Καρδιοπάθειες και καρκίνοι

Γράφει ο καθηγητής Δημήτρης Θ. Κρεμαστινός στα ΝΕΑ

Το θέμα του κατά πόσον οι καρδιοπάθειες και οι καρκίνοι, δηλαδή τα νοσήματα φθοράς του ανθρώπινου πληθυσμού, έχουν κοινή γενετική και ανοσολογική βάση βρίσκεται διαρκώς στην επικαιρότητα.

Μέχρι σήμερα, πολλές μελέτες έχουν δείξει ότι το προσδόκιμο ζωής του ανθρώπου σχετίζεται με τα τελομερή που αποτελούν το τελικό τμήμα των χρωμοσωμάτων. Ωστόσο τα τελομερή συρρικνώνονται με την πρόοδο της ηλικίας, οπότε η συρρίκνωσή τους συμβαδίζει με την αυξημένη συχνότητα εμφάνισης καρδιοπαθειών και καρκίνων.

Ετσι φαίνεται λογικό ότι πιθανόν να υπάρχει και κάποια συσχέτιση μεταξύ αυτών των παθήσεων που αποτελούν την πρώτη και τη δεύτερη αιτία θανάτου του ανθρώπου. Πράγματι, σημαντικός αριθμός μελετών έδειξε ότι οι άρρωστοι με καρδιακή ανεπάρκεια είχαν αυξημένη πιθανότητα να προσβληθούν από διάφορες μορφές καρκίνου.

Εντούτοις, οι μελέτες αυτές παρουσιάζουν ορισμένους περιορισμούς, δηλαδή αδυναμίες, κυρίως όσον αφορά τον αριθμό των αρρώστων, τον σχετικά μικρό χρόνο παρακολούθησής τους, καθώς και την έλλειψη ορισμένων άλλων δεδομένων που αφορούσαν άλλα, συνοδά προβλήματα υγείας των αρρώστων αυτών.

Για όλους αυτούς τους λόγους μια μεγάλη μελέτη με μεγάλο αριθμό ασθενών (28.341) και με διάρκεια παρακολούθησης περίπου 20 ετών έδειξε ότι οι ασθενείς με καρδιακή ανεπάρκεια δεν έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο να προσβληθούν από καρκίνο σε σχέση με τον γενικό πληθυσμό. Η μελέτη αυτή δημοσιεύθηκε σε πρόσφατο τεύχος του περιοδικού του Αμερικανικού Κολεγίου Καρδιολογίας(JACC).

Ωστόσο και για τη μελέτη αυτή εκφράζονται επιφυλάξεις γιατί περιέλαβε αποκλειστικά άνδρες και όχι και γυναίκες, ενώ είναι γνωστό ότι υπάρχουν μελέτες που υποστηρίζουν πως το φύλο διαφοροποιεί τα αποτελέσματα.

Ενα άλλο σημείο αδυναμίας της μελέτης είναι ότι τα κριτήρια για να χαρακτηριστούν οι ασθενείς με καρδιακή ανεπάρκεια δεν είναι ενιαία. Αντίθετα, οι ίδιοι μελετητές επισημαίνουν ότι μια άλλη πρόσφατη μελέτη (Cantos) έδειξε πως ανοσοβιολογικοί παράγοντες επηρεάζουν την εξέλιξη της αθηρωμάτωσης των αρτηριών και των επιπλοκών της όπως συμβαίνει και σε διάφορες μορφές καρκίνου.

Κατά συνέπεια, οι ίδιοι ερευνητές προτείνουν την αναμονή αποτελεσμάτων νεότερων μελετών. Αραγε τελικά θα αποδειχθεί ότι οι καρδιοπάθειες και οι καρκίνοι έχουν κοινή γενετική προέλευση με διαφορετική φαινοτυπική έκφραση;