Νεκτάριος Σαντορινιός: "Τα μέτρα στήριξης από την κυβέρνηση στα νησιά μας ήταν ανεπαρκή"

Rodiaki NewsRoom

Για την κατάσταση που βιώνουν τα νησιά κι η τοπική μας κοινωνία, αναφέρεται στη συνέντευξη που παραχώρησε στη «ΡΟΔΙΑΚΗ», ο βουλευτής Δωδεκανήσου και πρώην υφυπουργός Ναυτιλίας κος Νεκτάριος Σαντορινιός.

Ο κ. Σαντορινιός επισημαίνει ότι η κατάσταση που κυριαρχεί στη χώρα μας εξαιτίας και της πανδημίας, πλήττει σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό τις τουριστικές περιοχές, που είναι άμεσα εξαρτώμενες από τις αφίξεις των επισκεπτών μας, ενώ εξέφρασε την απορία του πώς είναι δυνατόν με όλα αυτά που συμβαίνουν να μην έχει ξεσηκωθεί ακόμη ο κόσμος και οι επιχειρηματίες στον τουρισμό.

Η τοπική αγορά, η τοπική οικονομία και δεκάδες χιλιάδες βέβαια οικογένειες, βρίσκονται σε ασφυκτική πίεση, λόγω πολλών παραγόντων και καταστάσεων, που έχουν δημιουργηθεί εξαιτίας της πανδημίας που βιώνει ο κόσμος ολόκληρος. Πώς αξιολογείτε την κατάσταση που έχει διαμορφωθεί για τον τόπο μας; Υπάρχει ελπίδα;
Τα νησιά μας, άλλα και συνολικά ως χώρα, διανύουν μια εξαιρετικά δύσκολη περίοδο, όχι μόνο λόγω της υγειονομικής ανασφάλειας, αλλά και εξαιτίας της βαθιάς οικονομικής κρίσης στην οποία έχουμε εισέλθει. Με 14 δισ. ευρώ έλλειμμα έκλεισε το 2020 καταγράφοντας τη δεύτερη μεγαλύτερη ύφεση στην Ευρώπη, το ιδιωτικό χρέος επιχειρήσεων και πολιτών έχει εκτοξευθεί στα 260 δισ. το εισόδημα των πολιτών καταγράφει επίσης τη δεύτερη μεγαλύτερη πτώση στην Ευρώπη, ενώ την ίδια ώρα το οικονομικό επιτελείο έχει προειδοποιήσει πως κάθε ευρώ που δαπανάται τώρα, μεταφράζεται σε μελλοντικούς φόρους. Αυτή η οικονομική ασφυξία που κατά κύριο λόγο οφείλεται στη μείωση του τουριστικού προϊόντος και της κατανάλωσης στην εστίαση πλήττει δυσανάλογα τα νησιά μας.

Τα μέτρα στήριξης της Κυβέρνησης ήταν ανεπαρκή. Στην καλύτερη των περιπτώσεων επιδοτήθηκε η αναστολή εργασίας, με 534€, που ιδιαίτερα για τους εποχικούς υπαλλήλους, αυτό το ποσό δεν μπορεί να στηρίξει τον οικογενειακό τους προϋπολογισμό. Ειδικά όμως για μεγάλες κατηγορίες εργαζομένων η στήριξη αυτή ήταν μηδενική, όπως για παράδειγμα οι ξεναγοί, οι εργαζόμενοι σε εποχικά καταστήματα κ.α. Στην περίπτωση των επιχειρήσεων, ο δανεισμός μέσω του ΤΕΠΙΧ αποδείχθηκε αναποτελεσματικός. Η επιστρεπτέα προκαταβολή δόθηκε με στρεβλώσεις και ανισότητα, ενώ ιδιαίτερα για τις εποχικές επιχειρήσεις που ο τζίρος τους εκτείνεται μέχρι τον Οκτώβρη, δόθηκαν κυρίως οι επιστρεπτέες 2 και 3 που στο σύνολό τους είναι δάνεια. Η πρακτική αυτή οδηγεί σε υπερχρεωμένες επιχειρήσεις που θα αντιμετωπίσουν σοβαρά προβλήματα βιωσιμότητας το επόμενο διάστημα.

Είμαστε μια χώρα- ίσως η μοναδική στην Ευρώπη που πέρασε μια πρόσφατη τόσο μεγάλη μνημονιακή κρίση- και η οποία έχει 37 δισ. ευρώ αποθεματικό, χάρη της οικονομικής πολιτικής που ο ΣΥΡΙΖΑ άσκησε. Πρέπει τώρα, πριν ξοδευτούν αυτά τα χρήματα σε κολλητούς και «λίστες Πέτσα», να δοθούν άμεσα για να στηρίξουν την αγορά και την κοινωνία, πριν ξεσπάσει το αλυσιδωτό ντόμινο «κόκκινων» δανείων, μη εξυπηρετούμενων υποχρεώσεων, λουκέτων και απολύσεων. Η Κυβέρνηση δεν άκουσε την πρότασή μας, στην αρχή της πανδημίας, για εμπροσθοβαρή στήριξη της Οικονομίας. Δυστυχώς, η Κυβέρνηση εξακολουθεί και πορεύεται τον δρόμο του «πνιγείτε και βλέπουμε», αφού μέσα στην πιο μεγάλη κρίση, έχει δώσει μόνο 7 δισ. στην αγορά, όπως φαίνεται από τα στοιχεία εκτέλεσης του Προϋπολογισμού, από το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους.

Η αλήθεια είναι ότι όσο το κυβερνητικό επιτελείο νοιάζεται για το επικοινωνιακό προφίλ του Πρωθυπουργού, για τα «ανέμελα» στελέχη της και για τις απευθείας αναθέσεις σε κουμπάρους και δικά τους παιδιά, ελπίδα δεν υπάρχει. Πρέπει άμεσα η εθνική μας πολιτική να κάνει στροφή 180 μοιρών, μέσα από μια κυβερνητική αλλαγή που στο επίκεντρο θα έχει τις προοδευτικές δυνάμεις αυτού του τόπου.

Είμαστε μια κατεξοχήν τουριστική περιοχή και σχεδόν πλήρως εξαρτώμενοι από τη βαριά, αλλά πλήρως ευάλωτη, τουριστική βιομηχανία του τόπου, όπως συνηθίζουμε να λέμε. Οι απώλειες αυτές μπορούν να αντισταθμιστούν με επιδοτήσεις και επιδόματα;
Είναι απορίας άξιον πώς οι σοβαροί επιχειρηματίες αυτής της χώρας δεν έχουν ακόμη «επαναστατήσει» ενάντια στον τρόπο με τον οποίο η Κυβέρνηση χειρίστηκε συνολικά το ζήτημα του Τουρισμού και της εστίασης, κλάδων που συμβάλλουν περίπου πάνω από το 1/4 στην συνολική εθνική Οικονομία.

Η ΝΔ άνοιξε με τους χειρότερους όρους την περσινή τουριστική περίοδο, ενώ, αν και οι κρατήσεις λένε ότι φέτος πρόκειται θα σημειώσει μια μικρή άνοδο, εντούτοις το καταστροφικό σενάριο συνεχίζεται: δεν έχουν προσδιοριστεί τα υγειονομικά πρωτόκολλα, ο εμβολιασμός δεν προχωρά σύμφωνα με τις προβλέψεις, οι μικρομεσαίες τουριστικές επιχειρήσεις είναι στο «κόκκινο», λόγω χρεών εξαιτίας της πανδημίας, οι εποχικοί εργαζόμενοι βρίσκονται σε εξαθλίωση, αφού οι περισσότεροι από αυτούς δεν έλαβαν σχεδόν κανένα βοήθημα και τέλος, δεν έχει συνταχθεί κανένα συνολικό σχέδιο για τον Τουρισμό, την προβολή της χώρας και τη στόχευση των αγορών.

Από την περσινή πολιτική της Κυβέρνησης για τον τουρισμό, μας έμεινε μόνο το ηλιοβασίλεμα του κ. Μητσοτάκη. Φέτος τι θα κάνει, όταν ήδη τα ξένα κοράκια εξαγοράζουν περιουσίες στα Δωδεκάνησα; Πώς θα σώσει την κοινωνική και οικονομική κρίση που τα νησιά μας βιώνουν όλο αυτό το διάστημα; Με τραπεζικό δανεισμό, όπως είναι το ΤΕΠΙΧ; Με κρατικό δανεισμό, όπως είναι η επιστρεπτέα προκαταβολή; Με επιδόματα ανεργίας που λήγουν τον Φλεβάρη; Με το περίφημο πρόγραμμα «Συνεργασία» που έφερε μειώσεις κατά 20% στους μισθούς ή με την νομοθέτηση ρυθμίσεων για απλήρωτες υπερωρίες;

Ο κόσμος του τουρισμού, της εστίασης και των νησιών δεν περιμένει και δεν περίμενε ποτέ κανέναν «Μωυσή». Καταλαβαίνει απόλυτα την κυβερνητική ανικανότητα και ξέρει καλύτερα από τον καθένα ότι τώρα είναι η ώρα να παρθούν γενναίες αποφάσεις. Σε αυτή την κατεύθυνση ο ΣΥΡΙΖΑ- ΠΣ, μεταξύ άλλων, προτείνει κατά πρώτον τη στήριξη αυτών των κλάδων με γενναίους πόρους, μέσα και από τα διαθέσιμα ευρωπαϊκά προγράμματα και το ΠΔΕ, και δεύτερον προτείνει μια ουσιαστική διαγραφή των χρεών των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, χρεών που δημιουργήθηκαν στη διάρκεια της πανδημίας, υπό τη μορφή μιας νέας «Σεισάχθειας».

Οι βουλευτές της αντιπολίτευσης, το γνωρίζετε καλά φαντάζομαι γιατί έχετε διατελέσει και υφυπουργός, ασκούν πολύ πιο εύκολα κριτική στα κακώς κείμενα, τα λάθη και τις παραλήψεις που παρουσιάζονται. Αν σας ζητούσα να προσδιορίσετε ένα και μοναδικό ζήτημα, το οποίο η σημερινή κυβέρνηση χειρίστηκε με λανθασμένη ή και επιζήμια ακόμα τακτική για τον τόπο μας, ποιο θα ήταν αυτό;
Η Κυβέρνηση έχει καταγράψει ήδη πολλά αρνητικά ρεκόρ και δυστυχώς όχι μόνο στα ζητήματα της πανδημίας: η πετσοκομμένη λειτουργία της Δημοκρατίας, των θεσμών και του Κοινοβουλίου.

Οι επεμβάσεις του πρωθυπουργικού γραφείου στη λειτουργία των ΜΜΕ και στις Ανεξάρτητες Αρχές. Η καταστολή στα Πανεπιστήμια. Οι προσλήψεις εκτός ΑΣΕΠ, όχι καθηγητών και γιατρών, αλλά ειδικών φρουρών. Οι απευθείας αναθέσεις. Οι αυξήσεις μισθών golden boys της ΝΔ (π.χ. ΕΡΤ, ΑΠΕ κ.ά.) και οι σκανδαλώδεις και φωτογραφικές ρυθμίσεις που ευνοούν λίγους και εκλεκτούς. Όλα αυτά συνθέτουν τη διακυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, προκαλούν την κοινή γνώμη, θέτουν σε κίνδυνο το Δημόσιο συμφέρον και γυρίζουν τη χώρα πίσω, σε λογικές ρουσφετιών και κομματοκρατίας.
Αν πρέπει όμως να επιλέξω έναν τομέα που θεωρώ ότι η κυβερνητική πολιτική είναι πλήρως και εξόφθαλμα αποτυχημένη, αυτός είναι η Νησιωτικότητα.

Η ΝΔ προεκλογικά υποσχέθηκε στους νησιώτες, λαγούς με πετραχήλια: επαναφορά ειδικών συντελεστών ΦΠΑ, κατάργηση Κέντρων Φιλοξενίας μεταναστών και προσφύγων, γενναίες χρηματοδοτήσεις για ανάπτυξη και πολλά άλλα ευφάνταστα και ευήκοα. Η αλήθεια όμως είναι ότι η ΝΔ δεν έχει κάνει απολύτως τίποτα για νησιά. Το αντίθετο μάλιστα. Αποφάσισε τη δημιουργία επιπλέον δομών κράτησης, άνω των 1.500 ατόμων, με φωτογραφικές συμβάσεις από τις οποίες ευνοούνται δικοί της άνθρωποι. Απαξίωσε το Μεταφορικό Ισοδύναμο με αποτέλεσμα οι επιβάτες να κάνουν μέχρι και 6 μήνες να λάβουν τα χρήματά τους, ενώ οι επιχειρήσεις τώρα που ειδικά χρειάζονται γενναίες ενέσεις ρευστότητας, κάνουν παραπάνω από ένα χρόνο να δουν λεφτά στους λογαριασμούς τους. Οι πολιτικές στήριξης της Κυβέρνησης, στο πλαίσιο της πανδημίας, δεν έλαβαν καθόλου υπόψη τους την εποχικότητα που χαρακτηρίζει την οικονομία των νησιών και φυσικά τους ίδιους τους εποχικά εργαζόμενους. Αποτέλεσμα των παραπάνω είναι τα νησιά μας να φτωχοποιούνται, να βυθίζονται στην αβεβαιότητα, να κινδυνεύουν να υποστούν μια αρνητική αλλαγή του ιδιοκτησιακού καθεστώτος των επιχειρήσεών τους και οι κάτοικοί τους να βρίσκονται στην απόγνωση.

Πολλοί απαξίωσαν τις νησιωτικές πολιτικές της Κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ. Υπό αυτές τις συνθήκες θα πρέπει να τους απαντήσω ότι τα 100 εκατ. για έργα στα νησιά του Αιγαίου, το Μεταφορικό Ισοδύναμο με 156 εκατ. προϋπολογισμό, τα έργα που χρηματοδοτήθηκαν μέσω «Φιλόδημου», η ενίσχυση σε προσωπικό και υλικοτεχνικό εξοπλισμό των Νοσοκομείων και περιφερειακών ιατρείων των νησιών και πολλές άλλες ουσιαστικές παρεμβάσεις που έγιναν τα προηγούμενα τέσσερα χρόνια, απέδειξαν πως υπάρχει χώρος για νησιωτικές πολιτικές, αρκεί να υπάρξει μια Κυβέρνηση που να αντιλαμβάνεται τις ανάγκες των νησιών. Και η Κυβέρνηση της ΝΔ σίγουρα, όχι μόνο δεν αντιλαμβάνεται την Νησιωτικότητα, αλλά ακολουθεί εκδικητικές πολιτικές για τα νησιά μας, την οικονομία τους και τους ανθρώπους τους.

Τι έχετε να πείτε για την αντιμετώπιση της πανδημίας; Ποια είναι η εκτίμηση του κόμματός σας. Θα μπορούσε να είχε οργανωθεί καλύτερα η διαδικασία των εμβολιασμών;
Η περίφημη επιχείρηση εμβολιασμών «Ελευθερία», ήδη φαίνεται ότι μπάζει πολλά νερά. Οι εμβολιασμοί πάνε πολύ αργά γιατί το προσωπικό του ΕΣΥ δεν έχει ενισχυθεί και γιατί η χώρα μας δεν έχει εξασφαλίσει επαρκείς ποσότητες. Αν προσπαθήσουμε να προβλέψουμε το πότε η χώρα μας θα μπορεί να μιλάει για ανοσία, με βάση τους ρυθμούς εμβολιασμών, θα φτάσουμε στο 2023, και αν. Ακόμη η Κυβέρνηση δεν έχει λάβει καμία πρωτοβουλία ώστε να προωθήσει την πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ - ΠΣ, που έγινε δεκτή και από το Συμβούλιο της Ευρώπης, για απελευθέρωση των πατεντών και παραγωγή εμβολίων στην Ευρώπη, γεγονός που θα εξασφάλιζε επάρκεια και πιο γρήγορους εμβολιαστικούς ρυθμούς. Επιπλέον, παρά τη μεγαλοστομίας για παράλληλη λειτουργία πολλαπλών εμβολιαστικών κέντρων, όπως παρατηρούμε και στα Δωδεκάνησα, ότι όσοι τυχεροί καλούνται για εμβολιασμό ορίζεται εμβολιαστικό κέντρο που είτε είναι μακριά από την πόλη, είτε είναι ακόμη και σε άλλο νησί. Είναι χαρακτηριστικό το παράδειγμα συμπολιτών μας από την Κάλυμνο που τους στάλθηκε μήνυμα να πάνε να κάνουν το εμβόλιο στον Αρχάγγελο της Ρόδου.

Μεγάλο επίσης θέμα που δυναμιτίζει την πορεία εμβολιασμών είναι το ότι μπαίνουν εμβόλιμα στις λίστες και εκτός σειράς, εκλεκτοί της ΝΔ, γεγονός που προκαλεί το λαϊκό αίσθημα και εξοργίζει. Τελευταίο παράδειγμα ο εκτός σειράς εμβολιασμός του Περιφερειάρχη Νοτίου Αιγαίου, στη Χάλκη περιστατικό το οποίο δεν πρέπει να μένει ασχολίαστο. Ο κ. Χατζημάρκος όχι μόνο δεν υπαγόταν στις ηλικιακές ομάδες που έχουν κληθεί για το εμβόλιο, αλλά άλλαξε «έδρα» ώστε να εμβολιαστεί πιο πριν από τους συμπολίτες του. Μια πράξη που δείχνει το μέγεθος της έπαρσης των εκλεκτών της ΝΔ, αυτών δηλαδή που θεωρούν το Κράτος ιδιοκτησία τους και τον λαό ανίκανο να κρίνει και να αντιδράσει. Περιμένω και εγώ, όπως και ο λαός της Δωδεκανήσου μια έστω και καθυστερημένη επαρκή εξήγηση από τον κ. Περιφερειάρχη, που όμως όσο αργεί, η αναμονή μετατρέπεται σε οργή, που δεν πρόκειται να κοπάσει με μια συγγνώμη.

Με τα εσωκομματικά του ΣΥΡΙΖΑ τι γίνεται; Πώς αξιολογείτε το αποτέλεσμα των τελευταίων εσωκομματικών εκλογών;
Η εσωκομματική διαδικασία του ΣΥΡΙΖΑ - ΠΣ αφορά την ανάδειξη νέων οργάνων του κόμματος. Λαμβάνει χώρα μέσα σε δύσκολες συνθήκες, τηρώντας όλα τα προβλεπόμενα υγειονομικά μέτρα και χρησιμοποιώντας τη νέα τεχνολογία. Σκοπό έχει να ανανεωθούν τα συντονιστικά των τοπικών και νομαρχιακών οργανώσεων, να εγκολπωθούν τα νέα μέλη που μετά τις εκλογές του 2019 ήρθαν κοντά στον ΣΥΡΙΖΑ - ΠΣ και να δοθεί μια νέα δυναμική στην τοπική και περιφερειακή έκφραση και λειτουργία του κόμματος. Αυτό το λέω για να ξεκαθαρίσω ότι αυτές οι διαδικασίες δεν αφορούν προσωπικούς διαγκωνισμούς. Έχει να κάνει με την ενίσχυση του ΣΥΡΙΖΑ - ΠΣ, με τη συμπόρευση όλων των προοδευτικών δυνάμεων και με την ανάδειξη των προτάσεων της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης. Θεωρώ, ότι τόσο σε τοπικό επίπεδο, όσο και σε πανελλαδικό, αν και επαναλαμβάνω οι συνθήκες δεν είναι αυτές που θα θέλαμε, τα αποτελέσματα δείχνουν μια μεγάλη συμμετοχή. Τα μέλη μας επανα-δραστηριοποιούνται, οι συζητήσεις είναι ζωντανές, έχουμε το βλέμμα στραμμένο στην κοινωνία και ο προοδευτικός κόσμος και οι κοινωνικές δυνάμεις έρχονται σε επαφή με τον ΣΥΡΙΖΑ- ΠΣ. Όλα αυτά πιστεύω είναι μια νίκη της Δημοκρατίας συνολικά, και αποδεικνύουν μια ώριμη στάση της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης.