ΔΕΘ: Η ώρα του λογαριασμού – Ποιοι κερδίζουν από το νέο πακέτο

Rodiaki NewsRoom

Αντίστροφα μετρά ο χρόνος για τις ανακοινώσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη από τη ΔΕΘ, με το οικονομικό επιτελείο να έχει κλειδώσει τον βασικό κορμό ενός πακέτου που μοιράζει αυξήσεις, φοροελαφρύνσεις και ενισχύσεις σε εκατομμύρια νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Συνταξιούχοι θα δουν περισσότερα χρήματα ακόμη και πριν κλείσει η χρονιά, ελεύθεροι επαγγελματίες μικρότερο λογαριασμό από το τεκμαρτό και την προκαταβολή, εργαζόμενοι μεγαλύτερους μισθούς και χαμηλότερες κρατήσεις, ενώ οικογένειες με παιδιά, τρίτεκνοι και αγρότες μπαίνουν στην πρώτη γραμμή των νέων παρεμβάσεων.

Το ενδιαφέρον, όμως, δεν βρίσκεται μόνο στο πόσα θα μοιραστούν. Βρίσκεται και στο πώς αλλάζει η φορολογική πολιτική από εδώ και πέρα. Το νέο δόγμα που διατρέχει μεγάλο μέρος των μέτρων είναι «είσαι συνεπής, κερδίζεις». Για πρώτη φορά η κυβέρνηση επιχειρεί να συνδέσει ευθέως τη φορολογική συμπεριφορά μιας επιχείρησης ή ενός επαγγελματία με τον λογαριασμό που τελικά πληρώνει στην εφορία. Όποιος δηλώνει, πληρώνει, τηρεί τις ρυθμίσεις του και είναι πλήρως ορατός στα ηλεκτρονικά συστήματα θα μπορεί να έχει καλύτερη φορολογική μεταχείριση.

Η άλλη μεγάλη αλλαγή είναι ότι το πακέτο της Θεσσαλονίκης δεν σταματά στον προϋπολογισμό του 2027. Μαζί με τα μέτρα άμεσης εφαρμογής, ο πρωθυπουργός αναμένεται να περιγράψει και τον δρόμο έως το 2030, με νέες ελαφρύνσεις να ενεργοποιούνται όσο δημιουργείται πρόσθετος και μόνιμος δημοσιονομικός χώρος.

Αυξήσεις για τους συνταξιούχους

Οι συνταξιούχοι είναι από τις κατηγορίες που θα δουν πρώτοι το αποτέλεσμα στην τσέπη. Η μόνιμη ενίσχυση που καταβάλλεται κάθε Νοέμβριο βρίσκεται στο επίκεντρο των νέων παρεμβάσεων, με την κυβέρνηση να ανοίγει σημαντικά την περίμετρο των δικαιούχων και να ανεβάζει το ποσό της ετήσιας παροχής.

Τα εισοδηματικά όρια διευρύνονται έως τις 25.000 ευρώ για τον άγαμο και τις 35.000 ευρώ για τον έγγαμο, ενώ ανεβαίνουν και τα αντίστοιχα όρια ακίνητης περιουσίας. Έτσι, η περίμετρος διευρύνεται από περίπου 1,24 εκατομμύρια σε περίπου 1,66 εκατομμύρια συνταξιούχους.

Οι πληροφορίες θέλουν παράλληλα τη μόνιμη παροχή να ανεβαίνει αισθητά πάνω από τα σημερινά επίπεδα και να προσεγγίζει το ύψος μιας εθνικής σύνταξης, αποκτώντας στην πράξη χαρακτηριστικά μιας πρόσθετης ετήσιας ενίσχυσης.

Το όφελος δεν τελειώνει στην πληρωμή του Νοεμβρίου. Με τις συντάξεις του 2027 έρχεται η νέα ετήσια αύξηση που θα προκύψει από την πορεία της οικονομίας και του πληθωρισμού. Αυτή τη φορά, όμως, υπάρχει μια σημαντική διαφορά για εκατοντάδες χιλιάδες παλαιούς συνταξιούχους.

Η προσωπική διαφορά παύει να λειτουργεί ως «κόφτης», με αποτέλεσμα περίπου 670.000 συνταξιούχοι που επί χρόνια έβλεπαν τις αυξήσεις να συμψηφίζονται να μπορούν πλέον να τις εισπράττουν ολόκληρες.

Στο ίδιο μέτωπο έρχεται παρέμβαση και στην Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων, ώστε να αντιμετωπιστεί η στρέβλωση που μπορεί σήμερα να οδηγήσει έναν συνταξιούχο σε μεγαλύτερη κράτηση επειδή μια μικρή αύξηση τον πέρασε στο επόμενο κλιμάκιο.

Για πολλούς συνταξιούχους, επομένως, ο λογαριασμός του επόμενου δωδεκαμήνου θα αποτελεί συνδυασμό τριών κινήσεων: μεγαλύτερη μόνιμη ετήσια ενίσχυση, κανονική αύξηση σύνταξης και πλήρες όφελος από την κατάργηση της προσωπικής διαφοράς.

Το τεκμαρτό αρχίζει να «σπάει»

Για περισσότερους από 850.000 ελεύθερους επαγγελματίες και ατομικές επιχειρήσεις, η μεγάλη αλλαγή βρίσκεται στο τεκμαρτό εισόδημα.

Η κυβέρνηση δεν εγκαταλείπει τον μηχανισμό που χρησιμοποιήθηκε για να περιοριστεί η υποδήλωση εισοδημάτων. Αλλά αλλάζει σημαντικά τον τρόπο με τον οποίο εφαρμόζεται.

Το πρώτο «ψαλίδι» αφορά κριτήρια που σήμερα μπορεί να αυξάνουν υπερβολικά το τεκμαρτό. Ανάμεσά τους βρίσκονται παράμετροι που συνδέονται με τον τζίρο και τη μισθοδοσία, καθώς στην πράξη μπορεί να οδηγούν σε μεγαλύτερο φόρο μια επιχείρηση επειδή αναπτύσσεται, προσλαμβάνει προσωπικό ή πληρώνει υψηλότερους μισθούς.

Οι διορθώσεις αυτές αποτελούν μόνο τη μία πλευρά της αλλαγής. Η δεύτερη και σημαντικότερη είναι ότι το τεκμαρτό συνδέεται πλέον με τη φορολογική συνέπεια.

Ο αλγόριθμος που θα ρίχνει τον φόρο

Η ΑΑΔΕ έχει πλέον στη διάθεσή της σχεδόν ολόκληρη την οικονομική ακτινογραφία ενός επαγγελματία. Βλέπει τις συναλλαγές στο myDATA, τις εισπράξεις από POS και IRIS, τα ηλεκτρονικά τιμολόγια, τις δηλώσεις ΦΠΑ, τις οφειλές και τις ρυθμίσεις. Με τα ψηφιακά δελτία αποστολής προστίθεται ακόμη ένα κομμάτι στην εικόνα.

Πάνω σε αυτά τα δεδομένα θα στηρίζεται ο μηχανισμός που θα μετρά τη φορολογική και ασφαλιστική συνέπεια. Επαγγελματίας που υποβάλλει κανονικά τις δηλώσεις του, πληρώνει εμπρόθεσμα ή εξυπηρετεί τις ρυθμίσεις του, δεν αφήνει νέες οφειλές και εμφανίζει τις πραγματικές συναλλαγές του θα μπορεί να κερδίζει μείωση της τεκμαρτής επιβάρυνσης.

Το μοντέλο μπορεί να λειτουργεί και κλαδικά, όταν η ΑΑΔΕ διαπιστώνει ότι μέσω των ηλεκτρονικών συναλλαγών παρακολουθεί πλέον αποτελεσματικά το μεγαλύτερο μέρος της δραστηριότητας ενός επαγγέλματος.

Είναι το πρώτο ουσιαστικό βήμα για να αποκτήσει το τεκμαρτό μια «πόρτα εξόδου»: όσο περισσότερα πραγματικά στοιχεία βλέπει η εφορία τόσο λιγότερο χρειάζεται να υποθέτει τι εισόδημα έχει ο φορολογούμενος.

Μικρότερη προκαταβολή, λεφτά στο ταμείο

Η δεύτερη μεγάλη παρέμβαση για επαγγελματίες και επιχειρήσεις αφορά την προκαταβολή φόρου.

Η μείωσή της βρίσκεται στον πυρήνα του νέου πακέτου και για την αγορά το όφελος είναι άμεσο, καθώς δεν περιορίζεται σε έναν μικρότερο φορολογικό συντελεστή αλλά αφήνει πραγματικά χρήματα στο ταμείο.

Μια επιχείρηση που καλείται να πληρώσει 10.000 ευρώ φόρο πρέπει σήμερα να δεσμεύσει επιπλέον ένα μεγάλο ποσό για τον φόρο της επόμενης χρονιάς, πριν καν γνωρίζει ποια θα είναι τα κέρδη της.

Κάθε δέκα μονάδες μείωσης της προκαταβολής σημαίνουν 1.000 ευρώ λιγότερα για κάθε 10.000 ευρώ φόρου. Για μια μικρομεσαία επιχείρηση αυτά τα χρήματα μπορεί να πληρώσουν έναν μισθό, προμηθευτές, ένα ενοίκιο ή μέρος μιας επένδυσης.

Μια δεύτερη ευκαιρία στις ζημιές

Μία από τις σημαντικότερες επιχειρηματικές παρεμβάσεις αφορά τις ζημιές προηγούμενων ετών. Το οικονομικό επιτελείο προωθεί την επέκταση του χρόνου μέσα στον οποίο μια επιχείρηση μπορεί να μεταφέρει φορολογικές ζημιές και να τις συμψηφίζει με μελλοντικά κέρδη, με τον σημερινό ορίζοντα της πενταετίας να επεκτείνεται στη δεκαετία.

Το μέτρο έχει ιδιαίτερη αξία για επιχειρήσεις που πέρασαν διαδοχικές κρίσεις ή πραγματοποίησαν μεγάλες επενδύσεις και χρειάζονται χρόνια για να επιστρέψουν σε κερδοφορία. Αντί να χάνεται το δικαίωμα συμψηφισμού, η επιχείρηση θα έχει διπλάσιο χρόνο για να απορροφήσει τις παλιές ζημιές.

Στο ίδιο αναπτυξιακό πακέτο εντάσσονται ισχυρότερες φορολογικές αποσβέσεις για παραγωγικές επενδύσεις, ώστε μια επιχείρηση που αγοράζει μηχανήματα, τεχνολογικό εξοπλισμό ή επεκτείνει την παραγωγή της να ανακτά φορολογικά ταχύτερα μέρος της επένδυσης.

Στο ίδιο πακέτο μπαίνει και η κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για τα νομικά πρόσωπα, κλείνοντας έναν ακόμη κύκλο ενός πάγιου φόρου που επιβαρύνει τις επιχειρήσεις ανεξάρτητα από την πραγματική κερδοφορία τους.

Διπλό όφελος στους μισθούς

Στους εργαζομένους, το σχέδιο επιχειρεί να αυξήσει τα χρήματα που φτάνουν στην τσέπη από δύο δρόμους. Ο πρώτος είναι η συνέχιση των αυξήσεων στον κατώτατο μισθό, με τον πρωθυπουργό να δίνει απόψε το νέο μονοπάτι των αποδοχών μέχρι το τέλος της τετραετίας. Ο δεύτερος είναι η νέα μείωση των ασφαλιστικών εισφορών. Μια αύξηση του μικτού μισθού ανεβάζει τις αποδοχές, ενώ η μείωση των εισφορών περιορίζει τα χρήματα που χάνονται στις κρατήσεις.

Οι αυξήσεις στον κατώτατο έχουν πλέον επίδραση και στο Δημόσιο, καθώς μέσω του νέου μηχανισμού περνούν στις αποδοχές των δημοσίων υπαλλήλων.

Παράλληλα, προβλέπεται αύξηση του αφορολόγητου ορίου στις διατακτικές σίτισης που χορηγούν οι επιχειρήσεις, ώστε μεγαλύτερο ποσό να φτάνει καθαρό στον εργαζόμενο χωρίς πρόσθετες φορολογικές και ασφαλιστικές επιβαρύνσεις.

Στήριξη στις οικογένειες

Οι οικογένειες με παιδιά είναι μία από τις κατηγορίες στις οποίες το οικονομικό επιτελείο στρέφει μεγαλύτερο μέρος του νέου δημοσιονομικού χώρου.

Στο πακέτο μπαίνει νέα εισοδηματική ενίσχυση, με το βάρος να πέφτει όχι μόνο στα χαμηλότερα εισοδήματα αλλά και στις εργαζόμενες οικογένειες της μεσαίας τάξης που σήμερα μπορούν εύκολα να βρεθούν εκτός μιας σειράς παροχών.

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του Α21, όπου δύο εργαζόμενοι γονείς μπορούν σχετικά εύκολα να ξεπεράσουν τα όρια χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν πιέζονται από ενοίκιο, τρόφιμα, ενέργεια και το κόστος ανατροφής των παιδιών.

Οι τρίτεκνοι στην πρώτη γραμμή

Ξεχωριστό κομμάτι του οικογενειακού πακέτου αφορά τους τρίτεκνους.

Η περαιτέρω εξίσωση με τους πολύτεκνους ανοίγει τον δρόμο ώστε οι οικογένειες με τρία παιδιά να αποκτήσουν περισσότερα δικαιώματα, διευκολύνσεις και παροχές που συνδέονται με την πολυτεκνική ιδιότητα.

Η παρέμβαση αποκτά ιδιαίτερο βάρος καθώς συνδέεται με τη συνολικότερη προσπάθεια αντιμετώπισης του δημογραφικού και έρχεται να προστεθεί στις εισοδηματικές ενισχύσεις και στα στεγαστικά μέτρα για οικογένειες.

Το χαρτί των αγροτών

Ξεχωριστό πακέτο προβλέπεται για τον πρωτογενή τομέα, όπου το πρόβλημα δεν είναι μόνο ο φόρος αλλά κυρίως το κόστος παραγωγής και η έλλειψη ρευστότητας. Οι παρεμβάσεις κινούνται σε φορολογικές ελαφρύνσεις, φθηνότερη χρηματοδότηση και ταχύτερη καταβολή ενισχύσεων.

Στον σχεδιασμό περιλαμβάνεται νέο Ταμείο Αγροτικής Επιχειρηματικότητας μέσω της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας, με δάνεια για παραγωγούς αλλά και χρηματοδοτική στήριξη επενδυτικών σχεδίων στον πρωτογενή τομέα.

Περισσότεροι δικαιούχοι, περισσότερα σπίτια

Το στεγαστικό παραμένει ένα από τα δυσκολότερα κομμάτια της εξίσωσης. Τα προγράμματα φθηνών στεγαστικών δανείων έδειξαν ότι υπάρχει τεράστια ζήτηση. Ανέδειξαν όμως και το άλλο πρόβλημα: δεν υπάρχουν αρκετές κατάλληλες κατοικίες για όλους όσοι μπορούν να πάρουν δάνειο. Γι’ αυτό η επόμενη φάση επιχειρεί να αυξήσει ταυτόχρονα και τη χρηματοδότηση και την προσφορά κατοικιών.

Στον σχεδιασμό βρίσκεται η επόμενη γενιά προγραμμάτων τύπου «Σπίτι μου», με μεγαλύτερη περίμετρο δικαιούχων αλλά και περισσότερα διαθέσιμα ακίνητα. Παράλληλα προωθούνται δράσεις κοινωνικής κατοικίας, αξιοποίηση ακινήτων για χαμηλότερα ενοίκια και πρόσθετα κίνητρα ώστε κλειστά σπίτια να επιστρέψουν στην αγορά.

newmoney.gr