Γιάννης Παρασκευάς: Η ΠΟΛΗ = To ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΟ

Rodiaki NewsRoom

Γράφει ο Γιάννης Παρασκευάς 

Έχουν γραφεί πολλά. Είναι πολλοί οι διανοητές (οι σοβαροί και όχι οι τυχάρπαστοι διανοηζόμενοι) που έχουν καταθέσει απόψεις και θέσεις για το τι είναι πολιτικό υποκείμενο.

Έξω από μένα η ονοματολογία, δεν ανήκω στην κατηγορία των ανθρώπων που έχουν την αίσθηση, ότι η κατάθεση τίτλων βιβλίων και ονόματα συγγραφέων, ενισχύει την άποψη του τρίτου, του αναγνώστη, για ευρύτητα των γνώσεων του γράφοντος.

Είναι μια μέθοδος για τη σύνταξη μιας Μεταπτυχιακής μελέτης, γιατί ο καθηγητής θέλει να βλέπει στο κείμενο, πόσες φορές θα αναφερθεί το όνομά του.

Σαν πολιτικό υποκείμενο στα πρώτα χρόνια, θεωρήθηκε ότι η εργατική τάξη και γενικότερα η κοινωνική τάξη είναι το πολιτικό υποκείμενο και ήταν άποψη και θέση, που έγινε για πολύ καιρό σχεδόν αποδεκτή, από το σύνολο σχεδόν των διανοουμένων αυτής της περιόδου.

Στα χρόνια της ενδυνάμωσης και κατοχύρωσης των Εθνικών κρατών, διατυπώθηκε η άποψη, ότι πολιτικό υποκείμενο είναι τα κόμματα, οι πυλώνες της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας.

Με μια υποσημείωση, τα κόμματα οφείλουν να έχουν σαφή ιδεολογική κατεύθυνση και κοινωνική αντιστοίχιση.

Μετά την απώλεια εκ μέρους των πολιτικών κομμάτων αυτών των δύο στοιχείων και την όσμωσή τους με το κεφάλαιο και την ταυτόχρονη απώλεια της δυνατότητάς τους διαμόρφωσης και υλοποίησης πολιτικών, με στόχο την ευδαιμονία των πολιτών, δεν μπορούν να χαρακτηριστούν ως πολιτικά υποκείμενα με την ιδεολογική και κοινωνική βαρύτητα που προσδίδει ο χαρακτηρισμός.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ στο ερώτημα, μετά την άρνηση και των δύο απόψεων ΤΙ;

Ήταν και είναι αναγκαίο να δοθεί μια απάντηση στην αδυναμία του επικρατούντος πολιτικού - πολιτειακού συστήματος στην εκπλήρωση της αποστολής του, που δεν είναι άλλη παρά η ευδαιμονία του πολίτη.

Τα συστημικά κόμματα, όχι ότι δεν μπορούν, αλλά δεν θέλουν να υλοποιήσουν μια βασική θέση-αρχή της Δημοκρατίας, η οποία επιβάλλει τη θεσμοθέτηση των οργάνων - θεσμών που αποφασίζουν όσο το δυνατόν πλησιέστερα στον πολίτη.

Η άρνηση αυτή, η οποία είναι συνειδητή και επιβεβλημένη για την επιβίωση του συστήματος, για τα οποία, χωρίς την υπερσυγκέντρωση της εξουσίας και του πλούτου, είναι αδύνατη η επιβίωσή τους και η επιβίωση του σημερινού πολιτικού - πολιτειακού συστήματος.

Ο πολίτης πρέπει να είναι αμέτοχος στην όποια διαδικασία λήψης απόφασης, τα δήθεν περιφερειακά σχήματα, Δήμοι- Περιφέρειες είναι εκτελεστικά όργανα των κεντρικών εξουσιών.

Υποδεέστερος είναι ο ρόλος και η συμμετοχή των διαφόρων επαγγελματικών ή συνδικαλιστικών οργανώσεων, ο ευτελισμός και η απαξίωσή τους, είναι εμφανής διά γυμνού οφθαλμού.

Τα κενά αυτά έρχεται να καλύψει η πρόταση – θέση, ότι **ως ενεργό πολιτικό υποκείμενο είναι μόνο η ΠΟΛΗ. (Το σύνολο των πολιτών)

Το πολιτικό υποκείμενο δεν είναι πρόσωπο, (αν και στη σημερινή ατομοκεντρική κοινωνία, χρήζει μελέτης) δεν είναι μια κοινωνική τάξη, είναι μια συλλογική ταυτότητα που συγκροτείται μέσα από τον πολιτικό αγώνα, τον λόγο και την ηγεμονία.

Οι πολιτικές ταυτότητες δημιουργούνται μέσα από τη διατύπωση διαφορετικών αιτημάτων και κοινωνικών αγώνων και την αναζήτηση των κοινών σημείων.

Είναι βέβαιο ότι αυτό το πολιτικό υποκείμενο, **χωρικά μπορεί να δημιουργηθεί και να ανθήσει, σε συγκεκριμένο γεωγραφικό χώρο, που δεν είναι άλλος από την ΠΟΛΗ. (Κλασική περίοδος Κράτος- Πόλη)

Σε μια πόλη ζουν-λειτουργούν-δημιουργούν εργαζόμενοι, αγρότες, υπάλληλοι, συνταξιούχοι, μισθωτοί, με διαφορετικές και κοινές διεκδικήσεις και με έντονο ατομοκεντρισμό.

Τα κοινά σημεία των διεκδικήσεων, συνδέονται σε μια κοινή αλυσίδα με διάφορους κρίκους και αρχίζουν να εμφανίζονται σαν ένας κοινός αγώνας, απέναντι σε μια άλλη εξουσία, σε έναν άλλο αντίπαλο.

Αυτή η αλυσίδα διαμορφώνει το ΕΜΕΙΣ, δηλαδή το ζητούμενο πολιτικό υποκείμενο, που δεν είναι ιστορικό υποκείμενο, αλλά η διαδικασία δημιουργίας μιας κοινής πολιτικής ταυτότητας, που οδηγεί στην ηγεμονική συγκρότηση της πολιτικής ταυτότητας, του πολιτικού υποκειμένου.

Η Ηγεμονία αυτή δεν είναι έκφραση εξουσίας, αλλά η διαδικασία με την οποία μια ιδέα, ένα αίτημα, μια πρόταση, κατορθώνει να εκφράσει πολλές κοινωνικές ομάδες και να γίνει σημείο αναφοράς ενός ευρύτερου συλλογικού ΕΜΕΙΣ.

Πολιτική πράξη είναι η προσπάθεια συγκρότησης αυτής της συλλογικής ταυτότητας και το πολιτικό υποκείμενο εμφανίζεται και γεννιέται, επειδή υφίσταται ο ανταγωνισμός των δύο πόλων.

Οι δύο εμφανείς και η λειτουργία τους Πόλοι**, ΚΕΝΤΡΟ – ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ,** για την επιβίωσή τους, έχει το Κέντρο ως στόχους την υπερσυγκέντρωση εξουσίας και πλούτου και κέντρα λήψης απόφασης μακριά από τον πολίτη.

Στην ΠΟΛΗ τα αιτήματα είναι διάφορα και πολλές φορές αντιτιθέμενα μεταξύ τους, κοινή όμως απαίτηση, η συμμετοχή του πολίτη στις διαδικασίες λήψης των αποφάσεων που τον αφορούν προσωπικά ή γενικά, αφορούν την εξέλιξη του τόπου τους.

Η κοινότητα αυτής της άποψης και θέσης, δημιουργεί το ζητούμενο πολιτικό υποκείμενο και την απαίτηση η ΠΟΛΗ να καταστεί το κέντρο λήψης των αποφάσεων και ο πολίτης να είναι καθημερινός συμμέτοχος.

Πολιτικά κόμματα που στόχο τους δεν έχουν να καταστήσουν την ΠΟΛΗ πολιτικό τους ενδιαίτημα, δεν έχουν μέλλον, απλά οι Πόλεις και οι πολίτες, πρέπει να πάρουν τις τύχες τους στα χέρια τους.

Κεντρική φωτό: ΦΩΤΟ ΑΡΧΕΙΟΥ