για τις εξετάσεις του. Και μετά από αυτή τη γνωριμία ήρθατε πιο κοντά;

Ναι πέρασε τότε τις εξετάσεις και πήρε και το πρώτο βραβείο. Γνωριστήκαμε καλύτερα, βγαίναμε και με τους άλλους φοιτητές… είχε έρθει και στη Ρόδο είχε γνωρίσει και την οικογένειά μου, του άρεσε εδώ. Παντρευτήκαμε το 2006…φέτος κλείνουμε ακριβώς είκοσι χρόνια. Παντρευτήκαμε στην Ελβετία αρχικά με πολιτικό γάμο και μετά τον Οκτώβριο της ίδιας χρονιάς παντρευτήκαμε στην εκκλησία του Αγίου Νικολάου στο Παραδείσι, στο χωριό μου.

Μάλιστα ήρθε από την Ελβετία μία ολόκληρη χορωδία, 45 άτομα και τραγούδησαν στην εκκλησία. Τους ήξερα από την Ελβετία, τους ακομπάνιαρα σε κοντέρτα κλπ. Είχα γνωριστεί μαζί τους τόσο καλά που με αγαπούσαν πολύ. Μάλιστα θυμάμαι όταν πήγα την πρώτη χρονιά στην πατρίδα τους γιόρταζαν τα 100 χρόνια της χορωδίας, ήταν μία ιστορική χορωδία. Όταν τραγούδησαν εκείνη τη μέρα ήμουν πολύ χαρούμενη και συγκινημένη.

Τι είχαν τραγουδήσει;

Είχαν τραγουδήσει ένα ελβετικό τραγούδι σε μία διάλεκτο της Ελβετίας, και το κομμάτι ήταν θρησκευτικού χαρακτήρα όπως άρμοζε στην περίσταση. Δεν μπορούσαν να τραγουδήσουν κάτι άλλο… Και διάλεξαν ένα τέτοιο κομμάτι. Μάλιστα έπαιξε και ο ξάδερφος του συζύγου μου που είναι επίσης βιολονίστας.

Σπουδάσατε λοιπόν στην Ελβετία, το ίδιο και ο σύζυγος και μετά;

Το 2006 έγινε μία συνέντευξη στο ωδείο στην Ιρλανδία για μία δουλειά που περιλάμβανε διδασκαλία και ακομπανιάρισμα. Πήγα λοιπόν στο ωδείο, πριν το πάρει το πανεπιστήμιο και μου την έδωσαν. Ήξερα ότι θα πήγαινα εκεί γιατί ο σύζυγός μου, είχε ζητήσει να τον παντρευτώ, αλλά θα έπρεπε και να εργαστώ κάπου. Στάθηκα τελικά τυχερή και από τότε μένω εκεί. Μετά πήρε το ωδείο το πανεπιστήμιο και σήμερα είμαι λέκτορας μουσικής στο πανεπιστήμιο και είμαι εκεί περίπου 20 χρόνια. Με τον σύζυγό μου έχουμε την ίδια δουλειά εκείνος διδάσκει βιολί και εγώ διδάσκω πιάνο και ακομπανιάρω στις υψηλού επιπέδου διοργανώσεις σονάτες, ρεσιτάλ. Έχω και έναν γιο 17 ετών.

Σκέφτεται να ασχοληθεί μήπως με τη μουσική και εκείνος;

Θα δώσει εξετάσεις του χρόνου στην Ιρλανδία και θέλει να ασχοληθεί με τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές, αλλά είναι και πολύ καλός στα κρουστά. Έχει πάρει και κάτι από τους γονείς σε ό,τι αφορά τη μουσική φλέβα…

Κακά τα ψέματα το να είσαι μουσικός σήμερα είναι δύσκολο. Εγώ αισθάνομαι τυχερή να έχω αυτή τη δουλειά που έχω σήμερα και ο σύζυγός μου το ίδιο στο βιολί. Το σημαντικό είναι ότι κάνουμε μαζί διακοπές και έτσι μπορούμε να ερχόμαστε στη Ρόδο όλη η οικογένεια το ίδιο χρονικό διάστημα.

Αν θέλει κάποιο παιδί να κάνει σπουδές στη μουσική τι το συμβουλεύετε;

Χρειάζεται πολλή δουλειά, συγκέντρωση, σοβαρότητα και συνεχείς προσπάθειες και θυσίες γιατί θα ήθελα να σας πω ότι πολλές φορές τα παιδιά στην ηλικία μου ήταν έξω και έπαιζαν αλλά εγώ ήμουν μέσα και διάβαζα… Να το κάνει θα του έλεγα, αλλά πρέπει να ξέρει ότι δεν είναι εύκολο. Εγώ έχω θυσιάσει πολλά πράγματα για το πιάνο, αλλά το αγαπούσα.

Στην αρχή δεν το έβλεπα σαν θυσία, ,γιατί ήταν πολύ μεγάλη η αγάπη μου γι΄αυτό αλλά σήμερα όταν κοιτάζω πίσω το παραδέχομαι και λέω στον εαυτό μου «θυσίασες πάρα πολλά». Και πραγματικά θυσίασα την παιδική μου ζωή, έπρεπε να είμαι πολύ σοβαρή γιατί τότε έπρεπε να κάνω τρεις ώρες πιάνο, πέρα από το σχολείο και τα μαθήματά του και έπρεπε όλα να γίνουν σε μία μέρα. Και μάλιστα σύμφωνα με τους κανόνες του κολεγίου γιατί είχαμε κανόνες που έπρεπε να τηρούμε, υπήρχε πειθαρχία.

Έχετε εμφανιστεί σε πολλές σκηνές του εξωτερικού. Υπάρχει κάποια συναυλία που έχει χαραχτεί στη μνήμη σας;

Ήταν με το τρίο, όταν είχαμε παίξει ελληνική μουσική. είχαμε κάνει πολλές διασκευές για τρίο και είχα παίξει και μόνη μου ελληνικά κομμάτια . παίξαμε λοιπόν ένα ελληνικό κομμάτι και ο κόσμος το ήξερε και άρχισαν να το τραγουδάνε…

Ποιο ήταν;

«Τα παιδιά του Πειραιά». Πολύ γνωστό παγκοσμίως. Και έκλαψα τότε… έπαιζα και έκλαιγα γιατί τραγουδούσα και εγώ μαζί τους

Ποιος συνθέτης ή ποιο έργο αισθάνεστε ότι εκφράζει περισσότερο τον χαρακτήρα και την προσωπικότητά σας;

Δεν έχω συγκεκριμένο συνθέτη. Όταν διαβάζω έναν συνθέτη «μπαίνω» μέσα σε αυτόν, μπαίνω μέσα σε αυτό που θα ήθελε, στο στιλ του. Μελετώ γύρω από αυτόν και μου αρέσει αυτό και μετά μπορεί να παίξω άλλο κομμάτι και να πω ότι αυτό μου αρέσει τελικά. Δεν έχω κάποιον συγκεκριμένο, τους αγαπώ όλους…

Μπορεί σήμερα η κλασική μουσική να… αγγίξει τους νέους ανθρώπους;

Η κλασική μουσική από την οποία ξεκίνησα εγώ και με χαρακτηρίζει απόλυτα, θέλει πολλή δουλειά. Θυμάμαι να παίζω πολλές φορές ένα μέτρο ή δύο μέτρα και να το κάνω έτσι ή αλλιώς, να δοκιμάζω τα δάχτυλά μου για να αποτυπωθεί αυτό που θέλω στο κομμάτι. Είναι μία συνεχής αναζήτηση… δεν είναι μόνο να παίξεις ένα όργανο, είναι η αναζήτηση, πως να κάνεις τη μουσική να ζήσει… και η κλασική μουσική είναι η πιο δύσκολη και χρειάζεται περισσότερη αναζήτηση για εμένα.

Κα Λεμονή σκέφτεστε να επιστρέψετε κάποτε στη Ρόδο και να μείνετε μόνιμα;

Η ζωή μου είναι στην Ιρλανδία , οι Ιρλανδοί με έχουν αγκαλιάσει, λατρεύω αυτό που κάνω , λατρεύω τους μαθητές μου… είναι σαν δικά μου παιδιά, αγαπώ τους συναδέλφους μου και αυτοί με αγαπούν. Έχω συνηθίσει εκεί, η δουλειά και η οικογένεια είναι εκεί αλλά η καρδιά είναι στη Ρόδο και σε αυτό το χωριό, το Παραδείσι. Εδώ είναι οι παιδικές μου αναμνήσεις, αυτό δεν θα αλλάξει ποτέ… Αγαπώ βέβαια και την Ελβετία γιατί έζησα πολλά χρόνια και έχω και την Ελβετική υπηκοότητα, αλλά νιώθω και Ελληνίδα… Στη Ρόδο ερχόμαστε κάθε χρόνο για δύο μήνες όλη η οικογένεια και νιώθω τυχερή που το κάνω αυτό κάθε καλοκαίρι.

Οι συγγενείς, οι φίλοι και οι συγχωριανοί πώς σας αντιμετωπίζουν;

Νομίζω ότι με αντιμετωπίζουν ακόμα σαν το μικρό κοριτσάκι που ήμουν τότε …τους βλέπω παντού, και μου συμπεριφέρονται όπως με ήξεραν τότε. Έχουν μείνει σε εκείνη την εποχή και αυτό μου αρέσει πολύ… όμως στις συζητήσεις που κάνουμε μου λένε τα δικά τους, και αυτό μου αρέσει πάρα πολύ. Μου αρέσει που μου ανοίγουν την καρδιά τους. Μπορεί να έχω κάνει καριέρα στο εξωτερικό αλλά είμαι μία… απλή Παραδεισιώτισσα και αυτό που λέω στα νέα παιδιά είναι να δίνουν σημασία στον άνθρωπο. Να βλέπουν την καρδιά του ανθρώπου που έχουν απέναντί τους, τα αισθήματά του…

Θέλω να είμαι πολύ απλή και να νιώθω τον άνθρωπο που έχω απέναντί μου… δεν είμαι ανώτερη από κάποιον άλλον , όλοι είμαστε ίδιοι και τα παιδιά πρέπει να έχουν καλοσύνη και ταπεινότητα. Μπορεί να ξεχωρίζουμε κάποιες φορές από τους άλλους αλλά αυτό είναι δώρο Θεού…