«Μαμά φοβάμαι»: Ο παιδικός φόβος για το σκοτάδι  και πώς αντιμετωπίζεται

Ενας από τους πλέον τυπικούς φόβους που ταλαιπωρεί μικρούς -και μεγάλους-, είναι ο φόβος για το σκοτάδι. Οι φόβοι που σχετίζονται με την ώρα της προετοιμασίας του ύπνου, αποτελεί συνηθισμένο φαινόμενο για τα παιδιά προσχολικής αλλά και σχολικής ηλικίας.

Πού οφείλεται ο φόβος για το σκοτάδι;
Η συγκεγκριμένη αντίδραση θεωρείται φυσιολογική για τα παιδιά της ηλικίας αυτής και είναι μέρος της εξελικτικής του ανάπτυξης. Ο φόβος για το σκοτάδι αναπτύσσεται όταν το παίδι αρχίζει να αντιλαμβάνεται την αίσθηση του κινδύνου, την πιθανότητα οτι στον κόσμο που τα περιβάλλει μπορεί να τους συμβεί κάτι δυσάρεστο ή να τα βλάψουν.

Τα παιδιά της προσχολικής ηλικίας δυσκολεύονται να καταλάβουν την έννοια του πραγματικού κινδύνου (cause and effect) και συχνά τον μπερδεύουν με την έντονη φαντασία τους. Ανάλογα με την ηλικία του παιδιού και το γνωσιακό τους επίπεδο αναπτύσσονται συχνά μή ρεαλιστικοί φόβοι για το σκοτάδι, όπως για παράδειγμα μπορεί να φοβούνται οτι κάποιο ζώο, φάντασμα ή τερατόμορφο πλάσμα θα τα βλάψει την νύχτα.

Τι μπορούν να κάνουν οι γονείς για να αντιμετωπίσουν τον φόβο για το σκοτάδι;
Πολλά παιδιά, ιδίως της προσχολικής ηλικίας, που φοβούνται το σκοτάδι ζητάνε να έχουν το βράδυ ένα φως αναμμένο στο δωμάτιο τους. Αυτός ο τρόπος έχει βρεθεί ερευνητικά οτι τους ανακουφίζει από τον φόβο τους και την αίσθηση κινδύνου που μπορεί να νιώθουν.

Είναι μία συμπεριφορά αντιμετώπισης που δεν επηρεάζει αρνητικά την υγεία τους ή την ψυχοκοινωνική τους εξέλιξη. Πολλά παιδιά συνεχίζουν να θέλουν ένα φως ανοιχτό μέχρι και τα πρώτα σχολικά τους χρόνια. Ο φόβος για το σκοτάδι είναι απο τους παιδικούς φόβους που υποχωρούν σχετικά αργά σε ηλικιακό επίπεδο.

Είναι σημαντικό να μην πιεστεί το παιδί στη διαδικασία να αφαιρέσει τη συνήθεια του να κρατάει το φώς ανοιχτό, η αλλαγή πρέπει να γίνει σταδιακά δίνοντας πληροφόρηση στο παιδί για τους φόβους και την αντιμετώπιση τους. Το ανοιχτό φως είναι ένας αποτελεσματικός τρόπος αντιμετώπισης της φοβίας του σκοταδιού αλλά δεν είναι από μόνος τους επαρκής.

Οι γονείς πρέπει συμπληρωματικά με το τι αφήνουν το φως ανοιχτό να βοηθήσουν και μ’ άλλους τρόπους το παιδί τους να κατανοήσει τι φοβάται, να το βοηθήσουν να ξεχωρίσει τους πραγματικούς κινδύνους από τους φανταστικούς και να του ενισχύσουν τον έλεγχο που έχει απέναντι στον φόβο του.

Πώς να αντμετωπίσετε τη φοβία για το σκοτάδι:
1) Ακούστε προσεχτικά και με υπομονή τους φόβους που κρύβει το παιδί σας για το σκοτάδι.

2) Μην το μαλώνετε, προσφέρετε επιχειρήματα σχετικά με το γιατί δεν πρέπει να φοβάται το σκοτάδι, με επιχειρήματα που μπορεί να αντιληφθεί ένα παδί και όχι ένας ενήλικας.

3) Επιβεβαιώστε του πως θα του προσφέρετε ασφάλεια και προστασία ό,τι κι αν συμβεί.

4) Εφαρμόστε ένα σταθερό ωράριο για τον ύπνο και συνδυάστε πριν ξαπλώσει κάποιες δραστηριότητες που αρέσουν στο παιδί σας και το χαλαρώνουν

5) Δώστε του κάποιο αγαπημένο του παιχνίδι ή κάποιο αντικείμενο που γνωρίζετε ότι του προσφέρουν συναισθήματα ασφάλειας και οικειότητας.

6) Μείνετε λίγο μαζί του στο κρεβάτι μέχρι να το πάρει ο ύπνος αν χρειαστεί κάποιες φορές αλλά ΜΗΝ το αφήνετε να σηκώνετε από το κρεβάτι για να αποφύγει τον φόβο του. Έτσι του ενισχύετε τον φόβο του και είναι σαν να επιβεβαιώνεται οτι όντως κάτι πρέπει να φοβάται.

7) Αποφύγετε να υποχωρείτε συνεχώς στις επιθυμίες του την ώρα του ύπνου για να μην μάθει να συνδυάζει τον φόβο που έχει για το σκοτάδι σαν ένα μέσο να κερδίζει την εύνοιά σας και να του κάνετε όλες τις επιθυμίες του π.χ να μην θέλει να πάει στο κρεβάτι επειδή θέλει να δεί τηλεόραση και όχι επειδή φοβάται.

Πηγή:tanea.gr