Κοσμάς Σφυρίου: 45 χρόνια μετά την πολιτική αλλαγή

Rodiaki NewsRoom

18 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 1981 - 18 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2026

Γράφει ο Κοσμάς Σφυρίου

Αύριο συμπληρώνονται 45 χρόνια από τις εκλογές της 18ης Οκτωβρίου 1981, οι οποίες ανέδειξαν την πρώτη κυβέρνηση του ΠΑ.ΣΟ.Κ., με πρωθυπουργό τον Ανδρέα Παπανδρέου.

Υπάρχουν κάποιες πολιτικές αναλογίες ή διαφορές, ανάμεσα στις προεκλογικές περιόδους του 1981 και του 2027;

Τότε, κυβερνούσε η Ν.Δ. επί δύο (2) τετραετίες (1974 - 1981), όπως και τώρα που κυβερνά πάλι η Ν.Δ. επί 8 περίπου χρόνια.

Τότε, στις προηγούμενες εκλογές, του 1977, η Ν.Δ. είχε εκλεγεί με ποσοστό 41,8%, όπως και το 2023 που πήρε 40,6%.

Τότε, η Ν.Δ. επεδίωκε να εκλεγεί για τρίτη (3η) συνεχή τετραετία, όπως ακριβώς επιδιώκει και σήμερα.

Τότε, οι πολίτες δήλωναν στις δημοσκοπήσεις ότι θέλουν πολιτική αλλαγή, σε ποσοστά περί το 70%, όπως και σήμερα.

Τότε, πριν τις εκλογές του 1981, Αξιωματική Αντιπολίτευση ήταν το ΠΑ.ΣΟ.Κ., όπως και σήμερα.

Τότε, το 1981, οι εκλογές έγιναν στη συνταγματική προθεσμία, όπως και τώρα, που θα γίνουν την άνοιξη του 2027 (;).

Τότε, το 1981, εφαρμόστηκε το σύστημα της ενισχυμένης αναλογικής (Ν. 626/1977, του Γεωργίου Ράλλη), όπως και το 2027, οι εκλογές θα γίνουν πάλι με ενισχυμένη αναλογική (Ν. 4654/2020, του Κυριάκου Μητσοτάκη).

Στις εκλογές που έγιναν 18 Οκτωβρίου 1981, ο ελληνικός λαός ανέδειξε πρώτο κόμμα το ΠΑ.ΣΟ.Κ., με ποσοστό 48,1%!

Θυμίζω πως τότε ο δωδεκανησιακός λαός είχε εκλέξει: πρώτο το ΠΑ.ΣΟ.Κ., με το τεράστιο ποσοστό του 58,2% (!) και βουλευτές (κατά σειρά εκλογής) τον Γιώργο Χιωτάκη, τον Κοσμά Σφυρίου, τον Κλεάνθη Ζερβό και τον Αριστοτέλη Παυλίδη.

Τότε οι Έλληνες και οι Ελληνίδες ψήφισαν την πολυπόθητη ΑΛΛΑΓΗ και ξεκίνησε μια οκταετία (8ετία) ΑΝΑΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗΣ, ΘΕΣΜΙΚΗΣ και ΚΥΡΙΩΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ, που για να περιγραφεί, θα πρέπει να γραφτούν οκτώ (8) τόμοι...

Η σύμπτυξη εκείνης της 8ετίας του ΠΑ.ΣΟ.Κ. σε ένα συνοπτικό επετειακό κείμενο θα την αδικήσει υπέρμετρα.

Πιστεύω πως θα περάσει στη σύγχρονη ιστορία, για τη δημιουργικότητά της, τις πρωτοπόρες προοδευτικές μεταρρυθμίσεις της και για τη δραστική και κοινωνικά δίκαιη αναδιανομή του παραγόμενου πλούτου, υπέρ των φτωχότερων Ελλήνων και Ελληνίδων και υπέρ της μεσαίας τάξης.

Τότε στη Βουλή εκπροσωπήθηκαν μόνο τρία (3) κόμματα (ΠΑ.ΣΟ.Κ., Ν.Δ. και Κ.Κ.Ε.) και έμειναν εκτός Βουλής έξι κόμματα, με ποσοστά από 1,7% (Κόμμα Προοδευτικών) έως 0,15% (Χριστιανική Δημοκρατία). Σύνολο, 9 κόμματα.

Όμως, εκτός από τις αναλογίες των δύο εκλογικών αναμετρήσεων που προανέφερα, υπάρχουν και ουσιώδεις διαφορές:

Το 2027, πιθανολογείται να κατέβουν στις εκλογές πολλαπλάσια κόμματα και οι δημοσκοπήσεις δείχνουν να μπαίνουν στη Βουλή από 8 έως 10 (!) κόμματα και όχι 3 όπως το 1981. Και ακόμη ενδέχεται να συμμετέχουν σ' αυτές τις εκλογές ακόμη δύο νέα κόμματα στο δεξιό φάσμα - του πρώην πρωθυπουργού της Ν.Δ. κ. Αντ. Σαμαρά και η «Συμμαχία Ελλήνων», που είναι πολύ πιθανό να επηρεάσουν τον δημοσκοπικό συσχετισμό των κομμάτων και τα αποτελέσματα των εκλογών.

Τότε, οι ψήφοι είχαν συγκεντρωθεί κυρίως σε τρία (3) κόμματα, ενώ τώρα, αν μοιραστούν σε τόσα πολλά αντιπολιτευόμενα κόμματα (τα περισσότερα προσωποπαγή) και με τον καλπονοθευτικό εκλογικό νόμο που ισχύει, το σημερινό αίτημα του 70% (και πλέον) των πολιτών για πολιτική αλλαγή - με μια προοδευτική κυβέρνηση - γίνεται δύσκολη «εξίσωση»...

Τότε, κατά τις εκλογές του 1981, τα δύο βασικά αντιπολιτευόμενα κόμματα (ΠΑ.ΣΟ.Κ. και Κ.Κ.Ε.) είχαν μεγάλη διαφορά απήχησης στην ελληνική κοινωνία (η διαφορά των ποσοστών τους ήταν 48,1 - 10,9 = 37,2%) και το ΠΑ.ΣΟ.Κ. βγήκε αυτοδύναμο.

Σήμερα, η δημοσκοπική διαφορά μεταξύ των δύο κύριων κομμάτων της αντιπολίτευσης (ΠΑ.ΣΟ.Κ. και ΕΛ.Α.Σ.) βρίσκεται μέσα στα όρια του στατιστικού λάθους και όλος ο ελληνικός λαός (συμμετέχοντες στις εκλογές και απέχοντες) πρέπει ΝΑ ΠΑΕΙ στις κάλπες και να ξεκαθαρίσει ποιους θέλει στην κυβέρνηση και τι είδους κυβέρνηση θέλει. Ποια είναι η λαϊκή ετυμηγορία;

Γιατί μέχρι τότε οι πολίτες διαβάζουν τις ποικιλώνυμες δημοσκοπήσεις, που βέβαια δεν είναι «εργαλεία» πρόβλεψης εκλογικού αποτελέσματος, αλλά «φωτογραφίες» της στιγμής. Για παράδειγμα, θα χρησιμοποιήσω την πρόσφατη της GPO, στην οποία από τους ερωτηθέντες πολίτες απάντησαν πως είναι αναποφάσιστοι σε ποσοστό 14,5%.

Και στα ερωτήματα: (α) μετά τις εκλογές του 2027, ποια κυβέρνηση θέλετε; - και (β) τι είδους κυβέρνηση θέλετε;

• Το 86,7% όσων δηλώνουν αναποφάσιστοι απαντά πως θέλει άλλη κυβέρνηση και την σημερινή θέλει μόνο το 10,9%!
• Από τους ψηφοφόρους (του 2024) της Ν.Δ., το 18% απαντά πως θέλει άλλη κυβέρνηση, όχι την σημερινή, και το 20,8% πως θέλει κυβέρνηση συνεργασίας.
• Η προτίμηση κυβέρνησης συνεργασίας υπερισχύει έναντι της αυτοδύναμης, γιατί το 59,3% των αναποφάσιστων δήλωσαν, στην έρευνα της GPO, ότι θέλουν κυβέρνηση συνεργασίας.

Πιστεύω πως αυτά (πάνω - κάτω) τα στοιχεία θα επιβεβαιωθούν από τους πολίτες στις κάλπες του 2027 και θα υπάρξει ανάγκη για σχηματισμό κυβέρνησης συνεργασίας, που σίγουρα δεν θα είναι ΠΑ.ΣΟ.Κ. - Ν.Δ.

Δημοσκοπικά, η μεγάλη πλειοψηφία των πολιτών (πάνω από 70%) θέλει αλλαγή των εφαρμοζόμενων πολιτικών, γι' αυτό θα προκρίνει το κοινωνικά δίκαιο και ρεαλιστικό πρόγραμμα του ΠΑ.ΣΟ.Κ., που θα το προτιμήσουν οι κεντρώοι ψηφοφόροι, αλλά και αρκετοί από τους αριστερούς και τους κεντροδεξιούς πολίτες.

Είναι βέβαιο πως η σημερινή Αξιωματική Αντιπολίτευση δεν μπορεί να πετύχει τον εκλογικό θρίαμβο της 18ης Οκτώβρη 1981.

Όμως, θα ενισχυθεί σοβαρά η εκλογική δύναμη του ΠΑ.ΣΟ.Κ. (σε σχέση με τα ποσοστά που της δίνουν οι δημοσιευόμενες δημοσκοπήσεις) και θα εκλεγεί πρώτο ή δεύτερο κόμμα και, σ' αυτή την περίπτωση, αν γίνουν δεύτερες εκλογές, θα διεκδικήσει την πρώτη θέση.